Przejdź do treści
Wydarzenie 21 listopada (w sobotę) przed Trybunałem Konstytucyjnym rozpocznie się nowenna w intencji Ojczyzny – o zgodę i pojednanie w narodzie, za wstawiennictwem św. Andrzeja Boboli. Rozpoczynamy różańcem o godz. 20:15. Bądźmy razem
NBP Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski zgromadził 700 ton złota. To historyczne osiągnięcie. Zrealizowaliśmy cel przyjęty przez Zarząd NBP. Polska ugruntowała swoją pozycję w gronie dziesięciu państw o największych zasobach złota na świecie
NBP Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski i ja osobiście, tak jak każdego dnia, będziemy podejmować wszelkie starania na rzecz rozwoju gospodarczego Ojczyzny i pomyślności obywateli
NBP C.D. Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Pragnę Państwa uspokoić oraz zapewnić, że bank centralny nie podda się żadnej politycznej presji
Ważne Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo Telewizji Polskiej przeciwko Telewizji Republika w sprawie o ochronę dóbr osobistych. Sąd stwierdził, że Republika mogła używać określenia "nielegalna" w stosunku do TVP. Więcej na tvrepublika.pl
Ważne Portal Niezależna ustalił, że w dniu zamachu, do którego doszło 7 listopada w Krakowie, wysłano do Warszawy aż 141 krakowskich funkcjonariuszy prewencji policji. Tuż przed tragedią cały obszar krakowskiego Starego Miasta patrolowało 10 funkcjonariuszy
Ważne Wyjątkowa kolekcja 72 bajek Tomasza Sakiewicza w limitowanym wydaniu kolekcjonerskim! Szczegóły pod numerem telefonu: 22 232 37 70
18:40 Na terenie woj. podkarpackiego spadły dwa obiekty latające, ich rodzaj będzie można określić po przeprowadzeniu badań - przekazała wojewoda podkarpacka Teresa Kubas-Hul
17:40 Tysiące ludzi zgromadziły się w sobotę na demonstracjach we Francji, zorganizowanych, kolejny weekend z rzędu, pod hasłami protestu przeciwko rosnącym kosztom życia. W pochodzie w Paryżu bierze udział 21,5 tys. osób
16:47 Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski ocenił, że Władimirowi Putinowi nie udało się zrealizować planu „Jałty 2.0”, zakładającego nowy podział świata i zmianę granic, podczas rozmów z przywódcami Chin i USA
15:36 Rosyjski śmigłowiec jest podejrzewany o naruszenie fińskiej przestrzeni powietrznej
15:03 NATO będzie bronić każdego centymetra polskiego terytorium - oświadczył w sobotę w Warszawie sekretarz generalny sojuszu Mark Rutte
14:04 Szef Afrykańskiej Konfederacji Piłkarskiej zapewnił ubiegającego się o reelekcję Szwajcara Gianniego Infantino o poparciu tego kontynentu dla jego kandydatury na szefa FIFA
13:29 Francja skrytykowała w sobotę nową propozycję budżetu Unii Europejskiej na lata 2028-34, oceniając, że nie stanowi ona podstawy do porozumienia
12:57 Żandarmeria Wojskowa: wykluczono zagrożenie w miejscach odnalezienia obiektów powietrznych, które w piątek wleciały znad Rosji
12:29 Były szef krajowej policji we Włoszech, Gianni De Gennaro, popełnił samobójstwo. W grudniu miał zeznawać jako podejrzany o utrudnianie śledztwa w sprawie mafijnego zamachu na sędziego z Palermo
Portal tvrepublika.pl Informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami - TVREPUBLIKA.PL
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Wałbrzych zaprasza na Mszę Św. w intencji Ojczyzny oraz Prezydenta RP Karola Nawrockiego. 22 listopada, godz. 12:30, Wałbrzyska Kolegiata Pw. NMP Bolesnej i Św. Aniołów Stróżów
Wydarzenia Klub „Gazety Polskiej” w Zamościu zaprasza na wiec poparcia Prezydenta Karola Nawrockiego, 22 listopada, g. 13.00, Rynek Wielki, Zamość
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Szczecin zaprasza na wiec w obronie Trybunału Konstytucyjnego i poparcia Prezydenta RP Karola Nawrockiego, 22 listopada, g. 14, Plac Armii Krajowej 1, przy Urzędzie Miasta Szczecin
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Skierniewicach zapraszaj na protest przeciwko łamaniu praworządności, prześladowaniu i nękaniu wolnych mediów oraz manifestacja poparcia dla Prezydenta Karola Nawrockiego, 22 listopada, g. 15, Rynek Główny, Skierniewice
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Jelenia Góra oraz Poseł Marzena Machałek zapraszają na spotkanie z posłem Markiem Jakubiakiem. 22 listopada, godz. 16:00. ORATORIUM przy Parafii Matki Bożej Miłosierdzia w Jeleniej Górze-Cieplicach ul. PCK 23
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Katowice II zaprasza na protest w obronie Prezydenta RP Karola Nawrockiego i w obronie Trybunału Konstytucyjnego, 22 listopada, g. 16, Aleja Korfantego, przy Pomniku Powstańców Śląskich, Katowice
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Nowy Targ zaprasza na spotkanie z Posłem na Sejm Edwardem Siarką. 22 listopada, godz. 18:00. Spółdzielczy Dom Kultury, al. Mikołaja Kopernika 12, Nowy Targ
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Perth (Australia) zbiera podpisy pod listem protestacyjnym przeciw łamaniu prawa w Polsce, do 23 listopada, w miejscach spotkań Polonii
Wydarzenie Kluby „Gazety Polskiej” w Łodzi zapraszają na manifestację poparcia dla działań Prezydenta RP w sprawie Trybunału Konstytucyjnego, 23 listopada, g. 17, ul. Piotrkowska 104, przed Urzędem Wojewódzkim
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Długołęka zaprasza na wykład ks. dr hab. Tomasza Błaszczyka. Wychowanie „wczoraj” i „dzisiaj” - cele i zadania. 23 listopada, godz. 18:45 po Mszy Św. Kościół św. Michała Archanioła, Długołęka
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” w Łodzi zaprasza na spotkanie z dr Markiem Wochem, 24 listopada, g.18, Polsko-Amerykanski Osrodek Ksztalcenia Zawodowego ul. Kaminskiego 17/19
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Starogard Gd. zaprasza na spotkanie z Prezesem TV Republika Tomaszem Sakiewiczem i bardem Pawłem Piekarczykiem, 25 listopada, godz. 18:00, Sala Kinowa „Sokół” al. Jana Pawła II 2, Starogard Gdański
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Myślenice i poseł Władysław Kurowski zapraszają na spotkanie z posłem Jackiem Sasinem. 26 listopada, godz. 17:00 Dom Katolicki im. ks. Prałata Józefa Bylicy, ul. 3 Maja 1A, Myślenice
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Chojnice, posłowie Dorota Arciszewska-Mielewczyk, Aleksander Mrówczyński zapraszają na spotkanie z dr Oskarem Kida, Oskarem Szafarowiczem. 27 listopada, godz. 17:00 Centrum Edukacyjno-Wdrożeniowe ul. Piłsudskiego 30A, Chojnice
Wydarzenie Krąg Pamięci Narodowej zaprasza na obchody 196. rocznicy wybuchu Powstania Listopadowego. Niedziela, 29 listopada 2026 r., godz. 12:30. Warszawa, Olszynka Grochowska, Kopiec Bohaterów, Aleja Chwały. Zbiórka skrzyżowanie ul. Chełmżyńskiej i ul. Traczy
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Warszawa Bielany-Żoliborz oraz Stowarzyszenie „Solidarność Walcząca” zapraszają na uroczystość upamiętnienia Maurycego Mochanckiego, 28.11, Warszawa, Cmentarz Powązkowski, godz. 11.45 przy bramie od strony ul. Powązkowskiej
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Głogowie oraz poseł Wojciech Zubowski zapraszają na spotkanie z dr Małgorzatą Żaryn i prof. Janem Żarynem, 3 grudnia, g. 16.45, Aula św. Gerarda, przy Kościele pw. św. Klemensa, ul. Sikorskiego 23, Głogów
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Toruń zaprasza na spotkanie z Tomaszem Sakiewiczem, Prezesem TV Republika oraz Pawłem Piekarczykiem. 3 grudnia, godz. 18:00. Centrum Dialogu im. Jana Pawła II, Pl. bł. Stefana W. Frelichowskiego 1, Toruń
Wydarzenie Cz. 1: Klub "Gazety Polskiej" Chicago zaprasza na spotkania z przedstawicielami ORDO IURIS, Adw. Jerzym Kwaśniewskim, Prezesem Ordo Iuris i Moniką Leszczyńską, Wiceprezesem ds. członkowskich. 6 grudnia w Chicago i w Wheeling
Wydarzenie Cz. 2: Chicago - g. 9:00 AM Msza Św. Kościół Świętej Trójcy 1118 N Noble St. g. 10:15 AM Spotkanie z Polonią w Sali przy kawiarence. Wheeling - g. 5:15 PM Msza Św. Kościół Św. Józefa Robotnika, 181 W Dundee Rd. g. 6:30 PM Spotkanie w sali bankietowej
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Staszów zaprasza na recital Pawła Piekarczyka z repertuarem pieśni patriotycznych z udziałem Józefa Małobęckiego w 45 rocznice wprowadzenia stanu wojennego. 11 grudnia, g. 17. Staszowski ośrodek Kultury ul. Parkowa 6, Staszów

Dokąd zmierzamy: Somaliland czy Mandżukuo? [MIŁOSZ MANASTERSKI]

Źródło: Republika

Polityka to gra w szachy na polu minowym. Reset Trybunału Konstytucyjnego brzmi jak rozsądny kompromis, tyle że kompromis wymaga zaufania, a tego w Sejmie nie ma już nawet na lekarstwo. Zostaje logika siły: kto ma policję, ten decyduje, co jest zgodne z prawem. Tylko kto w tym czasie pilnuje reszty państwa?

Somaliland ogłosił niepodległość 18 maja 1991 r. i przez ponad 34 lata nie uznało go żadne państwo świata. Pierwszy wyłom zrobił dopiero Izrael 26 grudnia 2025 r. A jednak Somaliland działa: ma parlament, sądy, policję i wybory, w których władza potrafi przegrać. W listopadzie 2024 r. urzędujący prezydent Muse Bihi Abdi dostał około 35 proc. głosów, pogodził się z porażką i oddał urząd kandydatowi opozycji.

Mandżukuo było jego lustrzanym odbiciem. 18 września 1931 r. oficerowie japońskiej Armii Kwantuńskiej – formacji, która miała pilnować kolei w Mandżurii – zdetonowali ładunek na torach pod Mukdenem. Wybuch był tak słaby, że kilka minut później przejechał tamtędy pociąg. Tokio chciało sprawę wyciszyć, ale dowództwo armii zrobiło swoje i zajęło całą Mandżurię. Japończycy nazywali takie odwrócenie hierarchii gekokujō: niżsi rangą narzucali decyzje przełożonym.

1 marca 1932 r. proklamowano państwo z własną flagą i ministerstwami, na którego czele postawiono Puyi, ostatniego cesarza z dynastii Qing – najpierw jako naczelnika państwa, od 1934 r. jako cesarza. Brakowało tylko jednego – władza nie należała do tych, którzy podpisywali dekrety. Rządziła armia.

Polskę uznają wszyscy. Ale od kilku miesięcy mamy w Trybunale dwa obozy sędziów, z których każdy kwestionuje legalność działań drugiego, oraz rząd, który ogłasza, że problem rozwiązano, bo wejścia do budynku pilnuje policja. Pytanie z tytułu przestaje więc być egzotyczne.

 

DŻENTELMENI OPUŚCILI SALĘ

Każdy reset zakłada, że strony dotrzymają słowa. Tymczasem w tym Sejmie nie działają nawet najprostsze dżentelmeńskie układy. PiS, choć dysponuje największym klubem opozycyjnym, nie ma wicemarszałka od początku kadencji. Koalicja odrzuciła kandydatkę PiS już na początku kadencji, a we wrześniu zamiast Marcina Ociepy wybrała Marcina Horałę z Rozwoju Plus. Rządzący pokazali, że potrafią sami wskazać, kto z opozycji zasiądzie w Prezydium Sejmu.

Sama opozycja również nie potrafi mówić jednym głosem. Adrian Zandberg z mównicy nazywa rząd Donalda Tuska „marnym”, po czym 17 listopada całe koło Razem głosuje przeciwko konstruktywnemu wotum nieufności. Powód? Kandydat na premiera Marek Jurek to według Zandberga polityk, który „się w PiS-ie nie zmieścił, bo był zbyt skrajnie prawicowy”.

Owszem, konstruktywne wotum to także głosowanie nad nazwiskiem następcy, więc sprzeciw wobec Jurka da się logicznie obronić. Tyle że przeciwnicy rządu nie potrafią uzgodnić nawet tego, kto miałby poprowadzić gabinet przejściowy. Jak mają uzgodnić piętnastu sędziów?

 

RESET PO RESECIE

Reset nie zakłada, że do Trybunału trafią ludzie bez poglądów, bo takich nie ma. Zakłada, że przy wyborze nowych sędziów dojdzie do kompromisu. A kompromis w izbie, w której nie da się uzgodnić nawet wicemarszałka, to towar deficytowy.

PSL proponuje wygaśnięcie mandatów wszystkich sędziów Trybunału i wybór nowego składu przez Zgromadzenie Narodowe. Potrzeba by do tego co najmniej 336 głosów posłów i senatorów, a kandydatów miałby wcześniej zaakceptować prezydent. Własne pomysły mają Razem i Kancelaria Prezydenta. Żaden z tych pomysłów nie jest przesądzony, ale każdy wymaga zmiany konstytucji, czyli 307 głosów w Sejmie przy pełnej sali.

Bez głosów Koalicji Obywatelskiej takiej większości nie ma. Bez PiS w praktyce również, co przyznają nawet politycy Lewicy. Reset wymaga więc porozumienia z tymi, którzy dziś trzymają klucze do Trybunału i kontrolują policję.

Jakie gwarancje dostanie obóz prezydencki w zamian za zgodę na zmianę konstytucji? Nawet większość 3/5 nie czyni wyboru apolitycznym, tylko przenosi targ o nazwiska z sali plenarnej do gabinetów. Rządząca koalicja pokazała przy wyborze Horały, że potrafi dobrać sobie partnera z opozycji, gdy go potrzebuje. Kto zagwarantuje, że przy układaniu listy piętnastu nazwisk nie powtórzy tego manewru, oferując jednemu środowisku dwa-trzy miejsca w zamian za resztę? A nawet jeśli nowe przepisy zamkną drogę sędziom wybranym w 2026 r., takim jak Maciej Berek czy Anna Korwin-Piotrowska, kto zagwarantuje, że ich miejsc nie zajmą ludzie o tych samych poglądach i z tego samego zaplecza?

W jakiej sytuacji znalazłby się wtedy prezydent Karol Nawrocki? Część pomysłów daje mu wpływ na listę kandydatów. To brzmi jak gwarancja, ale działa w obie strony. Jeśli listę zaakceptuje, stanie się współautorem wyboru i patronem zmian, za które zapłaci, gdy okażą się zmianą na gorsze. Jeśli odmówi, usłyszy, że blokuje kompromis i chce sam decydować, kto może być sędzią, a kto nie.

Miałby wtedy żądać resetu po resecie? Nawet minister Waldemar Żurek pyta, czy reset będziemy robić co cztery lata, za każdym razem gdy ktoś przegra wybory. Odpowiedź brzmi: tak, jeśli reset nie zmieni układu sił, który do kryzysu doprowadził.

 

NAJPIERW RZĄD, POTEM TRYBUNAŁ

Skoro bez głosów PiS zmiany konstytucji nie będzie, PiS ma prawo pytać o gwarancje. Z tej logiki wynika warunek, który 19 listopada postawił prezes Jarosław Kaczyński, i trudno odmówić mu racji. Reset byłby do przyjęcia tylko wtedy, gdy obecny gabinet zastąpi prezydencki rząd techniczny, gwarantujący przestrzeganie konstytucji i uczciwe wybory w konstytucyjnym terminie. Prezes przypomniał też, że grubą kreskę już raz w naszej historii przerabialiśmy.

Reset Trybunału wymaga więc najpierw resetu koalicyjnego. Tyle że taki gabinet także potrzebowałby większości, a 17 listopada zabrakło jej dla wniosku z Markiem Jurkiem. Warunek Kaczyńskiego jest politycznie zrozumiały, ale dziś nie widać większości gotowej go spełnić. Porozumienie w sprawie Trybunału, zawarte bez zmiany układu sił, byłoby tylko zawieszeniem broni, które rządząca większość może wypowiedzieć w pierwszym wygodnym głosowaniu.

Nie dajmy się też zwieść temu, że politycy PSL i Polski 2050 przychodzą na konsultacje do Pałacu Prezydenckiego, a Władysław Kosiniak-Kamysz ma nawet własny projekt. Udział w rozmowach nie oznacza, że koalicja zaczyna się rozpadać: 17 listopada wszyscy obecni na sali posłowie koalicji zagłosowali przeciwko odwołaniu rządu. Premier, pytany o obecność dwóch koalicjantów przy stole, odpowiedział, że „nie zamyka się na żadne inicjatywy”. Nie zdziwię się, jeśli to coś więcej niż uprzejmość: dzięki koalicjantom może wiedzieć, o czym rozmawia się u prezydenta.

 

KTO MA POLICJĘ, TEN MA RACJĘ

W tej partii od dawna nie chodzi o argumenty prawne, tylko o to, kto stoi przy drzwiach. 14 lipca policjanci w asyście prokuratora weszli do siedziby Trybunału w trakcie Zgromadzenia Ogólnego sędziów. Ministerstwo Sprawiedliwości tłumaczyło, że prokurator i policja mają obowiązek reagować na naruszenia prawa. Prezes Bogdan

Święczkowski odpowiadał, że policja jako element władzy wykonawczej nie ma kompetencji, by decydować, kto bierze udział w obradach. 11 września funkcjonariusze interweniowali w Akademii Wymiaru Sprawiedliwości w sporze o kierownictwo uczelni.

