Lewica rządząca w Norwegii na dnie. Żelazna Erna idzie jak burza

Od 2021 r. Norwegią rządzi mniejszościowa koalicja centrolewicowej Ap i chłopskiej Senterpartiet. Na 169 miejsc w parlamencie partie te mają łącznie 76 mandatów. W kluczowych głosowaniach gabinet szefa Partii Pracujących Jonasa Gahra Stoerego może liczyć na wsparcie 13 socjalistów z partii SV, którzy po ostatnich wyborach ostatecznie nie podpisali porozumienia koalicyjnego.

Największą siłą opozycyjną jest konserwatywna partia Hoeyre ("prawica"), którą kieruje norweska premier w latach 2013-2021, Erna Solberg. Jej tradycyjnymi partnerami są: Partia Postępu (Frp) i liberałowie z Venstre ("lewica"). Wraz z chadecką Krf, Zielonymi i radykalną lewicą Roedt opozycja liczy 80 głosów.

Wyniki środowego sondażu opublikowanego przez dziennik "Aftenposten" zapowiadają głębokie zmiany na norweskiej scenie politycznej po tegorocznych wyborach parlamentarnych. Badanie wskazuje, że Jonas Gahr Stoere nie stanie na czele przyszłego gabinetu, a nowym rządem kierować będzie kobieta.

Na Partię Pracujących chce głosować 16,7 proc. respondentów. Nigdy wcześniej poparcie dla niej nie było tak niskie. Wynik jest o 2,2 pkt proc. niższy od tego sprzed miesiąca i o 8 pkt niż uzyskany cztery lata temu, gdy Ap wygrała wybory do Stortingetu. Nigdy dotychczas jej parlamentarna przyszłość nie wyglądała tak źle. Jeśli wybory odbywałyby się dziś, stronnictwo Jonasa Gahr Stoerego straciłoby jedną trzecią miejsc w jednoizbowym parlamencie.

Cytowane przez "Aftenposten" badania dają koalicjantom z Senterpartiet dopiero piąte miejsce i 6,1 proc. głosów, czyli ponad dwukrotnie mniej niż w cztery lata temu.

Na czele stawki drugi miesiąc z rzędu znaleźli się kierowana przez Sylvi Listhaug populistyczna Partia Postępu. W ciągu miesiąca deklarowane dla niej poparcie wzrosło o 0,6 pkt proc., sięgając 24,5 proc. Podnoszone w ostatnich miesiącach pomysły wysyłania azylantów do krajów afrykańskich, zarzuty nieefektywnego wydatkowania publicznych środków oraz krytyka rosnących obciążeń podatkowych nakładanych na przedsiębiorców dodały wiatru w żagle partii, której dotychczas nigdy nie udało się wygrać wyborów.

Wynik konserwatystów z Hoeyre daje im drugą lokatę. W stosunku do grudniowych badań zanotowali największy wzrost poparcia, zyskując prawie 4 pkt proc. Szefowa partii, Erna Solberg, była premier, w trakcie dwóch kadencji na czele norweskiego gabinetu zyskała pseudonim “żelaznej Erny”. Jej stronnictwu do Partii Postępu brakuje obecnie tylko pół punktu procentowego.

W dalszej części stawki znalazła się Socjal-Lewica (SV) z 7,7 proc. poparcia, liberałowie z Venstre z 5,9 proc., skrajnie lewicowi Czerwoni z wynikiem 5,2 proc. i Zieloni z niespełna 4 proc.

Sondaż daje Frp i Hoeyre dokładnie równą liczbę mandatów - 45. Taki wynik to szansa dla centroprawicy na zawarcie stabilnej koalicji. Eksperci mają jednak wątpliwości, czy to prowadząca w sondażach Sylvi Listhaug będzie kierować nowym rządem.

“Jesienią zapowiada się powrót Erny na stanowiska premiera” - przewiduje główny komentator polityczny Aftenposten, Kjetil B. Alstadheim.

Wybory do norweskiego parlamentu odbędą się 8 września tego roku. Deputowani do Stortingetu wybierani są w oparciu o proporcjonalną ordynację. Głosy liczone są metodą Sainte-Laguë. Styczniowy sondaż opublikowany przez "Aftenposten" został przeprowadzony między 7 na 13 stycznia 2025 przez Respons Analyse. W badaniu wzięło udział 770 osób.

Źródło: Republika/PAP

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X