Referendum w Szwajcarii: miażdżące „nie” dla miliardów na klimat

Szymon Biel

11-03-2026 06:26

Źródło: elektrownie wiatrowe - pixabay.com

Szwajcaria masowo odrzuciła w referendum propozycję utworzenia nowego funduszu klimatycznego – ponad 70% obywateli powiedziało „nie” zwiększeniu wydatków publicznych na politykę klimatyczną.

Szwajcarski elektorat zdecydowanie odrzucił w niedzielnym referendum narodowym propozycję utworzenia specjalnego funduszu klimatycznego, który miałby corocznie pochłaniać od 0,5% do 1% PKB kraju – czyli od około 4 do 8 miliardów franków szwajcarskich. Ponad 70% głosujących (według oficjalnych wyników ok. 70,7%) opowiedziało się przeciwko inicjatywie, co oznacza jedno z najmocniejszych „nie” w ostatnich latach w kwestiach związanych z klimatem.
Inicjatywa, wysunięta przez Partię Socjaldemokratyczną (SP) oraz Zielonych, miała przyspieszyć osiągnięcie celu netto zero emisji do 2050 roku poprzez masowe inwestycje w odnawialne źródła energii, efektywność energetyczną, wychwytywanie CO₂ oraz ochronę bioróżnorodności. Zwolennicy argumentowali, że obecne nakłady są niewystarczające, mimo iż w ostatniej dekadzie wydatki na projekty klimatyczne wzrosły z 361 mln do 842 mln franków rocznie.
Rząd federalny oraz większość parlamentu od początku rekomendowały odrzucenie projektu, ostrzegając przed nadmiernym obciążeniem finansów publicznych, wzrostem interwencjonizmu państwa w sektorze energetycznym i niepotrzebnym zwiększaniem wydatków w sytuacji, gdy emisje gazów cieplarnianych w Szwajcarii i tak systematycznie spadają od lat 90. XX wieku.
Po ogłoszeniu wyników Albert Rösti, federalny minister odpowiedzialny za sprawy energetyczne i środowisko, powitał werdykt z zadowoleniem. Podkreślił, że rząd będzie kontynuował dotychczasową strategię, przeznaczając corocznie około 2 miliardów franków na transformację energetyczną – w tym na modernizację sieci przesyłowej, rozwój magazynowania energii oraz utrzymanie i rozwój energetyki jądrowej.
Wynik referendum jest powszechnie interpretowany jako wyraz rosnącego zmęczenia i sceptycyzmu części społeczeństwa wobec kolejnych kosztownych obietnic związanych z agendą klimatyczną, zwłaszcza w kontekście już istniejących mechanizmów finansowania i braku poparcia dla drastycznego zwiększania wydatków publicznych.