Przejdź do treści
Wydarzenie 21 listopada (w sobotę) przed Trybunałem Konstytucyjnym rozpocznie się nowenna w intencji Ojczyzny – o zgodę i pojednanie w narodzie, za wstawiennictwem św. Andrzeja Boboli. Rozpoczynamy różańcem o godz. 20:15. Bądźmy razem
NBP Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski zgromadził 700 ton złota. To historyczne osiągnięcie. Zrealizowaliśmy cel przyjęty przez Zarząd NBP. Polska ugruntowała swoją pozycję w gronie dziesięciu państw o największych zasobach złota na świecie
NBP Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski i ja osobiście, tak jak każdego dnia, będziemy podejmować wszelkie starania na rzecz rozwoju gospodarczego Ojczyzny i pomyślności obywateli
NBP C.D. Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Pragnę Państwa uspokoić oraz zapewnić, że bank centralny nie podda się żadnej politycznej presji
Ważne Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo Telewizji Polskiej przeciwko Telewizji Republika w sprawie o ochronę dóbr osobistych. Sąd stwierdził, że Republika mogła używać określenia "nielegalna" w stosunku do TVP. Więcej na tvrepublika.pl
Ważne Portal Niezależna ustalił, że w dniu zamachu, do którego doszło 7 listopada w Krakowie, wysłano do Warszawy aż 141 krakowskich funkcjonariuszy prewencji policji. Tuż przed tragedią cały obszar krakowskiego Starego Miasta patrolowało 10 funkcjonariuszy
Ważne Wyjątkowa kolekcja 72 bajek Tomasza Sakiewicza w limitowanym wydaniu kolekcjonerskim! Szczegóły pod numerem telefonu: 22 232 37 70
18:40 Na terenie woj. podkarpackiego spadły dwa obiekty latające, ich rodzaj będzie można określić po przeprowadzeniu badań - przekazała wojewoda podkarpacka Teresa Kubas-Hul
17:40 Tysiące ludzi zgromadziły się w sobotę na demonstracjach we Francji, zorganizowanych, kolejny weekend z rzędu, pod hasłami protestu przeciwko rosnącym kosztom życia. W pochodzie w Paryżu bierze udział 21,5 tys. osób
16:47 Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski ocenił, że Władimirowi Putinowi nie udało się zrealizować planu „Jałty 2.0”, zakładającego nowy podział świata i zmianę granic, podczas rozmów z przywódcami Chin i USA
15:36 Rosyjski śmigłowiec jest podejrzewany o naruszenie fińskiej przestrzeni powietrznej
15:03 NATO będzie bronić każdego centymetra polskiego terytorium - oświadczył w sobotę w Warszawie sekretarz generalny sojuszu Mark Rutte
14:04 Szef Afrykańskiej Konfederacji Piłkarskiej zapewnił ubiegającego się o reelekcję Szwajcara Gianniego Infantino o poparciu tego kontynentu dla jego kandydatury na szefa FIFA
13:29 Francja skrytykowała w sobotę nową propozycję budżetu Unii Europejskiej na lata 2028-34, oceniając, że nie stanowi ona podstawy do porozumienia
12:57 Żandarmeria Wojskowa: wykluczono zagrożenie w miejscach odnalezienia obiektów powietrznych, które w piątek wleciały znad Rosji
12:29 Były szef krajowej policji we Włoszech, Gianni De Gennaro, popełnił samobójstwo. W grudniu miał zeznawać jako podejrzany o utrudnianie śledztwa w sprawie mafijnego zamachu na sędziego z Palermo
Portal tvrepublika.pl Informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami - TVREPUBLIKA.PL
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Wałbrzych zaprasza na Mszę Św. w intencji Ojczyzny oraz Prezydenta RP Karola Nawrockiego. 22 listopada, godz. 12:30, Wałbrzyska Kolegiata Pw. NMP Bolesnej i Św. Aniołów Stróżów
Wydarzenia Klub „Gazety Polskiej” w Zamościu zaprasza na wiec poparcia Prezydenta Karola Nawrockiego, 22 listopada, g. 13.00, Rynek Wielki, Zamość
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Szczecin zaprasza na wiec w obronie Trybunału Konstytucyjnego i poparcia Prezydenta RP Karola Nawrockiego, 22 listopada, g. 14, Plac Armii Krajowej 1, przy Urzędzie Miasta Szczecin
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Skierniewicach zapraszaj na protest przeciwko łamaniu praworządności, prześladowaniu i nękaniu wolnych mediów oraz manifestacja poparcia dla Prezydenta Karola Nawrockiego, 22 listopada, g. 15, Rynek Główny, Skierniewice
