Przejdź do treści
16:48 Hongkong: Pekin ostrzega w ONZ przed zagrożeniami ze strony konstelacji Starlink
16:21 Rzeczniczka IMGW: w połowie przyszłego tygodnia nadejdzie niż z intensywnym śniegiem
16:00 Egipt: Angelina Jolie odwiedziła przejście graniczne ze Strefą Gazy
15:43 Ostrów Wielkopolski: dwie osoby z zarzutami ws. wypadku drogowego, w którym zginęła kobieta
15:20 Szwajcaria: Szef MSZ Włoch przybył na miejsce pożaru w Crans-Montanie
14:56 Ukraina: Budanow przyjął ofertę Zełenskiego i stanie na czele jego kancelarii
Portal tvrepublika.pl informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę przez 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami!
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Londyn zaprasza na koncert kolęd patriotycznych Pawła Piekarczyka, 2 stycznia, godz. 17.30 (po Mszy św.), w kościele Parafialnym pw. Św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Ociece koło Ropczyc
Wydarzenia Kluby "Gazety Polskiej" zapraszają na koncert kolęd patriotycznych Pawła Piekarczyk: Słupsk 3.I, g. 17:00, Hotel Atena, Kilińskiego 7, Gdynia, 4.I, g. 16:00, Kościół p.w. Chrystusa Króla, Ks. Bp. Jana Bernarda Szlagi 3
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Olsztynie zaprasza na spotkanie z posłem Andrzejem Śliwką, które odbędzie się w Szczytnie, przy ul. Solidarności 9 (świetlica Spółdzielni Mieszkaniowej), 3 stycznia 2026 r. (sobota) o godz. 17:00
Wydarzenia Klub "GP" Skarżysko-Kamienna zaprasza na spotkanie i świadectwo s. Julii Dubowskiej - Cud Eucharystyczny w Sokółce, 5.I, g. 17.00, ul. Kościuszki 38, Skarżysko Kamienna. O godz. 18.00 odbędzie się koncert kolęd patriotycznych Pawła Piekarczyka
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Warszawa Bielany-Żoliborz zaprasza na Mszę św. o łaskę zdrowia dla ks. Michała Olszewskiego, 6 stycznia, godz. 11.00, Katedra Św. Jana Chrzciciela, ul Świętojańska 8
Wydarzenia Kolędowanie z Pawłem Piekarczykiem c.d. Włocławek, 7.I, g. 17.00, Garage Hotel, Toruńska 113; Toruń, 8.I, g. 19:00, Sanktuarium Miłosierdzia Bożego i św. Faustyny
Wydarzenie Zarząd Regionu Zielona Góra NSZZ „Solidarność” i Klub Gazety Polskiej w Zielonej Górze zapraszają 8 stycznia o godz. 17:00, na film „Solidarni w więzieniu” – miejsce: Nowa Sól, Muzeum Magazynu Solnego, pl. Solny
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Nowym Targu zaprasza na obchody 163. Rocznicy Powstania Styczniowego, 10 stycznia, godz. 16:00, skwer przy Kopcu Wolności, przy ul. Parkowej 14
Wydarzenia Kolędowanie z Pawłem Piekarczykiem c.d. Nowy Sącz, 11.I, g. 17:00, parafia Matki Bożej Niepokalanej Sanktuarium Świętej Rity, sala Wieczernika
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” w Piotrkowie Trybunalskim zaprasza na prezentację wystawy w 130 rocznicę urodzin Gen. Stefana Roweckiego „Grota”, wystawa oddziału IPN w Łodzi czynna do 12 stycznia, Krużganki Klasztoru OO. Bernardynów w Piotrkowie Trybunalskim
NBP Nowa publikacja NBP: „Polski złoty i niezależność Narodowego Banku Polskiego jako fundamenty rozwoju gospodarczego" – książka prof. Adama Glapińskiego, Prezesa NBP. Wersja elektroniczna dostępna bezpłatnie na nbp.pl
NBP Prof. Adam Glapiński, Prezes NBP: Przyjęcie euro katastrofalnie spowolni rozwój gospodarczy Polski

Obywatele Cesarstwa Rzymskiego wdychali za dużo. Spadło im IQ

Źródło: turyści w strojach starożytnych Rzymian - pixabay.com

Nowe badania opublikowane w czasopiśmie naukowym „Proceedings of the National Academy of Sciences” (PNAS) sugerują, że obecność ołowiu w powietrzu, którym oddychali mieszkańcy Cesarstwa Rzymskiego, miała negatywny wpływ na ich iloraz inteligencji (IQ).

