Przejdź do treści
20:10 Pilna sesja Rady Bezpieczeństwa ONZ, zwołana w związku z użyciem przez Rosję pocisku balistycznego Oriesznik podczas ataku na Ukrainę, odbędzie się w poniedziałek. Poinformował o tym szef ukraińskiego MSZ Andrij Sybiha
19:10 Ukraińskie wojsko uderzyło w bazę paliwową w obwodzie wołgogradzkim, która zajmuje się zaopatrzeniem w paliwo rosyjskiej armii - poinformował Sztab Generalny Sił Zbrojnych Ukrainy
18:35 Zarzut zabójstwa matki postawiła w sobotę prokuratura w Bielsku Podlaskim 31-letniemu mężczyźnie. Policję zaalarmowały sąsiadki 67-letniej kobiety, które na profilu jej syna w mediach społecznościowych zobaczyły zdjęcie ciała i noża
17:25 Na Jasnej Górze w Częstochowie odbywa się dzisiaj 18. pielgrzymka kibiców. Wśród jej uczestników jest także prezydent Karol Nawrocki, który wygłosił krótkie przemówienie do przybyłych
Portal tvrepublika.pl informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę przez 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami!
Koncerty Pawła Piekarczyka NOWY SĄCZ - 11 stycznia, godz. 17:00, w parafii Matki Bożej Niepokalanej Sanktuarium Świętej Rity w sali Wieczernika, Nowy Sącz; BRAŃSK - 13 stycznia, g. 17, Miejski Ośrodek Kultury, ul. Rynek 19, Brańsk
Koncerty Pawła Piekarczyka ŻARY - 16 stycznia, g. 17:0, Folwark Zamkowy, Folwarczna 3, Żary; GORZÓW WIELKOPOLSKI - 17 stycznia, g. 19, Wieczernik przy Parafii p.w. Pierwszych Męczenników Polski,ul. Pluty 7, 66-400 Gorzów Wielkopolski
Koncerty Pawła Piekarczyka SULĘCIN - 17 stycznia, g. 16, Sala parafialna, ul. Marii Skłodowskiej-Curie 2, Sulęcin; CZĘSTOCHOWA - 18 stycznia, g. 17, Częstochowa Aula Tygodnika „Niedziela” ul.3 Maja 12
Wydarzenia Klub „GP” Aleksandrów Łódzki zaprasza na spotkanie z red. Tomaszem Sakiewiczem oraz Pawłem Piekarczykiem. 15 stycznia, godz. 18:00, ul. Wojska Polskiego 128 Aleksandrów Łódzki
Wydarzenia 12 stycznia (poniedziałek) o godz. 17:30 odbędzie się w Węgrowie spotkanie z Prezesem PiS Jarosławem Kaczyńskim. Centrum Dialogu Kultur, ul. Kościuszki 27a
Wydarzenia 12 stycznia (poniedziałek) o godz. 19:30 spotkanie z Prezesem PiS Jarosławem Kaczyńskim w Sokołowie Podlaskim. Restauracja Stara Drukarnia, ul. Lipowa 82
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” w Piotrkowie Trybunalskim zaprasza na prezentację wystawy w 130 rocznicę urodzin Gen. Stefana Roweckiego „Grota”, wystawa oddziału IPN w Łodzi czynna do 12 stycznia, Krużganki Klasztoru OO. Bernardynów w Piotrkowie Trybunalskim
Wydarzenie Bielańsko-Żoliborski Klub "Gazety Polskiej" w Warszawie zaprasza na obchody 163. rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego 18 stycznia 2026 roku, które rozpoczną się o godz. 12:30 mszą świętą w kościele pw. św. Jozafata przy ul. J. Waldorffa 1 w Warszawie
Wydarzenie Krąg Pamięci Narodowej zaprasza na obchody 163. rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego. Warszawa, 22 stycznia, g. 18:00 Msza Św. w Katedrze Polowej WP, 18:50 przemarsz pod Głaz i Krzyż Traugutta na Cytadeli na Apel Poległych, ul. Sanguszki / Zakroczymska
NBP Nowa publikacja NBP: „Polski złoty i niezależność Narodowego Banku Polskiego jako fundamenty rozwoju gospodarczego" – książka prof. Adama Glapińskiego, Prezesa NBP. Wersja elektroniczna dostępna bezpłatnie na nbp.pl
NBP Prof. Adam Glapiński, Prezes NBP: Przyjęcie euro katastrofalnie spowolni rozwój gospodarczy Polski

Obywatele Cesarstwa Rzymskiego wdychali za dużo. Spadło im IQ

Źródło: turyści w strojach starożytnych Rzymian - pixabay.com

Nowe badania opublikowane w czasopiśmie naukowym „Proceedings of the National Academy of Sciences” (PNAS) sugerują, że obecność ołowiu w powietrzu, którym oddychali mieszkańcy Cesarstwa Rzymskiego, miała negatywny wpływ na ich iloraz inteligencji (IQ).

