Przejdź do treści
NBP Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski zgromadził 700 ton złota. To historyczne osiągnięcie. Zrealizowaliśmy cel przyjęty przez Zarząd NBP. Polska ugruntowała swoją pozycję w gronie dziesięciu państw o największych zasobach złota na świecie
NBP Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski i ja osobiście, tak jak każdego dnia, będziemy podejmować wszelkie starania na rzecz rozwoju gospodarczego Ojczyzny i pomyślności obywateli
NBP C.D. Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Pragnę Państwa uspokoić oraz zapewnić, że bank centralny nie podda się żadnej politycznej presji
Ważne Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo Telewizji Polskiej przeciwko Telewizji Republika w sprawie o ochronę dóbr osobistych. Sąd stwierdził, że Republika mogła używać określenia "nielegalna" w stosunku do TVP. Więcej na tvrepublika.pl
Ważne Portal Niezależna ustalił, że w dniu zamachu, do którego doszło 7 listopada w Krakowie, wysłano do Warszawy aż 141 krakowskich funkcjonariuszy prewencji policji. Tuż przed tragedią cały obszar krakowskiego Starego Miasta patrolowało 10 funkcjonariuszy
Ważne Wyjątkowa kolekcja 72 bajek Tomasza Sakiewicza w limitowanym wydaniu kolekcjonerskim! Szczegóły pod numerem telefonu: 22 232 37 70
18:32 Prezydent Karol Nawrocki złoży oficjalną wizytę w Argentynie i Chile. Prezydent spotka się m.in. z przywódcami obu państw oraz Polonią
17:40 Litwa: Bundeswehra rozpoczęła w niedzielę pierwsze testy taktyczne swoich dronów kamikadze podczas ćwiczeń na Litwie, gdzie od końca 2027 r. będzie stacjonować niemiecka brygada pancerna licząca 5 tys. żołnierzy
15:35 Libia: Na rosyjskiej korwecie rakietowej Merkury doszło do eksplozji w libijskim porcie Bengazi. Korweta została prawdopodobnie zniszczona
13:25 Turcja: Szczyt klimatyczny COP31 w Antalyi został przedłużony o dwa dni z powodu trudności w osiągnięciu porozumienia. Najnowsze porozumienie nie zawiera sformułowania „paliwa kopalne” ani nie wzywa wprost do odejścia od węgla, ropy i gazu
Portal tvrepublika.pl Informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami - TVREPUBLIKA.PL
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Perth (Australia) zbiera podpisy pod listem protestacyjnym przeciw łamaniu prawa w Polsce, do 23 listopada, w miejscach spotkań Polonii
Wydarzenie Kluby „Gazety Polskiej” w Łodzi zapraszają na manifestację poparcia dla działań Prezydenta RP w sprawie Trybunału Konstytucyjnego, 23 listopada, g. 17, ul. Piotrkowska 104, przed Urzędem Wojewódzkim
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Długołęka zaprasza na wykład ks. dr hab. Tomasza Błaszczyka. Wychowanie „wczoraj” i „dzisiaj” - cele i zadania. 23 listopada, godz. 18:45 po Mszy Św. Kościół św. Michała Archanioła, Długołęka
Wydarzenie Manifestacja wzywająca prezydenta Olsztyna Roberta Szewczyka do rozebrania pomnika wdzięczności Armii Radzieckiej, czyli tzw. szubienic. Wtorek, 24 listopada 2026 r., godz. 11.00, plac Xawerego Dunikowskiego – przed „Szubienicami”, Olsztyn
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” w Łodzi zaprasza na spotkanie z dr Markiem Wochem, 24 listopada, g.18, Polsko-Amerykanski Osrodek Ksztalcenia Zawodowego ul. Kaminskiego 17/19
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Starogard Gd. zaprasza na spotkanie z Prezesem TV Republika Tomaszem Sakiewiczem i bardem Pawłem Piekarczykiem, 25 listopada, godz. 18:00, Sala Kinowa „Sokół” al. Jana Pawła II 2, Starogard Gdański
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Myślenice i poseł Władysław Kurowski zapraszają na spotkanie z posłem Jackiem Sasinem. 26 listopada, godz. 17:00 Dom Katolicki im. ks. Prałata Józefa Bylicy, ul. 3 Maja 1A, Myślenice
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Chojnice, posłowie Dorota Arciszewska-Mielewczyk, Aleksander Mrówczyński zapraszają na spotkanie z dr Oskarem Kida, Oskarem Szafarowiczem. 27 listopada, godz. 17:00 Centrum Edukacyjno-Wdrożeniowe ul. Piłsudskiego 30A, Chojnice
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Gorzów Wlkp. zaprasza na spotkanie z posłem Michałem Wójcikiem. 27 listopada, godz. 19:00, Wieczernik w parafii Pierwszych Męczenników, Gorzów Wielkopolski
Wydarzenie Śląskie Kluby "Gazety Polskiej" zapraszają na manifestację poparcia dla Prezydenta RP Karola Nawrockiego oraz obrony Trybunału Konstytucyjnego. 27 listopada, godz. 17:00 Plac Gwarków, Tarnowskie Góry
Wydarzenie Krąg Pamięci Narodowej zaprasza na obchody 196. rocznicy wybuchu Powstania Listopadowego. Niedziela, 29 listopada 2026 r., godz. 12:30. Warszawa, Olszynka Grochowska, Kopiec Bohaterów, Aleja Chwały. Zbiórka skrzyżowanie ul. Chełmżyńskiej i ul. Traczy
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Warszawa Bielany-Żoliborz oraz Stowarzyszenie „Solidarność Walcząca” zapraszają na uroczystość upamiętnienia Maurycego Mochanckiego, 28.11, Warszawa, Cmentarz Powązkowski, godz. 11.45 przy bramie od strony ul. Powązkowskiej
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Głogowie oraz poseł Wojciech Zubowski zapraszają na spotkanie z dr Małgorzatą Żaryn i prof. Janem Żarynem, 3 grudnia, g. 16.45, Aula św. Gerarda, przy Kościele pw. św. Klemensa, ul. Sikorskiego 23, Głogów
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Toruń zaprasza na spotkanie z Tomaszem Sakiewiczem, Prezesem TV Republika oraz Pawłem Piekarczykiem. 3 grudnia, godz. 18:00. Centrum Dialogu im. Jana Pawła II, Pl. bł. Stefana W. Frelichowskiego 1, Toruń
Wydarzenie Cz. 1: Klub "Gazety Polskiej" Chicago zaprasza na spotkania z przedstawicielami ORDO IURIS, Adw. Jerzym Kwaśniewskim, Prezesem Ordo Iuris i Moniką Leszczyńską, Wiceprezesem ds. członkowskich. 6 grudnia w Chicago i w Wheeling
Wydarzenie Cz. 2: Chicago - g. 9:00 AM Msza Św. Kościół Świętej Trójcy 1118 N Noble St. g. 10:15 AM Spotkanie z Polonią w Sali przy kawiarence. Wheeling - g. 5:15 PM Msza Św. Kościół Św. Józefa Robotnika, 181 W Dundee Rd. g. 6:30 PM Spotkanie w sali bankietowej
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Staszów zaprasza na recital Pawła Piekarczyka z repertuarem pieśni patriotycznych z udziałem Józefa Małobęckiego w 45 rocznice wprowadzenia stanu wojennego. 11 grudnia, g. 17. Staszowski ośrodek Kultury ul. Parkowa 6, Staszów

