Polska 1 grudnia – co wydarzyło się tego dnia

Dzisiaj imieniny obchodzą: Blanka, Eligiusz, Natalia oraz Aleksander, Ananiasz, Antoni, Długomił, Edmund, Eligia, Florencja, Godzisław, Gosław, Gosława, Jan, Prokul, Rudolf, Rudolfa, Rudolfina, Sobiesław, Sobiesława. 

Nietypowe święta: Światowy Dzień AIDS, Światowy Dzień Puszczania Bąków, Dzień Numizmatyków, Dzień Jubilera. 

1018 - W Merseburgu zmarł Thietmar, kronikarz, biskup merseburski; jego kronika jest jednym z najważniejszych źródeł do poznania wydarzeń z czasów panowania Mieszka I. i Bolesława Chrobrego, między innymi zjazdu gnieźnieńskiego w 1000 r. 

1338 - Pojawił się pierwszy opis Warszawy w pozwie dotyczącym zatargu pomiędzy królem Polski Kazimierzem Wielkim a Zakonem Krzyżackim. 

1415 - W Brzeźnicy urodził się Jan Długosz, kronikarz, historyk, autor „Roczników, czyli kronik sławnego Królestwa Polskiego”, kanonik krakowski, arcybiskup nominat lwowski. 

1469 – Na Sejmie w Piotrkowie wielki mistrz krzyżacki Henryk Reuss von Plauen złożył hołd lenny królowi Kazimierzowi IV. Jagiellończykowi. 

1734 - W Gdańsku urodził się Adam Kazimierz Czartoryski, generał ziem podolskich (1758-1794), członek Familii, od 1768 r. komendant Szkoły Rycerskiej; działacz Komisji Edukacji Narodowej; poseł na Sejm Czteroletni, zwolennik Konstytucji 3. maja; pisarz, krytyk literacki, mecenas sztuki. 

1815 – Car i Król Polski Aleksander I. mianował gen. Józefa Zajączka namiestnikiem Królestwa Polskiego oraz wydał ukaz wprowadzający system monetarny, w którym 1 złoty polski był równy 30 groszom. 

1825 - W Taganrogu nad Morzem Azowskim zmarł Aleksander I. Romanow, cesarz rosyjski panujący od 1801 r., król Polski od 1815 r. 

1830 - W Warszawie powstało Towarzystwo Patriotyczne (Klub Patriotyczny), którego prezesem został Joachim Lelewel. 

1857 - Została uruchomiona latarnia morska Świnoujście. 

1867 - W Mierzanowie w pow. ciechanowskim urodził się Ignacy Mościcki, działacz niepodległościowy, chemik technolog, profesor Politechniki Lwowskiej, autor ponad 60. prac i patentów; od 1922 r. dyrektor naczelny Państwowej Fabryki Związków Azotowych w Chorzowie; prezydent RP w latach 1926-1939. 

1869 - W Warszawie urodził się Eligiusz Niewiadomski, malarz, krytyk sztuki, związany ideowo z Narodową Demokracją; 16 grudnia 1922 r. w warszawskiej Zachęcie dokonał zamachu na prezydenta RP Gabriela Narutowicza; skazany na karę śmierci i rozstrzelany. 

1880 - Zmarł Adolf Schuch, architekt, twórca wielu warszawskich budowli, m.in. Pałacu Mniszchów. 

1896 - W Paryżu w wypadku zginął Stefan Szolc-Rogoziński, podróżnik, badacz Afryki, w szczególności Kamerunu. 

1899 - W Paryżu zmarł Edmund Chojecki, pisarz, publicysta, podróżnik. 

1899 – W Krakowie ukazało się pierwsze wydanie kobiecego miesięcznika „Przodownica”. 

1905 - Urodził się Szczepan Skorupka, malarz, autor portretów, pejzaży, scen rodzajowych i martwej natury. 

1910 - Urodził się Zdzisław Gozdawa, komediopisarz, poeta, autor tekstów piosenek, satyryk, także kompozytor. 

1912 - Komisja Tymczasowa Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych powierzyła Józefowi Piłsudskiemu funkcję komendanta głównego polskich sił wojskowych. 

1916 - Do Warszawy uroczyście wkroczyli żołnierze Legionów Polskich, których entuzjastycznie witali mieszkańcy miasta; był to pierwszy od powstania listopadowego przemarsz regularnych wojsk polskich przez stolicę Polski. 

1918 - Rozkaz Sztabu Generalnego WP wprowadzający biało-czerwoną szachownicę jako oficjalne oznakowanie polskich samolotów wojskowych. 

1921 – Przedsiębiorstwo „Radjopol” jako pierwsze w kraju rozpoczęło produkcję lamp elektronowych. 

1922 - Na swym pierwszym posiedzeniu zebrał się Sejm I. kadencji, który wybrał na swego marszałka Macieja Rataja. 

1923 - Urodził się Jan Adamczewski, dziennikarz, prozaik, publicysta, miłośnik Krakowa. 

1926 - W Kowalewku urodził się Mieczysław Rakowski, działacz komunistyczny, dziennikarz, publicysta; redaktor naczelny tygodnika „Polityka” (1958-1982); członek Biura Politycznego KC PZPR (1987-1990); ostatni I. sekretarz KC PZPR (1989-1990); wicepremier (1981-1985) i premier PRL (1988-1989). 

