Europosłowie pozywają von der Leyen za fundusz SAFE

Skarga do TSUE: Parlament pominięty

24 czerwca Komisja Prawna Parlamentu Europejskiego (JURI) przegłosowała skierowanie skargi do TSUE. W tajnym głosowaniu 20 europosłów poparło pozew przeciwko Komisji Europejskiej. Przedmiotem sporu jest procedura ustanowienia europejskiego funduszu zbrojeniowego SAFE bez zgody i udziału PE, który zgodnie z traktatami UE powinien być współprawodawcą.

Europosłowie wskazują, że decyzja Komisji oraz Rady UE została podjęta w trybie pozatraktatowym, co narusza podstawowe zasady unijnego procesu legislacyjnego. Tymczasem SAFE, to 150 miliardów euro w pożyczkach i zamówieniach publicznych, które spłacać mają wszystkie kraje członkowskie, w tym Polska.

"Niebezpieczny trend" Komisji Europejskiej

To nie pierwsza taka sytuacja, gdy Komisja Europejska uzurpuje sobie uprawnienia, które jej nie przysługują. Nie dziwi więc, że krytykują ją nawet parlamentarzyści z frakcji, które były dotychczas KE przychylne. 

- To tylko jeden z wielu przykładów na to, jak Komisja robi wszystko, co w jej mocy, aby podważyć prawa i obowiązki Parlamentu 

- zauważyła Ana Catarina Mendes, wiceprzewodnicząca frakcji S&D ds. demokracji i praworządności.

Dodała, że choć cel funduszu tj. wzmocnienie europejskiej obronności, jest słuszny, to metoda jego wdrożenia podważa europejski porządek demokratyczny.

- Tego nie da się zrobić ani kosztem demokracji, ani ignorując równowagę instytucjonalną Unii 

- powiedziała.

Jeszcze ostrzej wypowiedział się René Repasi, koordynator S&D w Komisji Prawnej i sprawozdawca ds. sporów.

- Przewodnicząca Komisji Ursula von der Leyen realizuje jasną strategię konsolidacji władzy w ramach władzy wykonawczej UE 

- skonstatował.

Jego zdaniem forsowanie SAFE bez udziału Parlamentu, to element większego procesu, w którym KE przejmuje kolejne kompetencje bez demokratycznego mandatu.

SAFE poza kontrolą Parlamentu

Fundusz SAFE (ang. Strategic Technologies for Europe Platform) został zaprojektowany jako odpowiedź na kryzysy łańcuchów dostaw i konieczność wspólnych zamówień w sektorze zbrojeniowym. Choć PE wielokrotnie apelował o pełny udział w pracach nad projektem, Komisja Europejska skorzystała z art. 122 Traktatu o funkcjonowaniu UE - klauzuli awaryjnej, niewymagającej zgody Parlamentu.

Tym samym SAFE został uruchomiony formalnie w marcu 2025 roku w ramach inicjatywy „ReArm Europe”, z pominięciem głosu europosłów.

Prezydent Parlamentu Roberta Metsola zgłaszała sprzeciw wobec takiego trybu działania, ale Von der Leyen zignorowała te zastrzeżenia i stwierdziła, że sytuacja uzasadnia sięgnięcie po nadzwyczajne środki.

- To wyjątkowa i tymczasowa odpowiedź na pilne i egzystencjalne wyzwanie 

- oświadczyła szefowa KE po zatwierdzeniu funduszu przez Radę UE.

Z kolei francuska prawica przypomniała, że działania von der Leyen nie mają legitymacji politycznej. Marine Le Pen zarzuciła jej "przywłaszczenie uprawnień, które nie należą do niej", a Jordan Bardella podkreślił, że nie ma ani kompetencji, ani mandatu, by "decydować o obronie Europy".

Źródło: Republika, Brussels Signal

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X