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Jelenia Góra oraz Poseł Marzena Machałek zapraszają na spotkanie z posłem Markiem Jakubiakiem. 22 listopada, godz. 16:00. ORATORIUM przy Parafii Matki Bożej Miłosierdzia w Jeleniej Górze-Cieplicach ul. PCK 23
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Katowice II zaprasza na protest w obronie Prezydenta RP Karola Nawrockiego i w obronie Trybunału Konstytucyjnego, 22 listopada, g. 16, Aleja Korfantego, przy Pomniku Powstańców Śląskich, Katowice
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Nowy Targ zaprasza na spotkanie z Posłem na Sejm Edwardem Siarką. 22 listopada, godz. 18:00. Spółdzielczy Dom Kultury, al. Mikołaja Kopernika 12, Nowy Targ
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Perth (Australia) zbiera podpisy pod listem protestacyjnym przeciw łamaniu prawa w Polsce, do 23 listopada, w miejscach spotkań Polonii
Wydarzenie Kluby „Gazety Polskiej” w Łodzi zapraszają na manifestację poparcia dla działań Prezydenta RP w sprawie Trybunału Konstytucyjnego, 23 listopada, g. 17, ul. Piotrkowska 104, przed Urzędem Wojewódzkim
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Długołęka zaprasza na wykład ks. dr hab. Tomasza Błaszczyka. Wychowanie „wczoraj” i „dzisiaj” - cele i zadania. 23 listopada, godz. 18:45 po Mszy Św. Kościół św. Michała Archanioła, Długołęka
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” w Łodzi zaprasza na spotkanie z dr Markiem Wochem, 24 listopada, g.18, Polsko-Amerykanski Osrodek Ksztalcenia Zawodowego ul. Kaminskiego 17/19
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Starogard Gd. zaprasza na spotkanie z Prezesem TV Republika Tomaszem Sakiewiczem i bardem Pawłem Piekarczykiem, 25 listopada, godz. 18:00, Sala Kinowa „Sokół” al. Jana Pawła II 2, Starogard Gdański
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Myślenice i poseł Władysław Kurowski zapraszają na spotkanie z posłem Jackiem Sasinem. 26 listopada, godz. 17:00 Dom Katolicki im. ks. Prałata Józefa Bylicy, ul. 3 Maja 1A, Myślenice
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Chojnice, posłowie Dorota Arciszewska-Mielewczyk, Aleksander Mrówczyński zapraszają na spotkanie z dr Oskarem Kida, Oskarem Szafarowiczem. 27 listopada, godz. 17:00 Centrum Edukacyjno-Wdrożeniowe ul. Piłsudskiego 30A, Chojnice
Wydarzenie Krąg Pamięci Narodowej zaprasza na obchody 196. rocznicy wybuchu Powstania Listopadowego. Niedziela, 29 listopada 2026 r., godz. 12:30. Warszawa, Olszynka Grochowska, Kopiec Bohaterów, Aleja Chwały. Zbiórka skrzyżowanie ul. Chełmżyńskiej i ul. Traczy
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Warszawa Bielany-Żoliborz oraz Stowarzyszenie „Solidarność Walcząca” zapraszają na uroczystość upamiętnienia Maurycego Mochanckiego, 28.11, Warszawa, Cmentarz Powązkowski, godz. 11.45 przy bramie od strony ul. Powązkowskiej
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Głogowie oraz poseł Wojciech Zubowski zapraszają na spotkanie z dr Małgorzatą Żaryn i prof. Janem Żarynem, 3 grudnia, g. 16.45, Aula św. Gerarda, przy Kościele pw. św. Klemensa, ul. Sikorskiego 23, Głogów
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Toruń zaprasza na spotkanie z Tomaszem Sakiewiczem, Prezesem TV Republika oraz Pawłem Piekarczykiem. 3 grudnia, godz. 18:00. Centrum Dialogu im. Jana Pawła II, Pl. bł. Stefana W. Frelichowskiego 1, Toruń
Wydarzenie Cz. 1: Klub "Gazety Polskiej" Chicago zaprasza na spotkania z przedstawicielami ORDO IURIS, Adw. Jerzym Kwaśniewskim, Prezesem Ordo Iuris i Moniką Leszczyńską, Wiceprezesem ds. członkowskich. 6 grudnia w Chicago i w Wheeling
Wydarzenie Cz. 2: Chicago - g. 9:00 AM Msza Św. Kościół Świętej Trójcy 1118 N Noble St. g. 10:15 AM Spotkanie z Polonią w Sali przy kawiarence. Wheeling - g. 5:15 PM Msza Św. Kościół Św. Józefa Robotnika, 181 W Dundee Rd. g. 6:30 PM Spotkanie w sali bankietowej
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Staszów zaprasza na recital Pawła Piekarczyka z repertuarem pieśni patriotycznych z udziałem Józefa Małobęckiego w 45 rocznice wprowadzenia stanu wojennego. 11 grudnia, g. 17. Staszowski ośrodek Kultury ul. Parkowa 6, Staszów

