MSWiA Kierwińskiego przywraca świadczenia obniżone ustawą dezubekizacyjną. Wypłacono już 436 mln zł

Tysiące "pozytywnych" decyzji MSWiA

Ustawa z grudnia 2016 roku doprowadziła do obniżenia emerytur i rent osobom uznanym za pełniące służbę na rzecz totalitarnego państwa w PRL. Obecnie nie została uchylona, jednak część jej skutków jest odwracana na drodze administracyjnej.

Jak wynika z danych przekazanych przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji „Rzeczpospolitej”, od 13 grudnia 2023 roku wydano ponad 2,7 tys. pozytywnych decyzji, które skutkują przywróceniem wcześniej obniżonych świadczeń. W tym samym okresie zapadło 40 decyzji negatywnych, a blisko tysiąc postępowań umorzono. Dane obejmują rozstrzygnięcia obu instancji. Według stanu na 31 sierpnia 2026 roku łączna wartość wyrównań wypłaconych na podstawie prawomocnych decyzji administracyjnych MSWiA wyniosła blisko 436 mln zł.

Podstawą takich rozstrzygnięć jest art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Pozwala on ministrowi spraw wewnętrznych w szczególnie uzasadnionych przypadkach wyłączyć wobec konkretnej osoby stosowanie przepisów obniżających świadczenie.

MSWiA nie widzi problemu

Resort argumentuje, że mechanizm zastosowany w 2016 roku nie przewidywał indywidualnej oceny każdej osoby. W odpowiedzi udzielonej „Rzeczpospolitej” MSWiA stwierdziło:

— Decyzje o obniżeniu świadczeń emerytalnych dotyczyły tysięcy osób bez przeprowadzania indywidualnej weryfikacji ich zasług, oceny postawy czy ewentualnych przewinień, co naruszyło podstawową zasadę prawa — czytamy. 

Ministerstwo wskazuje również na wieloletnie postępowania sądowe i związane z nimi koszty. Sama ustawa pozostaje jednak w mocy – przywracanie świadczeń odbywa się obecnie m.in. poprzez indywidualne decyzje administracyjne.

436 mln zł to jedynie kwota związana z prawomocnymi decyzjami administracyjnymi. Znacznie większe środki zostały wcześniej wypłacone w następstwie orzeczeń sądowych. Według danych MSWiA do końca września 2025 roku wypłacono blisko 2,6 mld zł wyrównań w wykonaniu prawomocnych wyroków przywracających świadczenia emerytalno-rentowe.

Istotne znaczenie dla tych spraw miała uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z września 2020 roku. SN wskazał, że przy ocenie „służby na rzecz totalitarnego państwa” należy brać pod uwagę okoliczności konkretnej sprawy, w tym przebieg służby, wykonywane zadania oraz indywidualne działania funkcjonariusza.

Sprawy związane z obniżonymi świadczeniami trafiały również do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. W sprawie Bieliński przeciwko Polsce ETPC stwierdził naruszenie prawa do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie oraz prawa do skutecznego środka odwoławczego.

Źródło: Republika, rp.pl

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X