Czarnogóra: Wyborcy postawią na Zachód czy Wschód?

Miesiące protestów przeciwko ustawie kościelnej wywołały napięcia i obawy o potencjalne incydenty podczas niedzielnych wyborów i po ich zakończeniu.

Około 540 tysięcy wyborców zdecyduje, czy u władzy pozostanie Demokratyczna Partia Socjalistów (DPS), która rządzi Czarnogórą od prawie 30 lat. Partia ta doprowadziła kraj do odzyskania niepodległości od znacznie większej Serbii i do wstąpienia NATO, pomimo silnego sprzeciwu ze strony Rosji.

Jednak DPS i jej lider, prezydent Czarnogóry Milo Djukanović, stanęli w obliczu oskarżeń o autokratyczne rządy, powszechne łapówki i powiązania przestępcze.

Djukanović powiedział, że niedzielne głosowanie zadecyduje, czy Czarnogóra będzie nadal dążyć do członkostwa w Unii Europejskiej, czy też pozwoli Serbii i Rosji zainstalować w kraju swoje marionetki - przypomina agencja AP.

- Jestem absolutnie przekonany, że demokratyczna wola większości jest po stronie Czarnogóry i jej europejskiej przyszłości - powiedział Djukanović po niedzielnym głosowaniu.

Sondaże przedwyborcze przewidywały, że DPS wygra wybory, ale może nie zebrać wystarczającej liczby głosów, aby samodzielnie utworzyć rząd. Do tej pory DPS w 81-miejscowym parlamencie miała 42 deputowanych.

W wyborach liczy na zwycięstwo też proserbski i prorosyjski sojusz złożony głównie z serbskich partii nacjonalistycznych pod kierownictwem profesora Zdravko Krivokapicia. Poparł on protesty przeciwko ustawie kościelnej i chce ściślejszych związków z Belgradem i Moskwą.

Przyjęta w ubiegłym roku ustawa kościelna zakłada, wspólnoty religijne będą musiały przedstawić dowód własności majątku otrzymanego przed 1918 rokiem, kiedy Czarnogóra weszła w skład Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców.

Serbska Cerkiew Prawosławna, do której należy metropolia Czarnogóry i Przymorza, zarzuciła rządowi Czarnogóry chęć przejęcia siłą serbskich cerkwi i klasztorów znajdujących się na terytorium tego kraju. Czarnogóra, która w 2006 roku oddzieliła się od państwa związkowego tworzonego ze znacznie większą Serbią, zaprzecza temu, twierdząc, że chce jedynie uregulować sprawy majątkowe i finansowe wszystkich wspólnot religijnych.

Około jedna trzecia 620-tysięcznej ludności Czarnogóry deklaruje się jako Serbowie, co powoduje, że stosunki z Serbią i serbskim Kościołem prawosławnym stanowią bardzo drażliwą kwestię.

Według sondaży trzecie miejsce w wyborach może uzyskać umiarkowane ugrupowania "Pokój jest naszym narodem".