Polska 13 maja – co wydarzyło się tego dnia

1350 – W Łowiczu król Kazimierz Wielki zawarł sojusz antykrzyżacki z królem Danii Waldemarem IV.

1357 – Prowizję papieską na kanonię we Fromborku uzyskał Jan Santor, syn mieszczanina fromborskiego Henryka.

1534 - (lub 3 marca) Andrzejewo na Mazowszu uzyskało prawa miejskie.

1785 - W Wielkiej Lipie na Śląsku urodził się Iwan Dybicz, feldmarszałek rosyjski, uczestnik wojen napoleońskich, dowódca armii rosyjskiej w wojnie z Turcją (1828-1829); głównodowodzący wojsk carskich w czasie powstania listopadowego, pokonał wojska polskie pod Ostrołęką w maju 1831 r.

1794 – Insurekcja Kościuszkowska: w warownym obozie pod Połańcem wojska Naczelnika Siły Zbrojnej Tadeusza Kościuszki odparły atak oddziałów rosyjskich gen. mjr. Fiodora Denisowa.

1814 - W Warszawie urodził się Aleksander Lesser, malarz, współzałożyciel Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych.

1815 – W Warszawie rozpoczęło działalność literackie Towarzystwo Iksów, skupiające najwybitniejszych pisarzy, publicystów i krytyków literackich.

1859 - W Braszowie w Siedmiogrodzie urodził się Teodor Axentowicz, malarz.

1863 - Car Aleksander II mianował Michaiła Murawjowa generałem-gubernatorem Kraju Północno-Zachodniego (Litwy), nadając mu specjalne uprawnienia w celu brutalnego stłumienia powstania styczniowego.

1878 - W Zurychu zmarł Andrzej Towiański, filozof, reprezentant mesjanizmu polskiego, założyciel sekty religijnej, nazywanej Kołem Sprawy Bożej.

1901 - W Ołońcu na północy Rosji urodził się Witold Pilecki, oficer ZWZ-AK, który w 1940 r. dobrowolnie poddał się aresztowaniu i wywózce do Auschwitz, aby zdobyć informacje o obozie; po ucieczce z Auschwitz walczył w Powstaniu Warszawskim; w 1947 r. został aresztowany przez władze komunistyczne, a następnie skazany na śmierć i stracony.

1926 - Zamach majowy: Walki w Warszawie pomiędzy siłami rządowymi a oddziałami marszałka Józefa Piłsudskiego.

1926 - W Nowych Miedzach koło Sieradza urodził się Zdzisław Tobiasz, aktor, reżyser teatralny; znany m.in. z serialu „07 zgłoś się”.

1934 - Do dymisji podał się premier Janusz Jędrzejewicz.

1937 - W Brześciu nad Bugiem po zabójstwie polskiego policjanta dokonanym przez Żyda wybuchły zajścia antyżydowskie.

1939 - We Lwowie urodził się Włodzimierz Press, aktor, związany z warszawskimi scenami: Teatrem Ludowym, Teatrem Kwadrat oraz Teatrem Dramatycznym; znany m.in. z roli Grigorija Saakaszwilego w serialu „Czterej pancerni i pies”.

1940 – Z obozu jenieckiego II B Arnswalde w Choszcznie uciekło kanałami centralnego ogrzewania 22 polskich oficerów. Schwytano 17 z nich, a 5 przedostało się do Warszawy.

1943 - W wyniku sowieckiego nalotu na Warszawę w nocy z 12 na 13 maja zginęło ok. 300 Polaków, a ok. 1000 zostało rannych. Straty niemieckie wyniosły 17 zabitych i 17 rannych.

1944 - Rozpoczęła się bitwa pod Murowaną Oszmianką, w której AK pokonała kolaboracyjny Litewski Korpus Lokalny.

1947 - W Zakopanem urodził się Janusz Grzywacz, kompozytor, muzyk.

1949 - W Bydgoszczy urodził się Piotr Moss, kompozytor.

1953 - W więzieniu komunistycznym zmarł ksiądz Zygmunt Kaczyński, poseł na Sejm (1919-1927), dyrektor Katolickiej Agencji Prasowej (1930-1939); w latach 1943-1944 minister wyznań religijnych i oświecenia publicznego w rządzie Stanisława Mikołajczyka; w 1945 r. powrócił do Polski; założyciel i redaktor „Tygodnika Warszawskiego”; aresztowany przez władze komunistyczne i skazany na 10 lat pozbawienia wolności.

1953 – W Lublinie utworzono Wieczorową Szkołę Inżynierską, która później przekształciła się w Politechnikę Lubelską.

1958 – W Szczecinie urodził się Tomasz Grodzki, lekarz, chirurg, prof. nauk medycznych, polityk; senator PO IX oraz X kadencji; marszałek Senatu w latach 2019-2023.

1958 - W Leńczach koło Krakowa urodziła się Grażyna Trela, aktorka, piosenkarka, scenarzystka, pisarka.

1963 - W Jurkowie w powiecie brzeskim urodził się Andrzej Przewoźnik, historyk, sekretarz generalny Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa (1992-2010); zginął 10 kwietnia 2010 r. w katastrofie pod Smoleńskiem.

1966 - Premiera komedii filmowej Pieczone gołąbki w reżyserii Tadeusza Chmielewskiego.

1967 – Otwarto Park Mikołaja Kopernika we Wrocławiu.

1972 - W Warszawie zmarła Joanna Jedlewska, aktorka, choreograf.

1979 - Premiera 1. odcinka serialu telewizyjnego Doktor Murek w reżyserii Witolda Lesiewicza.

1981 - Na Placu św. Piotra w Rzymie doszło do zamachu na życie Jana Pawła II, do którego strzelał 23-letni Turek Mehmet Ali Agca.

1982 - Początek głodówki internowanych w Białołęce w proteście przeciwko stanowi wojennemu.

1984 - W Santa Fe w stanie Nowy Meksyk zmarł Stanisław Ulam, matematyk, urodzony we Lwowie; współtwórca pierwszej amerykańskiej bomby wodorowej.

1986 - Rzecznik prasowy rządu Jerzy Urban zapowiedział wysłanie bezdomnym w Nowym Jorku 5 tysięcy koców i śpiworów.

1992 - Jan Paweł II ustanowił Światowy Dzień Chorego obchodzony 11 lutego.

2001 - W Warszawie zmarł Paweł Hertz, poeta, tłumacz, pisarz, eseista i edytor.

2005 – Papież Benedykt XVI ogłosił rozpoczęcie procesu beatyfikacyjnego Jana Pawła II.

2010 – Odsłonięto Pomnik Ewakuacji Bojowników Getta Warszawskiego.

2012 - Brytyjski żużlowiec Lee Richardson został ciężko ranny w wypadku na torze we Wrocławiu, w wyniku czego zmarł tego samego dnia w szpitalu.

2017 – W al. Wojska Polskiego w Warszawie odsłonięto pomnik rotmistrza Witolda Pileckiego. Pomnik znajduje się w pobliżu miejsca, gdzie Pilecki został aresztowany 19 września 1940 r.

2023 – W Warszawie zmarła Anna Branicka-Wolska, ostatnia przedstawicielka rodu Branickich, żołnierz Armii Krajowej, w styczniu 1945 r. aresztowana przez NKWD i wywieziona na Łubiankę, a następnie do obozu internowania w Krasnogorsku. W latach 1947-1948 więziona przez reżim komunistyczny w Polsce. Współzałożycielka Związku Sybiraków i Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego, autorka wspomnień: „Miałam szczęśliwe życie. Ostatnia z Branickich” i „Listów niewysłanych”.