Nowe przepisy dot. ciężkiego transportu na polskich drogach. Nie będą potrzebne zezwolenia

Na drogach publicznych w Polsce możliwy będzie ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 ton, bez konieczności uzyskiwania zezwoleń. Ruch ten będzie jednak mógł być ograniczony przez zarządcę drogi lub samorządy. Rozwiązanie to stanowi wykonanie wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 21 marca 2019 r. i zapewnia zgodność krajowych przepisów z unijnym prawem. 

Na drogach publicznych będzie dopuszczony ruch pojazdów o nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 tony. Oznacza to, że po takich drogach będą mogły poruszać się pojazdy ciężkie, np. samochody ciężarowe, bez potrzeby uzyskiwania dodatkowych zezwoleń.

Nie wszystkie drogi publiczne spełniają standardy techniczne umożliwiające poruszanie się po nich pojazdów ciężkich. Dlatego zakazy ruchu pojazdów o nacisku do 11,5 tony będą mogły być wprowadzone przez zarządcę drogi, za pośrednictwem znaków drogowych lub w uchwale podejmowanej przez radę gminy (miasta). W takiej sytuacji będzie można wprowadzić ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku  pojedynczej osi napędowej do 8 lub 10 ton. Samorządy będą mogły wprowadzać ograniczenia w ruchu pojazdów ciężkich po spełnieniu jednocześnie dwóch ustawowo określonych warunków. Ograniczenia będzie można wprowadzić:

• gdy stan techniczny drogi uniemożliwia poruszanie się po niej pojazdów ciężkich, tzn. pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 tony,
• gdy droga przebiega w pobliżu obszarów lub obiektów, na który ruch pojazdów ciężkich może wywierać szczególnie negatywny wpływ, m.in. w pobliżu szkół, placówek edukacyjnych, gdy przebiega lub graniczy z obszarem chronionym przyrodniczo (parki narodowe, obszar Natura 2000) lub jest usytuowana w sąsiedztwie budynków mieszkalnych, uzdrowiska bądź obszaru górniczego.

Ograniczenia będą też obowiązywać na drogach gruntowych publicznych, ponieważ nie spełniają one odpowiednich wymogów nośności. Zarządca drogi będzie mógł jednak dopuścić, za pomocą oznakowania, niektóre pojazdy cięższe do ruchu po tych drogach.

Zakazu ruchu nie będzie można wprowadzać na:

• drogach publicznych lub ich odcinkach w transeuropejskiej sieci drogowej,
• drogach krajowych lub ich odcinkach, z wyjątkiem dróg krajowych zarządzanych przez prezydentów miast na prawach powiatu,
• drogach publicznych lub ich odcinkach, które zostały wybudowane lub przebudowane z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej; zakazu nie będzie można stosować przez 5 lat od dnia oddania drogi lub jej odcinka do użytkowania.

W ramach podnoszenia standardów technicznych dróg powiatowych i gminnych do  wniosku o dofinansowanie z Funduszu Dróg Samorządowych wprowadzono dodatkowe kryterium: dostosowanie drogi do ruchu pojazdów o dopuszczalnym nacisku osi napędowej do 11,5 tony. Oznacza to możliwość otrzymania dodatkowego wsparcia finansowego przez samorządy, które będą dostosowywały drogi lokalne do ruchu pojazdów ciężkich.

Przewidziano kary pieniężne za naruszenia przepisów dotyczących zakazu ruchu pojazdów ciężkich. Wysokość kary będzie zależała od procentu przekroczenia nacisku osi, im wyższy procent przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi napędowej na drodze, tym wyższa kara pieniężna.

Nowelizacja zawiera przepisy, które będą skutkować odzyskaniem opłat i kar zapłaconych przed wyrokiem TSUE i umorzeniem postępowań w sprawie zezwoleń lub kar za brak takiego zezwolenia w zakresie niezgodnym z wyrokiem TSUE.

Przewoźnicy, którzy zapłacili opłatę i karę administracyjną za brak zezwolenia jeszcze przed wyrokiem TSUE za przekroczenie osi nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t będą mieli miesiąc od dnia wejścia znowelizowanej ustawy w życie na złożenie odpowiedniego wniosku.

Na przejazd pojazdu o nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 tony nie trzeba będzie uzyskiwać zezwoleń, co oznacza uproszczenie procedur administracyjnych i zmniejszenie liczby wydawanych dokumentów. W rezultacie, prowadzenie działalności przewozowej będzie łatwiejsze i tańsze. Możliwy będzie dojazd pojazdów ciężkich bez zezwoleń np. do terminali logistycznych lub przeładunkowych, co może przyspieszyć rozwój działalności gospodarczej wymagającej takiego transportu.

Nowe rozwiązania zaczną obowiązywać po 60 dniach od daty ich ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, z wyjątkiem przepisów, które wejdą w życie po 14 dniach od daty ich ogłoszenia, które dotyczą możliwości ubiegania się o zwrot opłat i kar zapłaconych przed wyrokiem TSUE.