Ziemkiewicz o swojej książce: Istotą polskości jest wolność i rządzenie nią w sposób republikański. Piłsudski to niszczył

ODZYSKAŁ POLSKĘ, ZNISZCZYŁ POLSKOŚĆ

Jeśli chodzi o pisanie książek, moim mistrzem był Joseph Conrad. Powiedział kiedyś, że powinnością literatury jest oddać światu najwyższą sprawiedliwość poprzez wydobycie prawdy i to też należy się Piłsudskiemu. Inne książki na ten temat nie piszą wszystkiego i mają dwa kierunku; albo Piłsudski bez żadnej skazy i grzechu, albo łotr, który nie osiągnął nic. Te narracje nie są prawdziwe.

"Złowrogi cień marszałka" to książka poświęcona nie tyle samemu Józefowi Piłsudskiemu, co kultowi „twórcy naszej niepodległości”. Kultowi, który budowano jeszcze za jego życia, a w ciągu kilkuletnich rządów następców uczyniono wyznaniem państwowym, ale który prawdziwą legendą narodową uczyniony został przez antykomunistyczną opozycję lat osiemdziesiątych.

ISTOTA POLSKI

Istotą polskości jest wolność i rządzenie nią w sposób republikański. Piłsudski i jego zwolennicy tworzyli mit, wg. którego Polska potrzebuje jakiegoś bohatera. Sama sobie nie poradzi, trzeba przewodnika, najlepiej wojskowego.

Można to wytłumaczyć wytłumaczyć na podstawie prostego, klasycznego przykładu. Jeśli spotka się trzech Amerykanów i oni mają jakiś problem, założą komitet, jeden będzie jego przewodniczącym i będą ten problem rozwiązywać. Jeśli natomiast spotka się trzech Polaków, będą czekać i się rozglądać, żeby zwrócić uwagę na problem jakiegoś "wodza". To właśnie skutek sanacji i Piłsudskiego. 

Polacy są przyzwyczajeni do tego aby czcić dobroć marszałka, tymczasem trzeba również zaakceptować jego wady. Przecież to on stworzył pierwszy obóz koncentracyjny, miał na karku zbrodnię wojenną w postaci zabójstwa generała, proces również siedział mu na duszy.

W książce pokazuje jak wyglądał model autorytarnego rządzenia, jego skutki oraz przebieg i całą ideologię budowania wizerunku.