Przejdź do treści
WAŻNE! Na portalu tvrepublika.pl dostępna jest anglojęzyczna wersja artykułu opisująca tragiczne zdarzenia z Krakowa, do których doszło 7 listopada. Republikę spotykają represje ze strony rządu za zadawanie trudnych pytań. Udostępnij prawdę swoim znajomym!
NBP Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski zgromadził 700 ton złota. To historyczne osiągnięcie. Zrealizowaliśmy cel przyjęty przez Zarząd NBP. Polska ugruntowała swoją pozycję w gronie dziesięciu państw o największych zasobach złota na świecie
NBP Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Narodowy Bank Polski i ja osobiście, tak jak każdego dnia, będziemy podejmować wszelkie starania na rzecz rozwoju gospodarczego Ojczyzny i pomyślności obywateli
NBP C.D. Prezes NBP prof. Adam Glapiński: Pragnę Państwa uspokoić oraz zapewnić, że bank centralny nie podda się żadnej politycznej presji
Ważne Portal Niezależna ustalił, że w dniu zamachu, do którego doszło 7 listopada w Krakowie, wysłano do Warszawy aż 141 krakowskich funkcjonariuszy prewencji policji. Tuż przed tragedią cały obszar krakowskiego Starego Miasta patrolowało 10 funkcjonariuszy
Ważne Wyjątkowa kolekcja 72 bajek Tomasza Sakiewicza w limitowanym wydaniu kolekcjonerskim! Szczegóły pod numerem telefonu: 22 232 37 70
22:22 Francja: Dziesiątki tysięcy ludzi wzięły udział we wtorek w protestach zwołanych przez związki zawodowe w sektorze publicznym z żądaniami zwiększenia płac
21:51 Sejm odrzucił wniosek o wyrażenie wotum nieufności wobec rządu Donalda Tuska
21:31 Leszek Balcerowicz, Czesław Bielecki, Adam Bujak, Aleksander Hall, Antoni Libera, Zofia Romaszewska, Wojciech Roszkowski i ojciec Jacek Salij jako odznaczeni Orderem Orła Białego podpisali się pod apelem do posłanek i posłów o kompromis ws. TK
20:46 USA: Koncern Apple poinformował we wtorek, że szereg usług Apple, w tym sklep z aplikacjami AppStore i iCloud, zmagają się z awariami. Przyczyna jest nieznana
20:05 Minister finansów: W najbliższych tygodniach rząd podejmie decyzję, czy pakiet Ceny Paliwa Niżej powinien być w całości lub częściowo przedłużony w pierwszych miesiącach 2027 r.
19:09 Ukraina: Prezydent Wołodymyr Zełenski zaproponował partnerom wymianę rakiet zamówionych przez Ukrainę na pociski przechwytujące do systemów obrony powietrznej Patriot i IRIS-T, które znajdują się w ich zapasach
18:30 MON: W 2027 roku w Toruniu powstanie Oficerska Szkoła Artylerii. Zostanie utworzona na bazie istniejącego już Centrum Szkolenia Wojsk Rakietowych i Artylerii im. gen. Józefa Bema
Portal tvrepublika.pl Informacje z kraju i świata 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Nie zasypiamy nigdy. Bądź z nami - TVREPUBLIKA.PL
Wydarzenia Klub "Gazety Polskiej" Lubin zaprasza na pikietę w obronie Trybunału Konstytucyjnego i poparcia dla Prezydenta Karola Nawrockiego. 18 listopada, godz. 16:00 pod Ratusz w Lubinie
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” w Wołowie zaprasza na spotkanie z red. TV Republika Januszem Życzkowskim, 18 listopada, g. 18, Wołowska Biblioteka, Wołów
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Elbląg zaprasza na manifestację w obronie Trybunału Konstytucyjnego. 19 listopada, godz. 18:00 Plac Konstytucji przy Sądzie Okręgowym w Elblągu
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Skierniewice II zaprasza na spotkanie z historykiem Łukaszem Jasiną, 19 listopada, g. 18.00, Akademia Nauk Stosowanych Stefana Batorego, ul. Batorego 64F, Skierniewice
Wydarzenie Klub Gazety Polskiej w Zielonej Górze i Tomasz Naruszewicz zapraszają na protest w obronie Trybunału Konstytucyjnego. Piątek, 20.11, g. 15:00, plac przed Urzędem Marszałkowskim ul. Podgórna 7, w Zielonej Górze
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Płock i poseł Wioletta Kulpa zapraszają na spotkanie z posłem Michałem Wosiem, 20 listopada godz. 18:00, Orlen Arena w Płocku
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Sierakowice zaprasza na protest w obronie Trybunału Konstytucyjnego, 20 listopada, g. 17, przed Sądem Rejonowym, ul. Kościuszki 1, Kartuzy
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Chrzanów i poseł Mariusz Krystian zapraszają na otwarte spotkanie z posłem Mariuszem Goskiem 21 listopada, godz. 15.00 w salce parafialnej ul. Mickiewicza 7, Chrzanów
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" w Skierniewicach zapraszaj na protest przeciwko łamaniu praworządności, prześladowaniu i nękaniu wolnych mediów oraz manifestacja poparcia dla Prezydenta Karola Nawrockiego, 22 listopada, g. 15, Rynek Główny, Skierniewice
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Sucha Beskidzka zaprasza na spotkanie z posłami: Mariuszem Krystian oraz Mariuszem Goskiem, 21 listopada, g. 18, Dom Katolicki, ul. Rynek 15
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Tarnowskie Góry i Katowice zapraszają na protest w obronie Prezydenta RP Karola Nawrockiego i w obronie Trybunału Konstytucyjnego oraz TV Republika, 21 listopada, g. 16, Plac Chrobrego, Katowice
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Wałbrzych zaprasza na Mszę Św. w intencji Ojczyzny oraz Prezydenta RP Karola Nawrockiego. 22 listopada, godz. 12:30, Wałbrzyska Kolegiata Pw. NMP Bolesnej i Św. Aniołów Stróżów
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Nowy Targ zaprasza na spotkanie z Posłem na Sejm Edwardem Siarką. 22 listopada, godz. 18:00. Spółdzielczy Dom Kultury, al. Mikołaja Kopernika 12, Nowy Targ
Wydarzenia Klub „Gazety Polskiej” w Zamościu zaprasza na wiec poparcia Prezydenta Karola Nawrockiego, 22 listopada, g. 13.00, Rynek Wielki, Zamość
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Perth (Australia) zbiera podpisy pod listem protestacyjnym przeciw łamaniu prawa w Polsce, do 23 listopada, w miejscach spotkań Polonii
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Starogard Gd. zaprasza na spotkanie z Prezesem TV Republika Tomaszem Sakiewiczem i bardem Pawłem Piekarczykiem, 25 listopada, godz. 18:00, Sala Kinowa „Sokół” al. Jana Pawła II 2, Starogard Gdański
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Myślenice i poseł Władysław Kurowski zapraszają na spotkanie z posłem Jackiem Sasinem. 26 listopada, godz. 17:00 Dom Katolicki im. ks. Prałata Józefa Bylicy, ul. 3 Maja 1A, Myślenice
Wydarzenie Klub "Gazety Polskiej" Chojnice, posłowie Dorota Arciszewska-Mielewczyk, Aleksander Mrówczyński zapraszają na spotkanie z dr Oskarem Kida, Oskarem Szafarowiczem. 27 listopada, godz. 17:00 Centrum Edukacyjno-Wdrożeniowe ul. Piłsudskiego 30A, Chojnice
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Warszawa Bielany-Żoliborz oraz Stowarzyszenie „Solidarność Walcząca” zapraszają na uroczystość upamiętnienia Maurycego Mochanckiego, 28.11, Warszawa, Cmentarz Powązkowski, godz. 11.45 przy bramie od strony ul. Powązkowskiej
Wydarzenie Klub „Gazety Polskiej” Toruń zaprasza na spotkanie z Tomaszem Sakiewiczem, Prezesem TV Republika oraz Pawłem Piekarczykiem. 3 grudnia, godz. 18:00. Centrum Dialogu im. Jana Pawła II, Pl. bł. Stefana W. Frelichowskiego 1, Toruń

Rosyjscy oligarchowie szykują się na koniec rządów Putina. Trzy scenariusze

rosyjscy oligarchowie 24 lutego 2022 roku
Źródło: rosyjscy oligarchowie 24 lutego 2022 roku - x.com/screenshot

Wierność Władimirowi Putinowi na pokaz, a za zamkniętymi drzwiami coraz większe niezadowolenie. Rosyjscy oligarchowie, pozbawieni dawnych wpływów i międzynarodowych przywilejów, zaczynają coraz śmielej myśleć o Rosji bez obecnego przywódcy. Jak opisuje „The Economist”, w prywatnych rozmowach niektórzy przestali nawet nazywać Putina „Szefem”. Coraz częściej mówią o nim „Dziadek”. Najbogatsi Rosjanie mają już rozważać scenariusze politycznej przyszłości kraju, licząc na odzyskanie utraconych wpływów.

Przez lata rosyjscy oligarchowie należeli do najpotężniejszych ludzi w kraju. Ich majątki dawały im nie tylko ogromne możliwości biznesowe, ale również wpływ na decyzje polityczne na Kremlu. Władimir Putin stopniowo zakończył jednak epokę niezależnych magnatów, podporządkowując wielki biznes interesom państwa i własnej władzy.

Teraz, jak wynika z analizy opublikowanej przez „The Economist”, wśród najbogatszych Rosjan narasta frustracja. Wojna przeciwko Ukrainie, zachodnie sankcje i utrata międzynarodowych przywilejów sprawiły, że ich pozycja znacząco się zmieniła.

Dawne podróże prywatnymi odrzutowcami, luksusowe jachty na Lazurowym Wybrzeżu czy zagraniczne rezydencje stały się znacznie trudniej dostępne. Oligarchowie stracili również znaczną część wpływów na politykę Kremla.

Symbolicznym przejawem zmiany nastrojów ma być sposób, w jaki niektórzy z nich określają rosyjskiego przywódcę. Wcześniej używali określeń „Nachalnik” (Szef) lub „Pierszyj” (Pierwszy). Obecnie w prywatnych rozmowach ma pojawiać się określenie „Ded”, czyli „Dziadek”.

Pamiętają, kto naprawdę rządzi. Milczenie oligarchów po rozpoczęciu wojny

Jak przypomina „The Economist”, wymowna scena rozegrała się 24 lutego 2022 roku, zaledwie kilka godzin po rozpoczęciu pełnoskalowej rosyjskiej inwazji na Ukrainę.

Putin wezwał wówczas na Kreml ponad 30 miliarderów. Spotkanie odbyło się w Sali Katarzyny. Biznesmeni, w maseczkach ochronnych, zostali ustawieni wzdłuż ściany, podczas gdy prezydent przemawiał do nich z dystansu, bez maseczki.

Przekaz był jasny: oczekuje pełnego poparcia dla wojny, utrzymania produkcji, stabilności gospodarczej i miejsc pracy.

Nikt z obecnych nie odważył się zabrać głosu. Ta cisza dobrze oddawała zasady systemu zbudowanego przez Putina, w którym sprzeciw wobec Kremla może oznaczać utratę majątku, wolności, a nawet życia.

Oligarchowie doskonale pamiętają przypadek Michaiła Chodorkowskiego. Jeden z najbogatszych Rosjan, który w 2003 roku publicznie zarzucił Putinowi korupcję i wspierał opozycję, został później skazany za oszustwa i uchylanie się od podatków. W więzieniu spędził dziesięć lat.

Od tamtej pory rosyjscy miliarderzy nauczyli się jednej zasady: z Kremlem lepiej nie dyskutować publicznie.

Trzy scenariusze Rosji po Putinie

Choć nic nie wskazuje na to, by Putin zamierzał dobrowolnie oddać władzę, w moskiewskich elitach coraz częściej pojawiają się rozważania dotyczące przyszłości kraju po jego odejściu.

W przypadku śmierci lub rezygnacji obecnego prezydenta obowiązki głowy państwa przejąłby tymczasowo premier Michaił Miszustin. Dalszy rozwój wydarzeń mógłby jednak przebiegać na kilka sposobów.

W analizach przywołanych w materiale wskazywane są trzy główne scenariusze:

  • Transformacja demokratyczna – wariant najbardziej pożądany na Zachodzie, ale oceniany jako najmniej prawdopodobny. Wieloletnie rządy Putina osłabiły instytucje demokratyczne, społeczeństwo obywatelskie i mechanizmy kontroli władzy.
  • Kontynuacja autorytaryzmu – władzę przejąłby kolejny przedstawiciel aparatu bezpieczeństwa. Nowy przywódca mógłby jednak nie dysponować takim autorytetem i politycznym kapitałem jak Putin.
  • Republika oligarchiczna – powrót do systemu, w którym największe grupy biznesowe i struktury państwowe dzielą się wpływami. To właśnie taki wariant miałby być najbardziej atrakcyjny dla rosyjskich miliarderów.

