Polska 29 stycznia – co wydarzyło się tego dnia

1402 - Król Polski Władysław II Jagiełło poślubił swą drugą żonę Annę Cylejską.

1489 – Biskup Mikołaj Tungen zapisał w testamencie 120 grzywien na odbudowę szkoły apud ecclesiae warmiensis katedralnej we Fromborku zniszczonej w latach 1453–1466. To postanowienie nie zostało zrealizowane i budynek służył jeszcze kilka lata jako dom dziekana kapituły. Zapisał także pieniądze na konserwację katedry.

1508 – Kanonik warmiński Andrzej Kopernik (starszy brat Mikołaja) uzyskał zgodę na roczny wyjazd do Włoch, aby tam szukać pomocy doświadczonych lekarzy w leczeniu choroby określanej mianem trądu.

1655 - Pod Ochmatowem doszło do bitwy pomiędzy wojskami polskimi, wspieranymi przez Tatarów, a armią kozacko-rosyjską.

1720 - Pod Witebskiem urodził się Franciszek Bohomolec, jezuita, pisarz, wydawca, współtwórca polskiego oświecenia.

1828 - Dekretem cara Mikołaja I z funduszy państwowych utworzono w Warszawie Bank Polski - centralną instytucję finansową Królestwa Polskiego.

1831 - Powstanie Listopadowe: Sejm powołał Rząd Narodowy Królestwa Polskiego z księciem Adamem Jerzym Czartoryskim jako prezesem.

1846 - W Broniszowie Tarnowskim urodził się Karol Olszewski, fizyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, pionier polskiej rentgenografii, w 1883 współautor (z Zygmuntem Wróblewskim) skroplenia tlenu i azotu.

1856 - W Brzeżanach na Ukrainie urodził się Aleksander Brueckner, filolog slawista, historyk kultury, autor „Dziejów literatury polskiej w zarysie”, „Dziejów kultury polskiej”, „Dziejów języka polskiego” i „Encyklopedii Staropolskiej”.

1876 - W Wierzbnie urodził się Adam Grzymała-Siedlecki, dramatopisarz, krytyk literacki.

1882 - W Oświęcimiu urodził się Tadeusz Makowski, malarz, grafik; przedstawiciel Ecole de Paris, większość swojego życia tworzył w Paryżu.

1889 - W Brzeźnicy w powiecie wadowickim urodził się Jan Piwowarczyk, ksiądz, etyk, publicysta, działacz Chrześcijańskiej Demokracji; rektor seminarium duchownego w Krakowie (1939-1944); współzałożyciel „Tygodnika Powszechnego”, wykładowca Uniwersytetu Jagiellońskiego.

1893 - W Spiczyńcach na Ukrainie urodził się Wacław Jędrzejewicz, żołnierz Legionów Polskich i POW, dyplomata, minister wyznań religijnych i oświecenia publicznego (1934-1935); współzałożyciel Instytutu Józefa Piłsudskiego w Nowym Jorku; autor prac historycznych i wspomnień.

1893 - W Warszawie urodził się Roman Umiastowski, żołnierz, historyk wojskowości, pisarz science fiction.

1911 - W Warszawie zmarł Wacław Nałkowski, geograf, pedagog i działacz społeczny.

1913 - W Warszawie z inicjatywy Arnolda Szyfmana otwarty został Teatr Polski; przedstawieniem inaugurującym jego działalność była premiera „Irydiona” Zygmunta Krasińskiego.

1913 - We Lwowie zmarł Władysław Bełza, poeta, autor utworów patriotycznych, m.in. „Katechizmu polskiego dziecka”; współzałożyciel Macierzy Szkolnej i Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza.

1918 - W Warszawie zmarł Jan August Kisielewski, dramatopisarz, eseista, krytyk teatralny, współtwórca kabaretu Zielony Balonik.

1919 - Stany Zjednoczone uznały niepodległość Polski.

1919 - Przewodniczący Polskiego Komitetu Narodowego Roman Dmowski przedstawił na konferencji w Paryżu polskie postulaty odnośnie do granicy polskiej po I wojnie światowej.

