Przejdź do treści
Radio Republika Gośćmi poranka w Radiu Republika będą: 6.19 Marcin Roszkowski (Instytut Jagielloński), 6.35 prof. Stefan Bielański (Uniwersytet KEN, La Gazzetta dello Sport), 7:10 Anna Zalewska (Prawo i Sprawiedliwość), Marzena Kruk (dyrektor archiwum IPN)
22:24 W zbiórce „SOS dla Kijowa” Czesi zgromadzili ponad 100 mln koron (ponad 4 mln euro), które będą przeznaczone na zakup generatorów i akumulatorów dla marznącego przy niskich temperaturach Kijowa
20:13 Na odcinku Błonie-Ożarów Mazowiecki ruch pociągów prowadzony jest po jednym torze, a pociągi, które nie mają przystanków w Sochaczewie kierowane są drogą okrężną przez Skierniewice. To efekt niedzielnego wypadku pociągów i samochodu osobowego
19:05 Władze Wenezueli uwolniły co najmniej 80 więźniów politycznych – poinformował przedstawiciel organizacji, zajmującej się obroną praw człowieka
18:51 KANADA: Śnieżyca w Toronto może przynieść w niedzielę nawet 40 cm śniegu, podobnie duże opady prognozowane są dla Nowej Szkocji
18:20 SPORT: Polacy zajęli ósme miejsce w drużynowym konkursie mistrzostw świata w lotach narciarskich w Oberstdorfie. Japończycy zdobyli złoty medal
17:28 "Niezależnie od ustroju jaki panuje w Rosji, to jest ona wciąż zagrożeniem dla regionu Europy Środkowej i Europy Wschodniej" - podkreślił w Wilnie prezydent Karol Nawrocki
17:00 Porozumienie pokojowe powinno gwarantować niepodległość, suwerenność i integralność terytorialną Ukrainy - podkreślił w niedzielę prezydent Litwy Gitanas Nauseda
14:00 "Historia uczy, że tyranie opierają się na strachu i zapomnieniu. Wolność natomiast opiera się na pamięci i solidarności" - powiedział prezydent Karol Nawrocki w Wilnie podczas uroczystości upamiętniających 163. rocznicą wybuchu Powstania Styczniowego
NBP Prof. Adam Glapiński, Prezes NBP: Zasoby złota NBP wynoszą 550 ton i mają wartość 276 mld złotych. W 2025 roku NBP był największym nabywcą złota spośród wszystkich banków centralnych na świecie.
Portal tvrepublika.pl informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę przez 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami!
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” w Gdańsku im. Anny Walentynowicz zaprasza na otwarte noworoczne spotkanie z posłami Kacprem Płażyńskim i Andrzejem Śliwką. 26 stycznia 2026 r., godz. 17.00, Gdańska Sala Akwen, ul. Wały Piastowskie 24
Wydarzenie Klub Gazety Polskiej w Wejherowie zaprasza na spotkanie z Jackiem Sasinem, Przemysławem Czarnkiem oraz Michałem Kowalskim. Wejherowo, Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko - Pomorskiej ul. Zamkowa 2 w dniu 27 stycznia 2026, godz 19.30
Wydarzenie Zapraszamy na otwarte spotkanie z Robertem Bąkiewiczem, liderem Ruchu Obrony Granic, które odbędzie się w Darłowie 27 stycznia o godz. 17:00 - Kino Bajka, ul. Morska 56
Wydarzenie Klub ''Gazety Polskiej'' Sierakowice i Poseł Dorota Arciszewska-Mielewczyk zapraszają na spotkanie z prof. Przemysławem Czarnkiem, Jackiem Sasinem i Aleksandrem Mrówczyńskim, 27 stycznia, g .17, sala Bieszczadna , ul. Wiejska 11, Sierakowice
Wydarzenie Zapraszamy na otwarte spotkanie z Robertem Bąkiewiczem, liderem Ruchu Obrony Granic, które odbędzie się w Szczecinie 28 stycznia o godz. 18:00 - sala konferencyjna przy Hotelu Vulcan, ul. Druckiego-Lubeckiego 6a
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Częstochowa zaprasza na spotkanie z dr. Markiem Wochem, 29 stycznia, g.17:00, Częstochowa Aula Solidarności ul. Łódzka 8/12, Częstochowa
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Myślenice oraz poseł Władysław Kurowski zapraszają na spotkanie z prof. Przemysławem Czarnkiem, 29 stycznia, g.18.30, Dom Katolicki, ul. 3-go Maja 1a, Myślenice
Wydarzenie Klub GP w Dębicy zaprasza na spotkanie 29 stycznia (czwartek) w Dębicy z Premierem Mateuszem Morawieckim i Europosłem Danielem Obajtkiem. Spotkanie odbędzie się w Domu Kultury Mors o godzinie 17:30
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Tarnowskie Góry zaprasza na spotkanie z prof. Janem Majchrowskim, 29 stycznia, g. 18:00, Lokal Solidarności ul. Zamkowa 2, Tarnowskie Góry
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Zielonej Górze i Bractwo Świętego Józefa zapraszają na opłatek z bp. Tadeuszem Lityńskim, z udziałem Wojciecha Modesta Amaro. 31 stycznia g. 15.00 kościół pw. Ducha Św. - ul. Bułgarska w Zielonej Górze
Wydarzenie Klub Gazety Polskiej w Warszawie zaprasza na spotkanie z wiceprezesem PiS Patrykiem Jakim i Adamem Borowskim 30.01 piątek 18:00 Stowarzyszenie Wolnego Słowa, ul. Marszałkowska 7, Warszawa
Wydarzenie Klub Gazety Polskiej w Sosonowcu zaprasza na spotkanie z wiceprezesem PiS Patrykiem Jakim 31.01 sobota 13:00 Miejski Klub im. Jana Kiepury ul. Będzińska 65, Sosnowiec
Wydarzenia Ryszard Majdzik i Robert Szczurek zapraszają na spotkanie z Robertem Bąkiewiczem, liderem ROG. 31 stycznia, godz. 11:00, ul. Świętego Filipa 6, Kraków
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” w Perth (Australia) zaprasza na pokojową demonstrację "Reparacje Dla Polski", 31 stycznia, g.10.45, Yagan Square Amphitheatre, 420 Wellington Street, Perth
Wydarzenie Poseł Agnieszka Wojciechowska van Heukelom i Łódzkie Kluby "Gazety Polskiej" zapraszają na spotkanie z byłą minister zdrowia Katarzyną Sójką. Sobota, 31 stycznia, godz. 13:30, ul. Piotrkowska 143, Łódź
NBP Prof. Adam Glapiński, Prezes NBP: Zasoby złota NBP urosną do 700 ton, a Polska znajdzie się na liście TOP 10 z największymi zasobami złota.

