Zmarł prof. Mieczysław Chorąży, Powstaniec Warszawski, nestor polskiej onkologii

Informację o śmierci naukowca przekazał Narodowy Instytut Onkologii w Gliwicach, z którym profesor związał swą wieloletnią karierę.

Urodzony w 1925 r. w Janówce niedaleko Białej Podlaskiej Mieczysław Chorąży należał do współtwórców renomy gliwickiego Instytutu, gdzie pracował od 1951 r. Przez 32 lata (1963-1995) kierował tam Zakładem Biologii Nowotworów. Był autorem ponad 140 publikacji naukowych, promotorem wielu doktoratów, doktorem honoris causa uczelni medycznych w Katowicach i w Białymstoku.

Prof. Chorąży był jednym z pionierów badań nad mutagenezą środowiskową oraz epidemiologią molekularną i autorem wydanej w 1973 r., napisanej wspólnie z Kazimierzem Duxem, książki „Wstęp do biologii nowotworów”.

Wniósł znaczący wkład w badania nad uszkodzeniami DNA i chromosomów u mieszkańców skupisk przemysłowych i komunalnych na Śląsku. Rozwinął współpracę z ośrodkami badawczymi w Europie i w Stanach Zjednoczonych. Miał w dorobku wiele anglojęzycznych publikacji. Był członkiem Polskiej Akademii Nauk.

Powstaniec w stalagu

W młodości walczył w Powstaniu Warszawskim, był dwukrotnie ranny, groziła mu utrata ręki. Po powstaniu był więźniem stalagu. Po wojnie ukończył studia medyczne w Warszawie. Krótko pracował w stolicy, po czym dostał nakaz pracy w szpitalu w Gliwicach. – Ludziom ziemi śląskiej jestem wdzięczny za przygarnięcie mnie w okresie powojennym, gdy boleśnie doświadczony wojną rozpaczliwie szukałem drogi życiowej – mówił po latach.

Przyznano mu wiele nagród i odznaczeń państwowych. W 1944 r. został odznaczony Krzyżem Walecznych i Srebrnym Krzyżem Zasługi z Mieczami, w 1976 r. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, a 11 lat później Krzyżem Oficerskim tego orderu. W 1997 r. otrzymał Warszawski Krzyż Powstańczy, a w 2002 r. Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski. W 2017 r. odebrał z rąk prezydenta Andrzeja Dudy Order Orła Białego. W 2018 r. otrzymał nagrodę Lux ex Silesia – Światło ze Śląska, a w 2019 r. znalazł się wśród odznaczonych medalami z okazji setnej rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości.