Fundacja Archiwum Jana Olszewskiego zaprasza na wykład. Siła ducha, siła Polski

Pracownik Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej i prezes Fundacji Archiwum Jana Olszewskiego, autorka książki „Harcerską drogą do niepodległości. Od »Czarnej Jedynki« do Komitetu Obrony Robotników. Nieznana historia KOR-u i KSS »KOR«” opowie o przyczynach, przebiegu i konsekwencjach wystąpień w Radomiu, Ursusie i Płocku oraz w innych ośrodkach przemysłowych 25 czerwca 1976 r., jak też o utworzeniu i funkcjonowaniu Komitetu Obrony Robotników. Przybliży okoliczności podjęcia akcji pomocy dla pobitych, aresztowanych, wyrzuconych z pracy i represjonowanych na wiele innych sposobów. Opisze przeciwdziałanie ze strony Służby Bezpieczeństwa.

„Powołanie KOR-u stanowiło moment przełomowy dla dziejów sprzeciwu w PRL, ponieważ oznaczało zinstytucjonalizowanie tzw. opozycji. Organizatorzy tego przedsięwzięcia przyjęli zasadę jawności. Datowaną na 23 września 1976 r. deklaracją założycielską – »Apel do społeczeństwa i władz PRL« – podpisało z imienia i nazwiska 14 osób. Od początku było wiadomo, że istnieje potrzeba posiadania »organu prasowego«, który służyłby przekazywaniu informacji. Inauguracyjny numer »Komunikatu« miał formę maszynopisu, ale wkrótce potem przybrał formę drukowaną” – mówi dr Justyna Błażejowska. – „W tym czasie grupa studentów KUL-u dysponowała już powielaczem, przemyconym z Zachodu. Doszło do bliskiej współpracy między środowiskiem warszawskim a lubelskim. Dzięki temu zaczął powstawać niezależny, pozacenzuralny ruch wydawniczy, czyli drugi obieg”.

Jak dodaje: „KOR, później pod nazwą Komitet Samoobrony Społecznej »KOR«, istniał formalnie 5 lat: od 23 września 1976 r. do 23 września 1981 r. Skupił osoby o nieprzystających do siebie doświadczeniach, reprezentujące różne pokolenia, tradycje oraz orientacje ideowe, mające odmienne przekonania polityczne i światopoglądowe, wizje i cele udziału w tzw. opozycji, a także gdzie indziej szukające oparcia. Wraz z »młodymi« angażowała się grupa Starszych Państwa, pamiętająca jeszcze okres sprzed odzyskania niepodległości w 1918 r. Wszystkich połączyło przekonanie, że (jak czytamy w jednym z dokumentów) »najwłaściwszą drogą w celu położenia tamy bezprawiu jest solidarne działanie społeczeństwa, tworzenie niezależnych instytucji społecznych, które wyrażając wolę poszczególnych grup, skutecznie bronią praw obywatelskich«”.

Prelegentka zwróci szczególną uwagę na początki akcji pomocy i KOR-u, które przez lata były mistyfikowane. Wysiłki faktycznych pomysłodawców i inicjatorów tego przedsięwzięcia: Antoniego Macierewicza i Piotra Naimskiego pozostawały niedocenione. Dominowała narracja narzucona przez tzw. lewicę laicką, jakoby idea narodziła się w kręgu dawnych rewizjonistów na czele z Jackiem Kuroniem. Wiele miejsca poświęci też solidarności narodowej i roli, jaką odgrywa w sytuacjach zagrożenia. Podkreśli, że środowisko lubelskie, które już od połowy lat 70. podejmowało wysiłki na rzecz wolnego słowa, a później współpracowało z KOR-em, w 1980 r. zaangażowało się w działalność „Solidarności”. Przypomni wielką rolę Lublina i Lubelszczyzny w zainicjowaniu ogólnonarodowej przemiany: w lipcu 1980 r. w samym mieście zastrajkowało 91 zakładów, a w całym regionie – ponad 150, co stanowiło preludium do wielkich protestów sierpniowych.

Partnerem cyklu „Głos o Polsce. SIŁA DUCHA – SIŁA PAŃSTWA” jest Województwo Lubelskie – Urząd Marszałkowski Województwa Lubelskiego w ramach programu „Warto być Polakiem”, a współorganizatorem Lubelskie Centrum Konferencyjne. Fundacja Archiwum Jana Olszewskiego pragnie zaprosić do refleksji nad polskim dziedzictwem oraz znaczeniem wartości duchowych i kulturowych dla budowy spójności, sprawności i autorytetu Państwa. Podkreśla, że pielęgnowanie polskości i głoszenie prawdy o naszej ojczystej historii to działania nie tylko dotyczące przeszłości, ale też kształtujące przyszłość i budujące soft power – miękką siłę wpływu.

WSTĘP WOLNY. ZAPRASZAMY!

Źródło: IPN, Republika

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X