Ciemny tlen? Odkrycie, które zmienia postrzeganie życia!

Początkowe odkrycie zaszokowało naukowców zajmujących się oceanami. Do tej pory akceptowano fakt, że tlen może być wytwarzany tylko przez rośliny w świetle słonecznym w procesie zwanym fotosyntezą. Jeśli tlen – kluczowy składnik życia – jest produkowany w ciemności przez bryły metalu, naukowcy uważają, że ten proces może zachodzić również na innych planetach, tworząc środowiska bogate w tlen, w których życie mogłoby się rozwijać.

Główny badacz, profesor Andrew Sweetman, wyjaśnił:

Prowadzimy już rozmowy z ekspertami z NASA, którzy uważają, że ciemny tlen może przeorganizować nasze rozumienie tego, jak życie może być podtrzymywane na innych planetach bez bezpośredniego światła słonecznego. Chcemy tam pojechać i dowiedzieć się, co dokładnie się dzieje.

Mroczne i kontrowersyjne odkrycie

Początkowe odkrycie wywołało światowy spór naukowy – ustalenia spotkały się z krytyką ze strony niektórych naukowców i firm zajmujących się wydobyciem na dnie oceanów, które planują wydobywać cenne metale z konkrecji na dnie morza. Jeśli tlen jest wytwarzany na tych ekstremalnych głębokościach, w całkowitej ciemności, podnosi to kwestię życia, które może przetrwać i rozwijać się na dnie morza, oraz wpływu, jaki działalność wydobywcza może mieć na to życie morskie. Oznacza to, że firmy wydobywcze i organizacje ekologiczne – z których niektóre twierdzą, że odkrycia dostarczają dowodów na to, że plany wydobycia na dnie morskim powinny zostać wstrzymane – będą uważnie śledzić to nowe badanie.

Plan zakłada pracę w miejscach, gdzie dno morskie ma głębokość ponad 10 km, przy użyciu zdalnie sterowanego sprzętu podwodnego. 

Mamy narzędzia, które mogą dotrzeć do najgłębszych części oceanu – wyjaśnił profesor Sweetman. - Jesteśmy dość pewni, że odkryjemy, że dzieje się to gdzie indziej, więc zaczniemy badać przyczyny.

Niektóre z tych eksperymentów, we współpracy z naukowcami z NASA, będą miały na celu zrozumienie, czy ten sam proces mógłby umożliwić rozwój życia mikroskopijnego w głębinach oceanów na innych planetach i księżycach. 

Jeśli jest tlen – mówi profesor Sweetman – może istnieć tam życie drobnoustrojów, które z tego korzystają.

Eksploatować czy nie eksploatować

Wstępne, biologicznie szokujące odkrycia zostały opublikowane w zeszłym roku w czasopiśmie Nature Geoscience. Zostały uzyskane w wyniku kilku ekspedycji na obszar głębin morskich między Hawajami a Meksykiem, gdzie profesor Sweetman i jego koledzy wysłali czujniki na głębokość około 5 km. Obszar ten stanowi część rozległego obszaru dna morskiego pokrytego naturalnymi konkrecjami metalicznymi, które powstają, gdy metale rozpuszczone w wodzie morskiej zbierają się na fragmentach muszli lub innych szczątkach. Jest to proces trwający miliony lat.

Czujniki, które zainstalował zespół, wielokrotnie wykazywały wzrost poziomu tlenu. 

Zignorowaliśmy to – powiedział profesor Sweetman dla BBC News w tamtym czasie – ponieważ uczono nas, że tlen powstaje tylko w wyniku fotosyntezy. 

W końcu on i jego koledzy przestali ignorować dane i próbowali zrozumieć, co się dzieje. Eksperymenty w ich laboratorium – z konkrecjami, które zespół zebrał w pojemnikach z wodą morską – doprowadziły naukowców do wniosku, że wytwarzają one tlen z wody morskiej. Odkryli, że konkrecje generowały prądy elektryczne, które mogły rozszczepiać (lub elektrolizować) cząsteczki wody morskiej na wodór i tlen.

Następnie pojawiła się reakcja w postaci zaprzeczeń – publikowanych online – ze strony naukowców i firm wydobywczych działających na dnie oceanów. Jeden z krytyków, Michael Clarke z Metals Company, kanadyjskiej firmy zajmującej się wydobyciem na głębokim morzu, powiedział BBC News, że krytyka koncentrowała się na „braku rygoru naukowego w projektowaniu eksperymentu i gromadzeniu danych”. W zasadzie on i inni krytycy twierdzili, że nie doszło do produkcji tlenu – tylko do bąbelków, które sprzęt wyprodukował podczas pobierania próbek.

Wykluczyliśmy tę możliwość – odpowiedział profesor Sweetman. Ale te [nowe] eksperymenty dostarczą dowodów.

Może się to wydawać niszowym argumentem technicznym, ale kilka firm wydobywczych generujących miliardowe kwoty już bada możliwość wydobywania ton tych metali z dna morskiego. Docelowe naturalne zasoby zawierają metale, które są niezbędne do produkcji baterii, a popyt szybko rośnie, ponieważ wiele gospodarek przechodzi od paliw kopalnych na przykład do pojazdów elektrycznych. Wyścig o wydobycie tych zasobów wywołał obawy wśród grup ekologicznych i naukowców. Ponad 900 naukowców zajmujących się oceanami z 44 krajów podpisało petycję podkreślającą zagrożenia dla środowiska i wzywającą do wstrzymania działalności wydobywczej.

Mówiąc o ostatniej misji badawczej swojego zespołu na konferencji prasowej w piątek, profesor Sweetman powiedział: 

Zanim coś zrobimy, musimy – w jak największym stopniu – zrozumieć ekosystem. Myślę, że właściwą decyzją jest zatrzymanie się, zanim zdecydujemy jako społeczeństwo globalne, czy to jest właściwa droga.

Źródło: Republika

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X