Tortury i eksperymenty w niemieckich uzdrowiskach dla dzieci. Ofiary zaczęły mówić

Źródło: Fot. PAP/EPA/RONALD WITTEK

„Do lat osiemdziesiątych XX w. miliony niemieckich dzieci wysyłano do uzdrowisk na leczenie. Wiele z nich było tam maltretowanych. Pozbawianie snu, poniżanie, obnażanie, przykuwanie do łóżka, bicie należały do repertuaru wychowawczego” – pisze dziennik „Suedeutsche Zeitung”. Personel placówek stanowili Niemcy, którzy uczyli się w czasach nazizmu.

Jak podkreślają niemieckie media wyjaśnianie tego co działo się w uzdrowiskach dla dzieci dopiero się zaczyna.

Na początku czerwca rozpoczęły się przesłuchania poszkodowanych, dziś dorosłych już ludzi, w parlamencie krajowym Nadrenii Północnej-Westfalii. Jednak nawet w archiwach instytucji, które w tamtych czasach zarządzały wysyłaniem dzieci na turnusy, nie ma dziś żadnych wzmianek na ten temat. Związek Miast i Gmin Północnej Nadrenii-Westfalii oraz Związek Gmin Północnej Nadrenii-Westfalii stwierdzają lakonicznie, że „nie mają własnych ustaleń”.

Od końca lat czterdziestych XX wieku, czyli niedługo po zakończeniu wywołanej przez Niemcy wojny, w RFN masowo wzrastała liczba chłopców i dziewcząt niedożywionych lub z nadwagą. Dzieci kierowano do sanatoriów i domów opieki na tzw. kuracje.

Według szacunków do ośrodków uzdrowiskowych trafiło od ośmiu do dwunastu milionów dzieci. Większość z ośrodków znajdowała się w Badenii-Wirtembergii i Bawarii.

„Stało się to dobrze prosperującym biznesem: miliony dzieci w wieku od dwóch do czternastu lat, były w wielu miejscach poddawane przez sześć do dwunastu tygodni czarnej pedagogice, której personel często uczył się w czasach nazizmu: kary, pozbawianie snu, poniżanie, obnażanie, przykuwanie do łóżka, a także bicie, głód i pragnienie należały do repertuaru wychowawczego” - pisze „SZ”.

Dwulatki wracały do domów z ciężkimi urazami

Gazeta opisuje historię 9-letniej dziewczynki, która przyjechała do uzdrowiska w 1968 roku. „W swojej walizeczce miała małą pluszową sowę i książkę o Mozarcie. Gdy tylko przeszła przez żelazną bramę wraz z około 16 innymi dziewczynkami i znalazła się na tzw. placu apelowym, wszystko zostało jej odebrane. Walizki zostały opróżnione, a ich zawartość ułożona w stosy. Na jednym stosie były pluszaki, na drugim książki, a na trzecim obcięte włosy”.

„Wysyłano tam nawet dwulatki, które wracały do domów z ciężkimi urazami” – wskazuje „SZ”.

„Byłam tam w domu tortur” – powiedziała swoim rodzicom Anja Roehl, obecnie przewodnicząca Inicjatywy Verschickungskinder (Inicjatywa na rzecz Wysyłanych Dzieci), która walczy o ujawnienie prawdy o wydarzeniach sprzed lat. Jako dziewczynka w dzieciństwie była dwukrotnie wysyłana do ośrodka. Swoje przeżycia opisała. „Koncepcję powojennych domów nazywa nieetycznym, brutalnym i nieludzkim systemem, który powstał w czasach narodowego socjalizmu i trwał przez dziesięciolecia po 1945 roku” – zauważa gazeta.

