Przejdź do treści
NBP Prezes NBP Prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski ma w tej chwili ponad 613 ton złota. Jesteśmy w top 10 państw o największych zasobach złota na świecie. To jest historyczny moment.
Ważne Alarm o wolność słowa w Polsce. Rusza akcja informowania świata o zarzutach represji wobec niezależnych i konserwatywnych dziennikarzy. Szczegóły na portalu tvrepublika.pl
18:29 Biały Dom: delegacje USA i Iranu odbędą osobne rozmowy techniczne z mediatorami w Katarze
17:44 Warszawa: prokuratura nie wniesie apelacji od wyroku w sprawie aktywistek Ostatniego Pokolenia, które oblały farbą Pomnik Syreny w Warszawie. Dwa tygodnie temu apelację od wyroku złożyła obrona
17:01 Izrael: pilot rejsu LOT-u lecącego we wtorek z Warszawy do Tel Awiwu poinformował o porwaniu maszyny, później przekazał, że była to pomyłka; izraelskie lotnictwo poderwało dwa myśliwce, samolot zawrócił
15:29 Raport: w Niemczech w 2025 roku wzrosła liczba ekstremistów - było ich tam 58,7 tys., o 8,45 tys. więcej niż rok wcześniej
14:45 Liczba dzieci przyjętych z powodu niedożywienia do specjalistycznego szpitala na południu Afganistanu wzrosła od stycznia do kwietnia 2026 r. o 30 proc. w porównaniu z analogicznym okresem trzech poprzednich lat
13:48 Ponad 41,4 mln pasażerów podróżowało w maju tego roku pociągami; to o niemal 11 proc. więcej rok do roku - poinformował we wtorek Urząd Transportu Kolejowego
Ważne Ukazała się najnowsza książka "Reset" autorstwa prof. Sławomira Cenckiewicza, Michała Rachonia i Grzegorza Wierzchołowskiego. Szczegóły na stronie sklep.tvrepublika.pl oraz pod numerem tel. 22 232 37 70
Portal tvrepublika.pl Informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami!
Wydarzenia Klub "Gazety Polskiej" Gorzów Wielkopolski zaprasza na spotkanie z Konstytucjonalistą dr. Oskarem Kidą 30 czerwca, godz. 19:00 Wieczernik, ul. Biskupa Wilhelma Pluty 7, Gorzów Wielkopolski
Wydarzenie Łódzkie Kluby "Gazety Polskiej" oraz Poseł Agnieszka Wojciechowską van Heukelom zapraszają na koncert Leszka Czajkowskiego z komentarzem historycznym Tadeusza Płużańskiego 30 czerwca, godz. 19:00 ul. Piotrkowska 143, Łódź
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" we Wrocławiu zaprasza na spotkanie z prezesem Telewizji Republika, Tomaszem Sakiewiczem - 1 lipca, godz. 18:00, aula Bl. Ks. J. Popiełuszki w budynku Solidarności, Pl. Solidarności 1/3/5, Wrocław
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Kielce-Centrum zaprasza na spotkanie z posłem Krzysztofem Lipcem, 1 lipca, godz. 17:00, Dom Kultury „Sabat”, ul. Jeziorańskiego 73, Kielce
Wydarzenie Klub Gazety Polskiej w Elblągu zaprasza na spotkanie z konstytucjonalistą dr. Oskarem Kidą oraz mec. Andrzejem Śliwką, Posłem na Sejm RP. Spotkanie odbędzie się 29 czerwca o godz. 18:00 w Domu Rektora przy Bulwarze Zygmunta Augusta 12 w Elblągu
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Wołomin i Stowarzyszenie „Nowy Wołomin” zapraszają na spotkanie z posłem Markiem Jakubiakiem z Wolnych Republikanów i Adamem Borowskim, działaczem opozycji. 1 lipca, g. 18:00, Sala Bankietowa Cechu Rzemiosł, Moniuszki 11/1, Wołomin
Wydarzenie Klub Gazety Polskiej Międzyrzecz zaprasza na prelekcje prof. Grzegorza Kucharczyka (PAN) "Stosunki polsko - niemieckie po upadku berlinskiego muru". 4 lipca 2026 r. , godz. 15:00, Muzeum w Międzyrzeczu

Śmierć, która stała się symbolem postkomunizmu

Źródło: Wikimedia Commons

11 lipca 1989 roku w Krynicy Morskiej zostaje znalezione ciało mężczyzny. Po identyfikacji okazuje się, że jest to ksiądz Sylwester Zych – kapłan znienawidzony przez komunistyczną bezpiekę. Jego śmierć stała się symbolem postkomunizmu – mimo że upadł komunizm, odbyły się czerwcowe częściowo wolne wybory, to służby specjalne PRL-u nadal odgrywały tu kluczową rolę.

