Polska 30 maja – co wydarzyło się tego dnia

Portal TV Republika, kk 30-05-2024, 09:00
Artykuł
PAP, dzieje.pl; grafika własna

Tego dnia powstał Związek Legionistów Polskich; Józef Piłsudski złożył dymisję ze stanowiska i wycofał się na trzy lata z życia publicznego; w pożarze w kopalni „Sośnica” w Gliwicach zginęło 42 górników; w Zielonej Górze, po eksmitowaniu przez władze Domu Katolickiego, setki mieszkańców starły się z MO i ZOMO; odbyła się pierwsza gala konkursu „Mistrz Mowy Polskiej”. Urodzili się m. in. Alicja Majewska, Krzysztof Cugowski. Zmarli natomiast: Władysław II Wygnaniec, Julius Dinder, Bolesław Miciński, Bolesław Cybis oraz Józef Grzesiak.

1159 - W Niemczech zmarł książę Władysław II Wygnaniec, najstarszy syn Bolesława Krzywoustego.

1505 - Sejm radomski przyjął konstytucję „Nihil novi”, określającą podstawy ustrojowe Rzeczypospolitej szlacheckiej.

1649 – Król Jan II Kazimierz Waza poślubił Ludwikę Marię Gonzagę, wdowę po swym bracie Władysławie IV.

1861 - W Warszawie zmarł książę Michaił Gorczakow, rosyjski generał, w czasie wojny krymskiej dowódca armii na Krymie (1855); od 1856 r. namiestnik Królestwa Polskiego.

1874 – Otwarto tunel kolejowy w Łupkowie na dzisiejszej granicy polsko-słowackiej.

1890 - W Poznaniu zmarł Julius Dinder, arcybiskup gnieźnieński i poznański w latach 1886-1890.

1901 - W Warszawie urodził się Mieczysław Fogg, jeden z najpopularniejszych polskich piosenkarzy; wykonawca przebojów „Ostatnia niedziela”, „Jesienne róże”, „Czy pamiętasz tę noc w Zakopanem”, „Szkoda twoich łez, dziewczyno” i „Piosenka o mojej Warszawie”; w czasie II wojny światowej pomagał artystom pochodzenia żydowskiego, za co został uhonorowany po wojnie tytułem „Sprawiedliwy wśród narodów świata”.

1918 - Powstał Związek Legionistów Polskich - organizacja kombatancka i niepodległościowa, skupiająca weteranów Legionów Polskich Józefa Piłsudskiego; pierwszym komendantem związku był Edward Rydz-Śmigły.

1920 - Założono klub sportowy Jagiellonia Białystok.

1923 - Marszałek Józef Piłsudski złożył dymisję ze stanowiska szefa Sztabu Generalnego WP i przewodniczącego Ścisłej Rady Wojennej, następnie wycofał się na trzy lata z życia publicznego, osiedlając się z rodziną w Sulejówku.

1940 - W odwecie za śmierć niemieckiego kolonisty Niemcy rozstrzelali w pobliskim lesie 51. mieszkańców Rudna w powiecie parczewskim; egzekucja odbyła się w ramach tzw. „odpowiedzialności zbiorowej”.

1943 - Komendant Główny AK wydał rozkaz określający zasady scalenia Armii Krajowej i Batalionów Chłopskich.

1943 - W Laffrey koło Grenoble zmarł Bolesław Miciński, filozof, eseista, poeta.

1948 - We Wrocławiu urodziła się Alicja Majewska, piosenkarka, wykonawczyni m.in. piosenek „Być kobietą”, „Jeszcze się tam żagiel bieli” i „Odkryjemy miłość nieznaną”.

1950 - W Lublinie urodził się Krzysztof Cugowski, wokalista Budki Suflera; wykonawca m.in. przebojów „Takie tango” i „Bal wszystkich świętych”.

1955 – W pożarze w Kopalni Węgla Kamiennego „Sośnica” w Gliwicach zginęło 42 górników. Była to jedna z największych katastrof w powojennej historii polskiego górnictwa.

1957 - W Trenton w stanie New Jersey zmarł Bolesław Cybis, malarz, rzeźbiarz, grafik.

1960 - W Zielonej Górze doszło do dużego protestu w obronie eksmitowanego przez władze PRL Domu Katolickiego. Z Milicją Obywatelską i oddziałami ZOMO starły się setki mieszkańców miasta.

1999 - W Warszawie odsłonięto Pomnik Bitwy o Monte Cassino, wzniesiony pomiędzy ul. gen. Władysława Andersa a bramą Ogrodu Krasińskich.

2001 - W Warszawie odbyła się pierwsza gala konkursu Mistrz Mowy Polskiej, którego celem jest popularyzacja języka polskiego. Wśród zwycięzców konkursu byli Bohdan Tomaszewski, Krzysztof Zanussi, Jerzy Trela.

2001 - Została zarejestrowana sądownie Liga Polskich Rodzin.

2008 - Podczas konferencji w Dublinie 111 państw poparło zakaz używania bomb kasetowych. Od głosu m.in. wstrzymała się Polska.

2020 - We Wrocławiu zmarł Józef Grzesiak, pięściarz, brązowy medalista Letnich Igrzysk Olimpijskich w Tokio w 1964 r. w wadze lekkośredniej, mistrz Polski w latach 1964-1966.



Źródło: PAP

Komentarze
Zobacz także
Nasze programy