Badacze z Desert Research Institute w Nevadzie, USA, po przeanalizowaniu rdzeni lodowych z Arktyki, powiązali rzymskie zamiłowanie do srebra z zanieczyszczeniem ołowiem w Europie w okresie od 500 r. p.n.e. do 600 r. n.e. Intensywne wydobycie srebra, niezbędnego do bicia monet, prowadziło do uwalniania dużych ilości ołowiu, który jako produkt uboczny trafiał do atmosfery.

Według naukowców, ta ekspozycja na ołów spowodowała spadek IQ Rzymian o 2,5 do 3,5 punktu. Ołów transportowany przez prądy powietrzne osadzał się w Arktyce w formie śniegu, gdzie jego ślady zostały wykryte w rdzeniach lodowych.

Chociaż badanie nie rozstrzyga, czy zatrucie ołowiem było bezpośrednią przyczyną upadku imperium, profesor Bruce Lanphear z Uniwersytetu Simona Frasera w Kanadzie, który nie brał udziału w badaniach, uważa, że „był to jeden z czynników - ale nie jedyny - który przyczynił się do upadku”.

Joseph McConnell, główny autor badania, podkreślił, że znalezisko jest „pierwszym przykładem zanieczyszczenia przemysłowego w historii świata”. Zgodnie z jego obliczeniami, produkcja 100 gramów srebra generowała tonę ołowiu. Badacze szacują, że działalność górnicza w Cesarstwie Rzymskim uwolniła do atmosfery od 3300 do 4600 ton ołowiu. Następnie, modelując jego rozprzestrzenianie, doszli do wniosku, że ołów przenikał do organizmów Rzymian, powodując spadek zdolności intelektualnych.

Badanie opierało się na analizie stężenia ołowiu w rdzeniach lodowych, przy czym poziom ołowiu był wyjątkowo niski, około jednej cząsteczki ołowiu na trylion cząsteczek wody. Aby oszacować pierwotną ilość emitowanego ołowiu, naukowcy wykonali obliczenia wstecz, posługując się modelami atmosfery i różnymi hipotezami dotyczącymi lokalizacji kopalń.

Źródło: Republika/ANSA/The New York Times/NBC

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X


 

Wiadomości

[PILNE] W norweskich górach trwa akcja poszukiwawcza polskich nastolatków

Szefernaker: w centrum polityki stawiana jest przez prezydenta podmiotowość zwykłych Polaków

Obszański: premier i ministerstwo nie zrobili nic, aby zatrzymać umowę MERCOSUR

Niemiecka zbrodnia w forcie VII. Werdykt: niewinny. Wykonywał jedynie rozkazy

Nowa deklaracja Trumpa: USA są gotowe do pomocy Iranowi

Sprawa Funduszu Sprawiedliwości. Ławnicy wskazani przez sąd zamiast wylosowanych

„Mnie ta wiara uratowała”. Sebastian Fabijański o powrocie do Boga

Otwarta pogarda dla reżimu w Iranie. To jego zdjęciami podpalają sobie papierosy

Papież przestrzega: na Zachodzie kurczy się wolność słowa, język staje się coraz bardziej orwellowski

To dzieje się naprawdę? Roman Giertych pochwalił prezydenta

Ku przestrodze! Jeździli po zamarzniętym jeziorze autem, lód pękł

Kompromitacja Tuska! Mówi, że kocha USA? Bender: persona non grata w Białym Domu

Takie zdjęcie można zrobić tylko na Jasnej Górze i tylko raz w roku

Pomimo mrozów tłumy obserwowały uroczystą zmianę flagi nad Pałacem Prezydenckim

Niepokojące dane dot. sprzedaży detalicznej. "Cyrkowe zagrywki Tuska i brak realnych działań = katastrofa"

Najnowsze

[PILNE] W norweskich górach trwa akcja poszukiwawcza polskich nastolatków

Donald Trump

Nowa deklaracja Trumpa: USA są gotowe do pomocy Iranowi

Sprawa Funduszu Sprawiedliwości. Ławnicy wskazani przez sąd zamiast wylosowanych

„Mnie ta wiara uratowała”. Sebastian Fabijański o powrocie do Boga

Otwarta pogarda dla reżimu w Iranie. To jego zdjęciami podpalają sobie papierosy

Szefernaker: w centrum polityki stawiana jest przez prezydenta podmiotowość zwykłych Polaków

Obszański: premier i ministerstwo nie zrobili nic, aby zatrzymać umowę MERCOSUR

Niemiecka zbrodnia w forcie VII. Werdykt: niewinny. Wykonywał jedynie rozkazy