Złoże jest duże, ale na sfinansowanie przekopu nie wystarczy...

- Polska ma bardzo duże zasoby bursztynu, ale niestety żadne z nich nie są udokumentowane. Zwykło się mówić, że w Obwodzie Królewieckim Federacji Rosyjskiej jest największe złoże bursztynu na Ziemi. To tylko częściowo prawda. Mówimy wszak o złożach udokumentowanych. Te polskie mogą być porównywalne – mówi nam prof. Mariusz Orion Jędrysek, wiceminister środowiska i główny geolog kraju.

Oprócz tych nadmorskich pokładów mamy jeszcze bursztyn na głębokości od kilkunastu do kilkudziesięciu metrów rozciągający się od okolic Lubartowa w kierunku na południowy wschód w kierunku Ukrainy. Jak przekonuje, nasz kraj mógłby być ważnym światowym producentem tego surowca, ale nie zrobimy tego bez spójnej polityki surowcowej.

Polska jest znana z bursztynu. To nasza duma narodowa i znana jubilersko-rzemieślnicza marka. Niestety pod względem legalności wydobycia to totalna katastrofa. Mamy absurdalną sytuację, w której polski rynek szacuje się nawet na ponad dziesięć ton bursztynu, a oficjalne wydobycie to ok. 200 kg. I to z jednej wydanej koncesji. Reszta pochodzi z dwóch źródeł – przemytu i nielegalnego wydobycia. Według praktyków branży cały rynek bursztynu w Polsce to około 1 mld zł. To oczywiście nieoficjalne dane, bo państwo nie ma narzędzi, aby to zweryfikować. Biznes ten funkcjonuje bowiem w szarej strefie, i to pomimo działań, które podejmuje Prawo i Sprawiedliwość od 2015 r. (zresztą analogicznie było w latach 2005–2007).

Rząd ma jednak pewne sukcesy. Dzięki porozumieniu głównego geologa kraju z szefem Służby Celnej znacznie ograniczono przemyt tego surowca. W 2014 r. celnicy wykryli przemyt jedynie 775 kg bursztynu. W 2015 r. było go już o ponad tonę więcej. Liczba diametralnie wzrosła w 2016 r., gdy celnicy zatrzymali na granicy 7485 kg surowca. W 2017 r. było go 6247 kg. Nie inaczej było w 2018 r., gdy media co chwilę dodawały newsy o zatrzymaniach na granicy. Nie wiadomo jednak, ile bursztynu dostaje się do Polski nielegalnie, najprawdopodobniej głównie z terenów Ukrainy, gdzie działają zorganizowane mafie wymywające surowiec.

Czytaj więcej w dzisiejszej "Codziennej".

Serdecznie polecamy czwartkową "Codzienną".

Więcej na https://t.co/1HYRtWiDJA #GPC pic.twitter.com/Gg5WPO7SUj

— GP Codziennie (@GPCodziennie) 27 marca 2019