Instytut Monitorowania Mediów: Protest kupców i handlowców rozgrzał Internet

Na początku przypomnijmy, czym jest SENT. System Elektronicznego Nadzoru Transportu to potężny system teleinformatyczny Krajowej Administracji Skarbowej. Został stworzony kilka lat temu, żeby ścigać mafie VAT-owskie. Pierwotnie obejmował wyłącznie tzw. "towary wrażliwe" – paliwa, spirytus, susz tytoniowy czy odpady. Zasada jest prosta, ale restrykcyjna: przed wyjazdem w trasę każdy transport musi być rygorystycznie zgłoszony na specjalnej platformie (PUESC), kierowca ma obowiązek uruchomić aplikację śledzącą lub nadajnik GPS w aucie, a skarbówka widzi pojazd jak na dłoni.

Ludzie wyszli na ulice, bo od połowy marca 2026 r. rząd drastycznie i absurdalnie rozszerzył listę towarów podlegających pod SENT. System przestał uderzać w wielkich oszustów podatkowych, a zaczął dławić zwykły, codzienny handel. Nowe regulacje wciągnęły do systemu m.in. branżę odzieżową i obuwniczą – i to od mikroskopijnych limitów (np. przesyłki odzieży już powyżej 10 kg!).

Polscy kupcy i handlowcy mieli powód do sprzeciwu. Wyliczyli kolejne "dobrodziejstwa" SENT made in koalicja 13 grudnia:

Drakońskie kary za drobnostki: Tu nie ma litości. Za zwykłą literówkę w zgłoszeniu, zawieszenie się telefonu kierowcy albo chwilową utratę sygnału GPS (np. w tunelu), przewoźnikowi i firmie grożą koszmarne kary. To mandat w wysokości 46% wartości ładunku, ale uwaga: nigdy nie mniej niż 20 000 złotych. Dla małego przewoźnika jedna awaria prądu w zapalniczce samochodowej to widmo bankructwa;

Paraliż biurokratyczny e-commerce: Wielkie sieci handlowe zintegrowały swoje oprogramowanie z systemem państwowym i dla nich to tylko linijka kodu. Drobny przedsiębiorca, mały butik, szwalnia czy hurtownia musi delegować człowieka, który ręcznie wklepuje tony danych i drży o każdy błąd;

Absurdy codziennego funkcjonowania: Według nowych wytycznych, systemem SENT trzeba obejmować nawet sytuacje, w których firma zamawia z zagranicy kilkanaście par butów roboczych dla swoich pracowników albo kurtki w celach reklamowych;

Gaszenie pożaru benzyną: Rząd zorientował się, że przesadził i wywołał wściekłość. Dosłownie w przeddzień protestu (12 maja) w panice podpisano rozporządzenie wyłączające z systemu SENT drobną "sprzedaż na targowiskach i bazarach". To jednak kropla w morzu, która w żaden sposób nie ratuje dziesiątek tysięcy legalnie działających małych firm transportowych i sklepów internetowych, które toną w biurokracji i strachu przed karami.

Drobni kupcy i handlowcy podkreślają, że projekt forsowany przez resort finansów z niezawodnym (w takich przypadkach) ministrem Domańskim, nie odpowiada na ich postulaty, które wielokrotnie zgłaszali do Ministerstwa Finansów. Projekt, bijący zarówno w branżę jak i jej klientów, co bardzo ciekawe i charakterystyczne, ma objąć jedynie wybrane formy działalności, pomijając większe segmenty rynku, jak produkcja, handel hurtowy, e-commerce i handel obwoźny.

Internauci zaorali SENT Tuska i Domańskiego

Argumenty protestujących kupców trafiły do Internautów. Temat protestów przeciwko SENT rozgrzał też sieć. Instytut Monitorowania Mediów (IMM) przeanalizował dyskusję w mediach społecznościowych z okresu 1 marca – 24 maja 2026 r. W tym czasie temat wygenerował prawie 4 tys. postów i komentarzy o łącznym zasięgu 24,6 mln potencjalnych kontaktów z przekazem.

Dyskusja wokół zmian w systemie SENT koncentrowała się na Facebooku (1,6 tys. wpisów), na kolejnych miejscach znalazły się X/Twitter (niecałe 1 tys. wpisów) i YouTube (547).

Dominującą narracją w mediach społecznościowych była krytyka nowych przepisów – wyrażana zarówno przez samych handlarzy, jak i inne osoby śledzące temat. Centralnym wątkiem była nieproporcjonalność kar: kilkadziesiąt tysięcy złotych grzywny za błąd formalny w systemie PUESC to dla osoby zarabiającej na bazarze kilkaset złotych miesięcznie dosłownie bankructwo w jeden dzień. W komentarzach niejednokrotnie określano zmiany w systemie „pastwieniem się nad ludźmi”.

Równie silny był wątek cyfrowego wykluczenia. Internauci wskazywali, że system wymaga rejestracji na platformie PUESC, obsługi aplikacji e-Toll i nieprzerwanie działającego GPS-a – co dla handlarzy ze starszego pokolenia jest barierą nie do pokonania.

Komentatorzy zwracali też uwagę na systemową nierówność: wielkie sieci odzieżowe – Zalando, LPP, H&M – posiadają certyfikat AEO, który zwalnia je z wielu obowiązków rejestracyjnych. Drobny handlarz z budką musi ważyć każdy kilogram towaru, korporacja – nie. Ten kontrast był jednym z najchętniej komentowanych aspektów całej sprawy, szczególnie na X/Twitterze.

Źródło: Republika, IMM

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X