Przełom w leczeniu nowotworów?! Polacy opracowali szczepionkę antyrakową!
Czym jest przepis na białko? Dlaczego znalazł on zastosowanie w tworzeniu szczepionki przeciw rakowi i w jaki sposób taka szczepionka działa? Kim są w naszym organizmie "zabójcy"? Na te pytania odpowiedzieli dziś podczas programu "Zdrowie na dzień dobry" goście Jolanty Rostkowskiej.
- Białko ze swojej natury jest cząsteczką niezwykle nietrwałą. My sprawiliśmy, że ta nietrwała naturalnie cząsteczka stała się trwalsza, a przy tym bardziej produktywna – z tej samej ilości „przepisu” otrzymujemy więcej białka. Przepisem na białko jest mRNA, czyli informacyjne RNA. To jeden z elementów terapii genowej – można bowiem wykorzystywać DNA, które jest bardziej niebezpieczne w użyciu, ponieważ trudniej je kontrolować i może powodować choroby, lub właśnie mRNA – tłumaczył prof. dr hab. Jacek Jemielity z Zakładu Biofizyki Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego.
- Jest szereg różnych zastosowań takiego mRNA. To, co w tej chwili jest w badaniach klinicznych, to tzw. szczepionki przeciwnowotworowe. Na czym polega taka szczepionka? Nazwa może być nieco myląca, bo ta idea polega na tym, że szukamy pewnego charakterystycznego białka, którego nie posiadają komórki zdrowe, a jest ono typowe dla danego nowotworu, Jeśli takie białko znajdziemy - nazywamy je antygenem - to jesteśmy w stanie otrzymać takie stabilizowane mRNA kodujące to białko, czyli uzyskujemy właśnie przepis na to białko. Możemy je wtedy dostarczyć do węzłów chłonnych pacjenta. Tam znajdują się komórki dendrytyczne, ważny element układu immunologicznego, które przeprocesują ten przepis na białko i na ich powierzchni będzie następowało szkolenie limfocytów T, tak zwanych zabójców, w rozpoznawaniu tego białka, poszukiwaniu komórek zawierających to białko i niszczeniu ich. W ten sposób aktywujemy układ immunologiczny pacjenta do zwalczania nowotworu – wyjaśniał prof. Jemielity.
Okazuje się, że tego rodzaju szczepionki mogą okazać się bardzo skuteczne w leczeniu czerniaka.
- Badania kliniczne są dedykowane pacjentom, którzy mają sytuację na swoim etapie, że nie ma innych rozwiązań. Wyniki takich badań uzależniają rejestrację i dostępność takiego leczenia w praktyce w przyszłości. Metoda leczenia, która polega na aktywowaniu naszego układu immunologicznego do atakowania komórek nowotworowych jest jedną z kluczowych metod leczenia czerniaka – dodała dr Iwona Ługowska, onkolog kliniczny z Centrum Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie.