Komendant szkoły U-Bootów decydował o obronie polskiego wybrzeża

kontradmirał Józef Unrug
Źródło: kontradmirał Józef Unrug, pośmiertnie mianowany admirałem floty - Narodowe Archiwum Cyfrowe/AI

Był synem pruskiego generała, służył w cesarskiej flocie i mówił po niemiecku lepiej niż po polsku. A jednak 1 września 1939 roku kontradmirał Józef Unrug ogłosił, że zapomniał języka wroga. Jako dowódca całego polskiego Wybrzeża – od Westerplatte po Hel – przez miesiąc stawiał opór miażdżącej przewadze Niemców. W niewoli odrzucił ofertę służby w Kriegsmarine, na emigracji pracował jako kierowca ciężarówki, a do ojczyzny wrócił dopiero po śmierci. Jego życie to opowieść o człowieku, który Polskę nie odziedziczył – wybrał ją. I nigdy się tego wyboru nie wyparł.

Obrona Westerplatte nie była izolowanym epizodem. Stanowiła część znacznie szerszego planu obrony polskiego wybrzeża, którym od 24 sierpnia 1939 roku kierował kontradmirał Józef Unrug. To on był zwierzchnikiem wszystkich polskich sił na Wybrzeżu – od Westerplatte, przez Gdynię i Oksywie, aż po Hel.

Józef Michał Hubert Unrug (właśc. Joseph Michael Hubert von Unruh) urodził się 7 października 1884 roku w Brandenburgu pod Berlinem jako syn pruskiego generała gwardii Tadeusza Gustawa Unruga. Ojciec, choć służył w armii pruskiej, nigdy nie ukrywał polskich korzeni rodu Unrugów, który od XVI wieku był związany z Wielkopolską. Wychował syna w świadomości polskości.