Przez 30 lat nie udało się znaleźć sprawców zbrodni, chociaż tropy wskazują na udział MSW kierowanego przez Czesława Kiszczaka. Ślady prowadzą do Departamentu Studiów i Analiz MSW, który został powołany w 1989 roku w czasie tzw. transformacji ustrojowej. Działalnością księdza Zycha, oprócz „zwykłej” Służby Bezpieczeństwa, interesował się także Wydział IV Departamentu Studiów i Analiz MSW, który zajmował się „ujawnianiem nastrojów i zdarzeń w wybranych grupach i środowiskach oraz przeciwdziałanie zagrożeniom o charakterze nacjonalistycznym, wyznaniowym i pacyfistycznym”.

Departament został rozwiązany w kwietniu 1990 roku wraz z likwidacją SB.

To, że nie udało się tej sprawy przykryć kłamliwą propagandą, było zasługą głównie rodziny księdza Zycha, redaktora Jerzego Jachowicza (pracującego w„Gazecie Wyborczej”, przedstawiającej się wówczas za pismo Solidarności) oraz Leonarda Krasulskiego, ówczesnego wiceprzewodniczącego Zarządu Regionu NSZZ Solidarność w Elblągu.

Na celowniku służb Ksiądz Sylwester Zych znalazł się w centrum zainteresowania komunistycznych służb w drugiej połowie lat 70. ubiegłego stulecia, gdy zainicjował akcję wieszania krzyży w szkołach i przedszkolach na Mazowszu. Wstanie wojennym został oskarżony o próbę obalenia siłą ustroju PRL i przynależność do organizacji zbrojnej. Został skazany na 6 lat więzienia; karę odbywał wbardzo ciężkich warunkach. We dług ówczesnej propagandy odpowiadał on za zabójstwo milicjanta sierżanta Zdzisława Karosa, śmiertelnie postrzelonego przez młodych ludzi, którzy chcieli mu odebrać broń.

Sprawcy byli zaprzyjaźnieni z księdzem Zychem, który był duszpasterzem młodzieży w Grodzisku Mazowieckim.

– Wszystko wskazuje na to, że ksiądz Zych był wyjątkowo znienawidzony przez bezpiekę. Przedstawiciele siłowych komunistycznych resortów uwierzyli wnarrację,że kapłan był niemal sprawcą zabójstwa sier-żanta Karosa. Zrobiono z niego współsprawcę, człowieka opętanego nienawiścią, co było absolutnym kłamstwem – mówi prof. Jan Żaryn, historyk.

Po wyjściu zwięzienia ksiądz Zych był inwigilowany przez Służbę Bezpieczeństwa, otrzymywał anonimy itelefony zgroźbami śmierci, kilka razy został pobity przez nieznanych sprawców.


W kwietniu 1989 roku ksiądz Zych został napadnięty przy ul. Targowej, nieopodal Teatru Powszechnego, zktórego wyszedł po spektaklu. Trzej mężczyźni wciągnęli kapłana do bramy, bili go, kopali i zmuszali do picia alkoholu, a na koniec rozebrali do naga. Według prokuratury prowadzącej śledztwo wsprawie napadu, agresorów spłoszyła dziewczyna, która zaczęła krzyczeć. Gdy sprawcy uciekli, dziewczyna odwiozła kapłana do domu sióstr zakonnych do Białołęki, gdzie mieszkał. Co ciekawe, po kilku dniach zostało tam podrzucone ubranie księdza. Nigdy nie udało się odnaleźć dziewczyny, która miała znaleźć pobitego kapłana.

WIĘCEJ NA TEN TEMAT CZYTAJ W NAJNOWSZYM WYDANIU GAZETY POLSKIEJ!

GAZETA POLSKA, TELEWIZJA REPUBLIKA