1926 - W Warszawie urodził się Tadeusz Drewnowski, krytyk literacki. 

1926 - W Słonimiu urodził się Zbigniew Chmielewski, reżyser, scenarzysta; autor seriali „Daleko od szosy” i „Blisko, coraz bliżej”. 

1939 - Niemieckie władze okupowanej Warszawy wydały zarządzenie o obowiązku noszenia przez Żydów powyżej 12. roku życia opasek z gwiazdą Dawida oraz o oznakowaniu żydowskich sklepów i przedsiębiorstw. 

1939 - W Paryżu powstał Polski Uniwersytet na Obczyźnie; od 1940 r. działający w Londynie. 

1942 - W Łodzi na wyodrębnionym terenie Litzmannstadt Ghetto Niemcy utworzyli obóz dla polskich dzieci i młodzieży. 

1942 - Premier RP na Uchodźstwie gen. Władysław Sikorski przybył z wizytą do USA. 

1943 - W Teheranie zakończyła się konferencja Wielkiej Trójki, w której uczestniczyli Winston Churchill, Franklin D. Roosevelt i Józef Stalin; podczas rozmów ustalono, że wschodnią granicą Polski będzie linia Curzona, natomiast zachodnią linia Odry i Nysy; Polska miała też uzyskać część Prus Wschodnich: Warmię i Mazury. 

1944 - Ukazało się pierwsze wydanie „Polskiej Kroniki Filmowej” – cotygodniowego magazynu filmowego. Emitowana od 1. grudnia 1944 do 28. grudnia 1994 roku, poprzedzała projekcję filmu w kinach. W 1995 przestała ukazywać się w kinach i telewizji. 

1945 – Mieszkańcy Grójca zaatakowali miejskie więzienie w celu odbicia więźniów politycznych, co spotkało się z ostrą reakcją MBP i rozgłosem w kraju. 

1946 – Powstała Szkoła Inżynierska w Szczecinie. 

1949 – Powstała Politechnika Białostocka. 

1962 – Warszawski kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny, w związku z budową trasy W-Z i poszerzaniem ulicy Leszno (w tym czasie al. gen. Karola Świerczewskiego), został w nocy z 30. listopada na 1. grudnia przesunięty o 21 metrów do tyłu. 

1963 - W zakładach mechanicznych „Ursus” wyprodukowano 100-tysięczny ciągnik. 

1964 – We Wrocławiu powstał pierwszy w kraju zakład informatyczny ZETO. 

1968 - Paprykarz szczeciński otrzymał znak jakości „Q”. 

1970 - Kazimierz Górski został selekcjonerem reprezentacji Polski piłce nożnej. 

1973 - W Ramat Gan zmarł Dawid Ben Gurion, działacz syjonistyczny; w latach 1948-1953 i 1955-1963 premier i minister obrony Izraela; urodzony w 1886 r. w Płońsku. 

1976 - W Żywcu urodził się Tomasz Adamek, bokser, zawodowy mistrz świata w wadze półciężkiej i junior ciężkiej. 

1977 - W Watykanie papież Paweł VI. spotkał się z I sekretarzem KC PZPR Edwardem Gierkiem. 

1980 - W Warszawie rozpoczęło obrady VII. plenum KC PZPR, na którym podjęto decyzję o usunięciu z KC byłego I. sekretarza Edwarda Gierka. 

1982 - Stan wojenny: prezydent Warszawy gen. Mieczysław Dębicki rozwiązał na wniosek ministra kultury i sztuki Związek Artystów Scen Polskich (ZASP). 

1988 - Podpisano niezrealizowaną umowę na produkcję modelu „Fiat Uno” przez FSO. 

1989 – Papież Jan Paweł II. przyjął na audiencji Michaiła Gorbaczowa. 

1989 - Premiera filmu „Ostatni prom” w reżyserii Waldemara Krzystka. 

1993 - Prymas Polski kard. Józef Glemp dokonał oficjalnego otwarcia Katolickiej Agencji Informacyjnej. 

1994 - Zmarła Wanda Szuman, działaczka społeczna, pedagog. Jej zainteresowania naukowe obejmowały głównie rozwój sierot i dzieci chowanych w izolacji, dzieci niepełnosprawnych, niewidomych, głuchych. 

1995 - Władysław Bartoszewski został odznaczony Orderem Orła Białego przez prezydenta Lecha Wałęsę. 

2006 - W Warszawie zmarł płk Zbigniew Brym „Zdunin”, oficer w wojnie obronnej 1939 r., żołnierz Armii Krajowej, dowódca „Żelaznej Reduty” w Powstaniu Warszawskim; autor fotografii z powstania, po wojnie działał w antykomunistycznej opozycji niepodległościowej. 

2013 - W Warszawie zmarł Jerzy Matałowski, aktor znany m.in. z roli Kolumba w serialu Janusza Morgensterna „Kolumbowie”. 

2014 - Donald Tusk objął funkcję przewodniczącego Rady Europejskiej. 

2021 – W Krakowie zmarł prof. Stanisław Tabisz, rektor krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych w latach 2012-2020, malarz, rysownik, grafik, scenograf, krytyk i teoretyk sztuki. 

Źródło: PAP 

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.