Polska organizacja w międzynarodowej strukturze broniącej rodziny i życia

Deklaracja Konsensusu Genewskiego została ogłoszona 22 października 2020 roku z inicjatywy Stanów Zjednoczonych, Brazylii, Egiptu, Węgier, Indonezji i Ugandy. Następnie przekazano ją Sekretarzowi Generalnemu ONZ i opublikowano jako dokument Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych A/75/626. Obecnie Deklarację popierają 43 państwa z pięciu regionów świata.

Dokument koncentruje się na czterech obszarach: zdrowiu i rozwoju kobiet, ochronie życia na wszystkich jego etapach, obronie rodziny jako naturalnej i podstawowej komórki społeczeństwa oraz poszanowaniu suwerenności państw w kształtowaniu polityki społecznej. Deklaracja wyraźnie stwierdza również, że prawo międzynarodowe nie ustanawia prawa do aborcji ani obowiązku jej finansowania lub ułatwiania przez państwa.

Deklaracja nie jest traktatem i sama nie tworzy prawnie wiążących obowiązków. Ma jednak znaczenie w międzynarodowym sporze o interpretację praw człowieka i możliwość powstania zwyczajowej normy uznającej aborcję za prawo. Stanowi bowiem oficjalny i trwały zapis stanowiska państw, które taką interpretację odrzucają.

Polska należała do pierwotnych sygnatariuszy Deklaracji. W 2020 roku poparcie dla niej zadeklarował w imieniu polskiego rządu minister spraw zagranicznych Zbigniew Rau. W kwietniu 2025 roku Ministerstwo Spraw Zagranicznych potwierdziło jednak wycofanie polskiego poparcia. Polska nie znajduje się obecnie na liście państw należących do GCD. Tym większego znaczenia nabiera obecność polskich organizacji społecznych w powstałej wokół Deklaracji koalicji obywatelskiej.

W 2026 roku rozpoczął się nowy etap rozwoju inicjatywy. Stany Zjednoczone przejęły od Węgier funkcję Sekretariatu Deklaracji. Jest on prowadzony wspólnie przez amerykański Departament Zdrowia i Opieki Społecznej oraz Departament Stanu, a jego siedziba znajduje się w Office of Global Affairs amerykańskiego resortu zdrowia.

Na początku 81. sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ powołano Civil Society for the GCD Coalition. Platforma ma zwiększać wiedzę o Deklaracji, wspierać państwa-sygnatariuszy i zapewnić organizacjom społecznym stały udział w działaniach podejmowanych na forum Narodów Zjednoczonych. Według stanu na 23 września 2026 roku oficjalna lista członków koalicji obejmuje 96 organizacji z 31 państw. Członkowie mogą współorganizować wydarzenia, przyłączać się do wspólnych stanowisk przedstawianych podczas oficjalnych spotkań ONZ oraz rozwijać współpracę z organizacjami z innych kontynentów.

Koalicję zwołały cztery organizacje: Center for Family and Human Rights (C-Fam), Family Watch International, Institute for Women’s Health oraz The Heritage Foundation. Zaproszenie skierowane do polskich organizacji wyszło z C-Fam – ośrodka utworzonego w 1997 roku, który od blisko trzech dekad uczestniczy w debatach dotyczących polityki społecznej, prawa międzynarodowego, ochrony życia i rodziny na forum ONZ.

– Debata o ochronie życia coraz częściej rozstrzyga się nie tylko w parlamentach krajowych, lecz także w języku dokumentów i instytucji międzynarodowych. Jeżeli w systemie ONZ podejmowane są próby przedstawiania aborcji jako prawa człowieka, organizacje broniące życia muszą być obecne tam, gdzie kształtują się interpretacje i praktyka. Skandaliczne wycofanie poparcia przez polski rząd dla sprawy tak oczywistej nie oznacza, że polskie społeczeństwo obywatelskie ma z tej debaty zniknąć, wręcz przeciwnie – powinniśmy być w niej jeszcze bardziej aktywni – podkreśla Jakub Bałtroszewicz, Prezes Polskiej Federacji Ruchów Obrony Życia i Fundacji JEDEN Z NAS.

Udział PFROŻ oznacza włączenie środowiska organizacji członkowskich Federacji w międzynarodową wymianę informacji i inicjatywy podejmowane przy ONZ. Pozwoli również szybciej reagować na propozycje dokumentów i działań dotyczących ochrony życia, zdrowia kobiet oraz polityki rodzinnej.

Do Civil Society for the Geneva Consensus Declaration przystąpiła także Fundacja JEDEN Z NAS, od lat prowadząca działania na rzecz ochrony życia na poziomie polskim i europejskim, a także Klub Przyjaciół Ludzkiego Życia – Human Life International – Polska. Obecność tych organizacji pozwoli łączyć doświadczenie krajowej federacji z aktywnością międzynarodową fundacji.

– To konkretna możliwość współpracy z organizacjami z całego świata i zabierania głosu w sprawach, które później wpływają na politykę państw i instytucji międzynarodowych. Chcemy, aby głos polskich środowisk broniących życia był w tej przestrzeni słyszalny – dodaje Jakub Bałtroszewicz.

Źródło: Polska Federacja Ruchów Obrony Życia, Republika

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X