Jedna z kobiet opowiedziała Inicjatywie na rzecz Wysyłanych Dzieci, że „dla odstraszenia tych, którzy odzywali się bez pozwolenia, włożono ją do worka i zaniesiono przed piec, gdzie grożono, że zostanie spalona. Innemu dziecku grożono utopieniem. Dzieci gasiły pragnienie wodą z wazonów z kwiatami, piły wodę do mycia, a nawet własny mocz”.

Obnażanie za karę

„Dzieci za karę musiały stać godzinami w bezruchu. Jeśli płakały, były bite. Jeśli w nocy ze strachu i samotności zmoczyły się w łóżku, były obnażane przed innymi dziećmi i również surowo karane” – wylicza „Suedeutsche Zeitung”.

Niejednokrotnie dochodziło też do śmierci podopiecznych. W Bad Salzdetfurth w Dolnej Saksonii siedmiolatek zadławił się wymiocinami, dziewczynka zmarła tam na infekcję, a w maju 1969 r. trzylatek został pobity na śmierć przez inne dzieci.

Na dzieciach przeprowadzano też eksperymenty medyczne, m.in. testowano leki. Ustalono, że np. w 1960 roku na ponad 300 dzieciach w klinice płuc w Wittlich testowano talidomid - lek o działaniu przeciwwymiotnym, przeciwbólowym i usypiającym, opracowany przez chemików z RFN w 1953 roku.

Istnieją również dowody na przeprowadzenie badań z użyciem środków uspokajających. „Dzieci donosiły o gorzkich herbatach, które musiały pić, po czym bardzo cierpiały. Udowodniono, że ekspert od eutanazji Werner Catel testował w 1949 roku w sanatorium dziecięcym Mammolshoehe niedozwolone leki. Zginęły przy tym dzieci” –pisze „SZ”.

Poszukiwania śladów tamtych wydarzeń dziś najczęściej spełzają na niczym. „Próby odnalezienia przez ofiary starych dokumentów dotyczących ich pobytu na wyspach Morza Północnego, w alpejskich wioskach czy w Schwarzwaldzie kończą się niepowodzeniem” – pisze dziennik. „Nawet w archiwach instytucji, które w tamtych czasach zarządzały wysyłką dzieci, nie ma dziś żadnych wzmianek na ten temat” – czytamy.

Poszkodowani chcą, aby ich cierpienie zostało uznane i aby przypominały o nim tablice pamiątkowe w uzdrowiskach.

PAP

Wiadomości

atak na pozycje w południowym Libanie

IDF zaatakował cele Hezbollahu w Libanie

Trump ostrzega Kanadę, co zrobi, jeśli stanie się „portem przeładunkowym” dla Chin

Szycha w chińskiej armii podpadła Xi Jinpingowi. Będą czystki?

Wieczorna strzelanina w Berlinie. Są ranni, dwie osoby walczą o życie

Steinbach chce od Polaków wielkiego odszkodowania. Kiedyś słodził jej Tusk

2-letnie dziecko postrzelone z broni myśliwskiej. Policja bada okoliczności zdarzenia

Marznący deszcz i gołoledź w nocy z niedzieli na poniedziałek. Ostrzeżenia IMGW i RCB

Żukowska „nie wie”, czy w sprawie Czarzastego „wszystko jest OK”

USA finalizują przygotowania do ataku na Iran. Decyzja jeszcze nie zapadła

„Ten system nie działa”. Politycy komentują wejście policji do KRS

W Betlejem rusza renowacja Groty Narodzenia Pańskiego

Olga Malinkiewicz publikuje skandaliczne nagrania. Seniorzy mieli być zastraszani i poniżani?

Fogiel odpowiada Sikorskiemu. Kolejne unijne instytucje łamią traktaty

Andruszkiewicz: prezydent Nawrocki zawsze stoi po stronie polskiego munduru

Pogrzeb przywódcy klanu. Berlińska policja w stanie gotowości

Najnowsze

atak na pozycje w południowym Libanie

IDF zaatakował cele Hezbollahu w Libanie

Steinbach chce od Polaków wielkiego odszkodowania. Kiedyś słodził jej Tusk

2-letnie dziecko postrzelone z broni myśliwskiej. Policja bada okoliczności zdarzenia

Marznący deszcz i gołoledź w nocy z niedzieli na poniedziałek. Ostrzeżenia IMGW i RCB

Żukowska „nie wie”, czy w sprawie Czarzastego „wszystko jest OK”

Donald Trump

Trump ostrzega Kanadę, co zrobi, jeśli stanie się „portem przeładunkowym” dla Chin

Xi Jinping

Szycha w chińskiej armii podpadła Xi Jinpingowi. Będą czystki?

Wieczorna strzelanina w Berlinie. Są ranni, dwie osoby walczą o życie