Badacze z Desert Research Institute w Nevadzie, USA, po przeanalizowaniu rdzeni lodowych z Arktyki, powiązali rzymskie zamiłowanie do srebra z zanieczyszczeniem ołowiem w Europie w okresie od 500 r. p.n.e. do 600 r. n.e. Intensywne wydobycie srebra, niezbędnego do bicia monet, prowadziło do uwalniania dużych ilości ołowiu, który jako produkt uboczny trafiał do atmosfery.

Według naukowców, ta ekspozycja na ołów spowodowała spadek IQ Rzymian o 2,5 do 3,5 punktu. Ołów transportowany przez prądy powietrzne osadzał się w Arktyce w formie śniegu, gdzie jego ślady zostały wykryte w rdzeniach lodowych.

Chociaż badanie nie rozstrzyga, czy zatrucie ołowiem było bezpośrednią przyczyną upadku imperium, profesor Bruce Lanphear z Uniwersytetu Simona Frasera w Kanadzie, który nie brał udziału w badaniach, uważa, że „był to jeden z czynników - ale nie jedyny - który przyczynił się do upadku”.

Joseph McConnell, główny autor badania, podkreślił, że znalezisko jest „pierwszym przykładem zanieczyszczenia przemysłowego w historii świata”. Zgodnie z jego obliczeniami, produkcja 100 gramów srebra generowała tonę ołowiu. Badacze szacują, że działalność górnicza w Cesarstwie Rzymskim uwolniła do atmosfery od 3300 do 4600 ton ołowiu. Następnie, modelując jego rozprzestrzenianie, doszli do wniosku, że ołów przenikał do organizmów Rzymian, powodując spadek zdolności intelektualnych.

Badanie opierało się na analizie stężenia ołowiu w rdzeniach lodowych, przy czym poziom ołowiu był wyjątkowo niski, około jednej cząsteczki ołowiu na trylion cząsteczek wody. Aby oszacować pierwotną ilość emitowanego ołowiu, naukowcy wykonali obliczenia wstecz, posługując się modelami atmosfery i różnymi hipotezami dotyczącymi lokalizacji kopalń.

Źródło: Republika/ANSA/The New York Times/NBC

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X


 

Wiadomości

Mandaryna i Michał Wiśniewski razem wykonali „Ev’ry Night”

Stoją na straży praw wierzących i wolności każdego z nas

Przedstawiciel rządu: nie ma uzasadnienia, by wydawać na schrony

„Zaoraliśmy rynek!” – Sakiewicz i Olechowski o upadku gigantów

Castel Gandolfo po polsku. Audioprzewodnik już dostępny

"Pisana była mu droga człowieka opozycji". Zbigniew Romaszewski miałby 86 lat

Co czeka Polaków w 2026? Bez złudzeń w stosunku do Tuska

Co najmniej 7 migrantów utonęło u wybrzeży Gambii, gdy wywróciła się łódź z 200 osobami

Błaszczak: Tusk swoją nieudolność próbuje przykryć igrzyskami politycznymi

Sukces goni sukces! Depczemy po piętach największym telewizjom

Przejście graniczne z Czechami w Harrachovie-Jakuszycach zamknięte dla ciężarówek do niedzieli

Postanowienia noworoczne koalicji 13 grudnia

Najchętniej wybierana telewizja informacyjna. Republika na czele zestawienia!

Wciąż wzbudza emocje. Rocznica śmierci Romana Dmowskiego

Zima wciąż stwarza zagrożenie. IMGW wydaje ostrzeżenia 1 stopnia

Najnowsze

Mandaryna i Michał Wiśniewski razem wykonali „Ev’ry Night”

Castel Gandolfo po polsku. Audioprzewodnik już dostępny

"Pisana była mu droga człowieka opozycji". Zbigniew Romaszewski miałby 86 lat

Co czeka Polaków w 2026? Bez złudzeń w stosunku do Tuska

Co najmniej 7 migrantów utonęło u wybrzeży Gambii, gdy wywróciła się łódź z 200 osobami

Stoją na straży praw wierzących i wolności każdego z nas

Przedstawiciel rządu: nie ma uzasadnienia, by wydawać na schrony

„Zaoraliśmy rynek!” – Sakiewicz i Olechowski o upadku gigantów