Ostatni scenariusz oznaczałby dla oligarchów szansę na odzyskanie politycznego znaczenia i większą przewidywalność prowadzenia interesów.

 

Putin uzależnił miliarderów od Kremla

Aby zrozumieć dzisiejsze nastroje rosyjskich elit, trzeba cofnąć się do początku lat 90. Po rozpadzie Związku Radzieckiego w Rosji pojawiła się grupa biznesmenów, którzy dzięki prywatyzacji i politycznym koneksjom zgromadzili gigantyczne majątki.

Oligarchowie stali się wówczas faktycznymi współgospodarzami państwa. Sytuacja zmieniła się po objęciu władzy przez Putina w 2000 roku. Nowy przywódca nie zamierzał dzielić się wpływami. Wielki biznes miał zostać podporządkowany państwu, a przede wszystkim Kremlowi.

Inwestor Bill Browder porównywał tę zmianę do przemiany właścicieli wielkich fortun z pewnych siebie „panów świata” w posłusznych uczniów.

Po rozpoczęciu wojny przeciwko Ukrainie mechanizm kontroli jeszcze się zaostrzył. Biznesmeni uznawani za nielojalnych tracili przedsiębiorstwa i aktywa, natomiast osoby bliskie władzy otrzymywały lukratywne kontrakty, między innymi w sektorze zbrojeniowym.

Rosja ma obecnie rekordową liczbę 155 miliarderów, których łączny majątek szacowany jest na blisko 700 miliardów dolarów. Bogactwo nie oznacza jednak niezależności.

Są bogaci, ponieważ cieszą się łaską Putina, a nie odwrotnie – zauważa przebywający na emigracji analityk Dmitrij Nekrasow.

Melniczenko mówi o końcu jednoosobowych rządów

Jednym z nielicznych rosyjskich miliarderów, którzy zdecydowali się częściowo wyjść poza obowiązującą linię milczenia, jest Andriej Melniczenko, potentat branży nawozowej i jeden z najbogatszych Rosjan.

W rozmowie z „The Economist” powtórzył część oficjalnej narracji Kremla dotyczącą odpowiedzialności Zachodu za kryzys wokół Ukrainy. Jednocześnie opowiedział się za zakończeniem jednoosobowych rządów i ponownym otwarciem Rosji na społeczność międzynarodową.

Jego wypowiedzi mogą świadczyć o rosnącym niezadowoleniu części elity gospodarczej. Jednocześnie Kreml toleruje takie głosy przynajmniej w ograniczonym zakresie, być może chcąc zachować pozory pluralizmu.

Nie oznacza to jednak, że oligarchowie są gotowi na otwarty bunt.

Bill Browder ostrzega, że rosyjscy miliarderzy doskonale wiedzą, jakie konsekwencje może przynieść bezpośrednia konfrontacja z Putinem. Z kolei inwestor Mike Calvey uważa, że biznesmen próbujący obecnie wystąpić przeciwko Kremlowi ryzykowałby więzienie i utratę całego majątku.

Oligarchowie czekają na koniec epoki Putina

Rosyjscy miliarderzy znaleźli się w trudnym położeniu. Z jednej strony są uzależnieni od władzy, z drugiej coraz bardziej odczuwają koszty wojny i międzynarodowej izolacji.

Publicznie nadal demonstrują lojalność wobec Kremla, ale za zamkniętymi drzwiami coraz częściej mają rozmawiać o przyszłości bez obecnego przywódcy.

Nie oznacza to, że Putin w najbliższym czasie straci władzę. Otwarty sprzeciw wobec niego pozostaje skrajnie ryzykowny, a rosyjski system polityczny został skonstruowany tak, by utrudniać jakąkolwiek zmianę na szczytach władzy.

Największym marzeniem oligarchów może być jednak powrót do czasów, gdy pieniądze oznaczały również polityczną siłę. Pytanie tylko, czy następca Putina pozwoli im ponownie zasiąść przy stole, od którego obecny prezydent skutecznie ich odsunął

Źródło: Republika/The Economist

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X