A 30 października, gdy prezesa i wiceprezesa Trybunału odsunięto od obowiązków, a kierowanie instytucją przejęła sędzia Korwin-Piotrowska, policja broniła wejścia do budynku. Komenda stołeczna zapewniała, że skupia się na zabezpieczeniu terenu wokół gmachu i bezpieczeństwie ludzi, a do środka policjanci weszli tylko raz, w nocy, na polecenie prokuratora. Według „Rzeczpospolitej” nie była to jednak improwizowana akcja: decyzje zapadły na poziomie politycznym, a w policji wtajemniczone były tylko trzy osoby, w tym komendant główny Marek Boroń. Nieprzypadkowy był też termin: akcję przeprowadzono w czasie podróży prezydenta do Senegalu. Oficerowie spod Mukdenu również wiedzieli, że fakt dokonany łatwiej obronić, niż uzgodnić go z Tokio. 

Prezydent, który przerwał lot do Senegalu, wszedł do siedziby Trybunału po północy, przez murek, omijając policyjny kordon. Jedna formacja mundurowa prowadziła głowę państwa obok kordonu drugiej formacji tego samego państwa. Premier może dziś mówić, że mamy Trybunał „odnowiony”. Prezydent powiedział jednak tamtej nocy nowym sędziom prosto w oczy: „Państwo nie jesteście sędziami”, a Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wchodził do gmachu razem z nim. Orzeczenia Trybunału, którego nie uznaje głowa państwa ani Sąd Najwyższy, żadnego sporu nie zamkną. Policja może zabezpieczyć budynek, ale nie zabezpieczy autorytetu.

 

SIŁA NIE WRACA DO KOSZAR

Państwo, które używa policji do rozstrzygania sporów politycznych, wydaje na to zasoby, których ma coraz mniej. Nie wiemy, ilu funkcjonariuszy zdjęto z innych zadań, by obstawić aleję Szucha. Wiemy natomiast, że ludzi brakuje: 1 marca 2026 r. w policji było 9630 wakatów, a nieobsadzone etaty ma nawet CBŚP, do którego kiedyś ustawiały się kolejki chętnych.

Wiemy też, że komendant Boroń – ten sam, którego według „Rzeczpospolitej” wtajemniczono w operację pod Trybunałem – ostrzegał na początku roku przed wzrostem przestępczości zorganizowanej po zakończeniu wojny na Ukrainie. Mafie i oligarchowie nie pytają o skład Trybunału. Interesuje ich tylko, czy państwo patrzy w ich stronę.

Państwo nie patrzy też w stronę tych, którzy mogą być, jako osoby publiczne, na celowniku. W nocy z 20 na 21 listopada, tuż po północy, pod dom mecenasa Artura Wdowczyka – pełnomocnika dziennikarzy Republiki, biskupa świdnickiego Marka Mendyka a prywatnie także mojego adwokata – przyjechały policja i pogotowie. Zgłoszenie mówiło o zagrożeniu życia jego 11-letniej córki. Mecenas nie ma córki w tym wieku.

Sam przyznaje, że funkcjonariusze zachowali się prawidłowo. Przy całej gigantycznej informacji zbieranej przez aparat państwa od mObywatela po KsEF, wystarczy anonimowe zgłoszenie, by aparat państwa o północy zapukał do drzwi adwokata. W maju ten sam scenariusz spotkał prezesa Tomasza Sakiewicza i innych dziennikarzy Republiki. Fałszywe alarmy dotyczyły też domu Jarosława Kaczyńskiego i mieszkania matki prezydenta. Pół roku i kilka zatrzymań później ktoś znowu wysłał policję tam, gdzie chciał.

Armia Kwantuńska zaczynała jako ochrona linii kolejowej, a skończyła jako rzeczywisty suweren, który sam decydował o wojnie. Przeciwników politycznych reżim nazywał „bandytami” i z zapałem pacyfikował, a jednocześnie czerpał zyski z państwowego monopolu opiumowego. 

Siła raz użyta do polityki nie wraca do koszar: albo usamodzielnia się sama, albo robi miejsce tym, którzy stosują przemoc na własny rachunek. A gdy 9 sierpnia 1945 r. ruszyła radziecka ofensywa, armia sprawna w pilnowaniu porządku politycznego nie wytrzymała prawdziwej próby: jej główne siły rozbito w ciągu kilkunastu dni.

Źródło: Republika

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X