Naukowcy już wiedzą skąd pochodzi najpowszechniejszy na świecie karaluch

Źródło: Depositphotos

Najpowszechniejszy na świecie karaluch (karaczan prusak) pochodzi z Azji. Do Europy dotarł dzięki wojsku, a potem zdobywał kolejne terytoria dzięki statkom kolonialnym i handlowi międzynarodowemu – ustalił międzynarodowy zespół naukowców. Wyniki zostały opublikowane w PNAS.

Na świecie istnieje 4 500 gatunków karaluchów. Pochodzenie najpowszechniejszego z nich Blattella germanica (Karaczan prusak) od wielu lat było jedną z najbardziej intrygujących zagadek naukowych. Owad ten zawędrował wszędzie tam, gdzie dotarł człowiek, świetnie się przystosowywał do zmieniających się warunków, a jednocześnie zawsze przenosił groźne wirusy, bakterie i grzyby, więc stanowił zagrożenie. Dodatkowo ma niezwykłą zdolność do nabierana odporności na środki chemiczne, którymi człowiek chce go zwalczać.

Zespół dr Qian Tang z Uniwersytetu Singapurskiego postanowił odtworzyć drzewo genealogiczne Blattella germanica, żeby w dalszej kolejności przyjrzeć się jego genom. Ich zdaniem jest to punkt wyjściowy do rozwiązania zagadki, gdzie tkwi źródło niezwykłej odporności karalucha i jak można z tym walczyć.

Naukowcy przeanalizowali DNA 281 karaczanów prusaków pochodzących z 17 krajów. Dane potwierdziły, że najpowszechniejszy na świecie karaczan prusak wyewoluował około 2100 lat temu z karalucha azjatyckiego gdzieś w Indiach lub Birmie, a jego rozwojowi sprzyjało upowszechnianie się osiedli ludzkich.

„Niektóre karaluchy azjatyckie żyły w pobliżu osiedli ludzkich lub plantacji i prawdopodobnie przestawiły się na zjadanie roślin uprawianych przez ludzi, następnie przeniosły się do pomieszczeń zamkniętych i ostatecznie stały się szkodnikami domowymi. Mniej więcej wtedy karaluch azjatycki zaczął stawać się karaczanem prusakiem” – powiedział w rozmowie z „The New York Times” dr Qian Tang.

Owady przemieściły się na Zachód w dwóch falach. 1200 lat temu (znacznie wcześniej, niż wcześniej sądzono) dotarły na Bliski Wschód. „Po raz pierwszy karaluchy udały się autostopem w żołnierskich koszykach z chlebem na Bliski Wschód. Do Europy dotarły zaledwie 270 lat temu prawdopodobnie na pokładach europejskich statków kolonialnych” – stwierdził naukowiec.

Rozwój globalnego handlu w XIX i XX wieku umożliwił karaluchom dotarcie wraz z człowiekiem do najodleglejszych zakątków świata. Ważną rolę odegrał też rozwój instalacji wodno-kanalizacyjnych i ogrzewania w pomieszczeniach.

„To ma sens. Zapewniliśmy im żywność, wilgoć i ciepło. I od tego czasu są z nami po prostu” – stwierdziła prof. Dini Miller z Virginia Tech, która kieruje projektami zwalczania karaluchów w całych Stanach Zjednoczonych, ale nie była zaangażowana w najnowszą publikację.

Przyznała też, że często znajduje 700 karaluchów w pułapkach pozostawionych na jedną noc w opanowanym przez nie budynku. „Są dość płodne i wykształciły odporność na prawie wszystkie pestycydy, na które były narażone w ciągu ostatnich 60 lat” – powiedziała Miller w rozmowie z „The New York Times”.

Naukowcy przyznają, że aby zrozumieć, co sprawia, że karaluch jest groźnym owadem towarzyszącym człowiekowi od setek lat, muszą rozwikłać jego historię genetyczną sięgającą do starożytności.

„Wtedy będzie można zrekonstruować ścieżkę adaptacji i zobaczyć, jakie geny prze wiele lat pozostawały uśpione i czekały, aby zacząć działać wraz z każdym nowym wyzwaniem” – powiedział prof. Erich Bornberg-Bauer, specjalista z obszaru biologii molekularnej i bioinformatyki na Uniwersytecie w Muenster w Niemczech, który nie był zaangażowany w badanie.

Jego własne badania wykazały, że karaczan prusak ma wiele receptorów węchu i dużą liczbę białek, które uodparniają go na substancje toksyczne. To najprawdopodobniej geny sprawiają, że karaluchy są tak przebiegłe w wykrywaniu nowych źródeł pożywienia i szybkiemu rozwijaniu odporności na środki owadobójcze.

Portal TV Republika/ PAP