Unrug ukończył Akademię Morską w Kilonii i przez lata służył w cesarskiej marynarce niemieckiej. W czasie I wojny światowej dowodził okrętami podwodnymi (UB-25, UC-11, UC-28), był komendantem szkoły U-Bootów i dowódcą flotylli. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1919 roku natychmiast zgłosił się do polskiej służby. Za własne pieniądze kupił pierwszy polski okręt – ORP Pomorzanin. Od 1925 roku przez 14 lat był dowódcą Floty. W 1933 roku został kontradmirałem. Pod jego kierownictwem zbudowano port wojenny na Oksywiu, rozbudowano Gdynię i stworzono zręby nowoczesnej polskiej Marynarki Wojennej.

Tuż przed wojną, 21 sierpnia 1939 roku, przeniósł Dowództwo Floty na Hel. Trzy dni później Naczelny Wódz mianował go Dowódcą Obrony Wybrzeża, podległym bezpośrednio marszałkowi Śmigłemu-Rydzowi. Unrug wydał rozkaz „Peking” – ewakuację trzech niszczycieli (Błyskawica, Grom, Burza) do Wielkiej Brytanii, by ocalić je do dalszej walki.

Mimo odcięcia od reszty kraju i miażdżącej przewagi Niemców, Unrug bronił Helu aż do 2 października 1939 roku – najdłużej ze wszystkich większych punktów oporu w kampanii wrześniowej. Kapitulację podjął dopiero po upadku Warszawy, w trosce o życie żołnierzy i ludności cywilnej. Wyjaśniał później: 

Zdecydowałem się na poddanie Helu tylko dlatego, że wierzę, iż ta wojna zmieni się w wojnę światową i że my ją wygramy. Inaczej bronilibyśmy Helu do ostatniego żołnierza.

Zapomniał, jak się mówi po niemiecku

Po kapitulacji Unrug trafił do niemieckiej niewoli. Niemcy natychmiast zaproponowali mu służbę w Kriegsmarine i przyjęcie obywatelstwa III Rzeszy. Odmówił. 

Choć niemiecki znał lepiej niż polski, w obozach jenieckich (Nienburg, Spittal, Woldenberg, Colditz, Murnau) komunikował się wyłącznie po polsku i żądał tłumacza. Gdy kuzyn, niemiecki generał Walter von Unruh, przywitał go po niemiecku, Unrug odparł po francusku: 

1 września zapomniałem, jak się mówi po niemiecku. Jestem Polakiem i polskim oficerem.

W niewoli dbał o morale podwładnych, zakazywał im podawania Niemcom ręki i wymagał, by respektowali jego stopień.

Życie na emigracji – Polak do końca

Po wyzwoleniu obozu w Murnau przez Amerykanów w kwietniu 1945 roku Unrug nie wrócił do Polski rządzonej przez komunistów. W Londynie został I zastępcą szefa Kierownictwa Marynarki Wojennej i w 1946 roku awansował na wiceadmirała. Odmówił przyjęcia brytyjskiej emerytury, solidaryzując się z tysiącami polskich żołnierzy, którzy takiej pomocy nie otrzymali.

W 1948 roku wyjechał do Maroka, gdzie pracował fizycznie. Od 1955 roku mieszkał we Francji, w polskim domu spokojnej starości w Lailly-en-Val. Dorabiał jako kierowca ciężarówki. Zmarł 28 lutego 1973 roku w wieku 88 lat.

W testamencie zastrzegł, że jego prochy mogą wrócić do Polski dopiero wtedy, gdy godnie zostaną pochowani jego podkomendni zamordowani przez komunistów. Warunek ten spełniono. 2 października 2018 roku, w rocznicę kapitulacji Helu, szczątki admirała i jego żony Zofii spoczęły z honorami na Cmentarzu Marynarki Wojennej w Gdyni-Oksywiu. Prezydent Andrzej Duda mianował go pośmiertnie admirałem floty.

Józef Unrug – syn pruskiego generała, który wybrał Polskę – pozostał symbolem niezłomnej polskości. Jego postawa w niewoli i na emigracji dopełniła heroizm obrońców Westerplatte i Helu. Oba te miejsca, choć oddzielone geografią, łączyła jedna wola: nie oddać polskiej ziemi bez walki.

Źródło: Republika

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X