Przejdź do treści
NBP Prezes NBP Prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski ma w tej chwili ponad 613 ton złota. Jesteśmy w top 10 państw o największych zasobach złota na świecie. To jest historyczny moment.
Ważne Alarm o wolność słowa w Polsce. Rusza akcja informowania świata o zarzutach represji wobec niezależnych i konserwatywnych dziennikarzy. Szczegóły na portalu tvrepublika.pl
22:23 USA: Trump potwierdza wtorkowe spotkanie na temat Iranu w Katarze
22:03 Podkarpackie: strażacy ugasili pożar silnika w pociągu na stacji w Dębicy
21:30 USA: Iran, NATO i wojna w Ukrainie tematami rozmowy Rubia z Wadephulem
Ważne Ukazała się najnowsza książka "Reset" autorstwa prof. Sławomira Cenckiewicza, Michała Rachonia i Grzegorza Wierzchołowskiego. Szczegóły na stronie sklep.tvrepublika.pl oraz pod numerem tel. 22 232 37 70
Portal tvrepublika.pl Informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami!
Wydarzenia Klub "Gazety Polskiej" Gorzów Wielkopolski zaprasza na spotkanie z Konstytucjonalistą dr. Oskarem Kidą 30 czerwca, godz. 19:00 Wieczernik, ul. Biskupa Wilhelma Pluty 7, Gorzów Wielkopolski
Wydarzenie Łódzkie Kluby "Gazety Polskiej" oraz Poseł Agnieszka Wojciechowską van Heukelom zapraszają na koncert Leszka Czajkowskiego z komentarzem historycznym Tadeusza Płużańskiego 30 czerwca, godz. 19:00 ul. Piotrkowska 143, Łódź
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" we Wrocławiu zaprasza na spotkanie z prezesem Telewizji Republika, Tomaszem Sakiewiczem - 1 lipca, godz. 18:00, aula Bl. Ks. J. Popiełuszki w budynku Solidarności, Pl. Solidarności 1/3/5, Wrocław
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Kielce-Centrum zaprasza na spotkanie z posłem Krzysztofem Lipcem, 1 lipca, godz. 17:00, Dom Kultury „Sabat”, ul. Jeziorańskiego 73, Kielce
Wydarzenie Klub Gazety Polskiej w Elblągu zaprasza na spotkanie z konstytucjonalistą dr. Oskarem Kidą oraz mec. Andrzejem Śliwką, Posłem na Sejm RP. Spotkanie odbędzie się 29 czerwca o godz. 18:00 w Domu Rektora przy Bulwarze Zygmunta Augusta 12 w Elblągu
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Wołomin i Stowarzyszenie „Nowy Wołomin” zapraszają na spotkanie z posłem Markiem Jakubiakiem z Wolnych Republikanów i Adamem Borowskim, działaczem opozycji. 1 lipca, g. 18:00, Sala Bankietowa Cechu Rzemiosł, Moniuszki 11/1, Wołomin
Wydarzenie Klub Gazety Polskiej Międzyrzecz zaprasza na prelekcje prof. Grzegorza Kucharczyka (PAN) "Stosunki polsko - niemieckie po upadku berlinskiego muru". 4 lipca 2026 r. , godz. 15:00, Muzeum w Międzyrzeczu

Obywatele Cesarstwa Rzymskiego wdychali za dużo. Spadło im IQ

Źródło: turyści w strojach starożytnych Rzymian - pixabay.com

Nowe badania opublikowane w czasopiśmie naukowym „Proceedings of the National Academy of Sciences” (PNAS) sugerują, że obecność ołowiu w powietrzu, którym oddychali mieszkańcy Cesarstwa Rzymskiego, miała negatywny wpływ na ich iloraz inteligencji (IQ).

Badacze z Desert Research Institute w Nevadzie, USA, po przeanalizowaniu rdzeni lodowych z Arktyki, powiązali rzymskie zamiłowanie do srebra z zanieczyszczeniem ołowiem w Europie w okresie od 500 r. p.n.e. do 600 r. n.e. Intensywne wydobycie srebra, niezbędnego do bicia monet, prowadziło do uwalniania dużych ilości ołowiu, który jako produkt uboczny trafiał do atmosfery.

Według naukowców, ta ekspozycja na ołów spowodowała spadek IQ Rzymian o 2,5 do 3,5 punktu. Ołów transportowany przez prądy powietrzne osadzał się w Arktyce w formie śniegu, gdzie jego ślady zostały wykryte w rdzeniach lodowych.

Chociaż badanie nie rozstrzyga, czy zatrucie ołowiem było bezpośrednią przyczyną upadku imperium, profesor Bruce Lanphear z Uniwersytetu Simona Frasera w Kanadzie, który nie brał udziału w badaniach, uważa, że „był to jeden z czynników - ale nie jedyny - który przyczynił się do upadku”.

Joseph McConnell, główny autor badania, podkreślił, że znalezisko jest „pierwszym przykładem zanieczyszczenia przemysłowego w historii świata”. Zgodnie z jego obliczeniami, produkcja 100 gramów srebra generowała tonę ołowiu. Badacze szacują, że działalność górnicza w Cesarstwie Rzymskim uwolniła do atmosfery od 3300 do 4600 ton ołowiu. Następnie, modelując jego rozprzestrzenianie, doszli do wniosku, że ołów przenikał do organizmów Rzymian, powodując spadek zdolności intelektualnych.

Badanie opierało się na analizie stężenia ołowiu w rdzeniach lodowych, przy czym poziom ołowiu był wyjątkowo niski, około jednej cząsteczki ołowiu na trylion cząsteczek wody. Aby oszacować pierwotną ilość emitowanego ołowiu, naukowcy wykonali obliczenia wstecz, posługując się modelami atmosfery i różnymi hipotezami dotyczącymi lokalizacji kopalń.

Źródło: Republika/ANSA/The New York Times/NBC

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X