1924 - W Chlewie (Wielkopolska) urodził się Jacek Nieżychowski, dziennikarz, aktor i dyrektor Operetki Śląskiej w Gliwicach, członek Silnej Grupy Pod Wezwaniem.

1936 - We Vlissingen zawarto umowę na budowę w Holandii okrętów podwodnych ORP Orzeł i ORP Sęp.

1941 - W Bytomiu urodził się Henryk Apostel, piłkarz, trener, w latach 1993-95 selekcjoner reprezentacji Polski.

1943 - Niemiecka żandarmeria spacyfikowała wieś Sumin na Zamojszczyźnie, mordując około 50 osób, w większości Ukraińców.

1943 - Niemiecka żandarmeria spacyfikowała wsie Budy i Huta Dzierążyńska na Zamojszczyźnie, mordując 71 osób.

1944 - W Grodkowicach pod Krakowem oddziały Kedywu Armii Krajowej dokonały nieudanego zamachu na pociąg generalnego gubernatora Hansa Franka.

1944 - W Koniuchach (obecnie Litwa) sowieccy (rosyjscy i litewscy) i żydowscy partyzanci dokonali mordu na co najmniej 38 Polakach.

1945 - Powstała niepodległościowa organizacja konspiracyjna „Nie”, na czele której stanął gen. August Emil Fieldorf „Nil”.

1945 - Początek walk 1 Armii Wojska Polskiego o przełamanie Wału Pomorskiego – systemu niemieckich umocnień.

1945 - Armia Czerwona zajęła miasta: Dobiegniew, Drezdenko, Jordanów, Kuźnię Raciborską, Nowy Targ, Strzelce Krajeńskie i Zakopane.

1946 - Powstało państwowe przedsiębiorstwo połowów dalekomorskich „Dalmor”.

1948 - W Zabrzu urodziła się Halina Golanko, aktorka, odtwórczyni roli Ałły w serialu „Kolumbowie” i Kasi w filmie „Uciec jak najbliżej”.

1955 - W Częstochowie urodził się Jan Pospieszalski, muzyk zespołów Czerwone Gitary, Woo Boo Doo i Voo Voo, dziennikarz telewizyjny.

1955 – Otwarto „Okrąglak” w Poznaniu.

1956 - We Wrocławiu urodził się Jan Jakub Kolski, reżyser, scenarzysta; twórca takich filmów jak „Jańcio Wodnik”, „Cudowne miejsce”, „Historia kina w Popielawach”, „Pornografia”, „Las, 4 rano”.

1957 - W krakowskim areszcie przy ul. Montelupich wykonano wyrok na wielokrotnym mordercy Władysławie Mazurkiewiczu.

1962 - W Sulechowie w woj. lubuskim urodziła się Olga Tokarczuk, prozaiczka, eseistka laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za rok 2018; autorka powieści „Księgi Jakubowe”, za którą dostała Literacką Nagrodę Nike, a także m.in. „Prawiek i inne czasy”, „Dom dzienny, dom nocny”, „Bieguni”, „Prowadź swój pług przez kości umarłych”.

1963 - W Krakowie zmarł Adam Krzyżanowski, ekonomista, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego; poseł na Sejm z list BBWR; więzień KL Sachsenhausen (1939-1940); poseł do Krajowej Rady Narodowej i Sejmu Ustawodawczego (1945-1947).

1978 - W Warszawie zmarł Stanisław Dygat, pisarz, autor powieści „Jezioro Bodeńskie”, „Pożegnania”, „Disneyland”, „Dworzec w Monachium”.

1981 - W Bydgoszczy urodziła się Roma Gąsiorowska, aktorka, wystąpiła m.in. w filmach „Sala samobójców” i „Wojna polsko-ruska”.

1981 – W Łodzi rozpoczął się strajk studentów uczelni łódzkich, który doprowadził m.in. do rejestracji Niezależnego Zrzeszenia Studentów.

1986 - Odbyło się pierwsze losowanie Super Lotka.

1990 - Uczestnicy XI Zjazdu PZPR, odbywającego się w Sali Kongresowej w Warszawie, przyjęli uchwałę o zakończeniu działalności partii; PZPR przez ponad 40 lat sprawowała w Polsce najpierw totalitarną, a następnie autorytarną władzę.

1997 - Stanisław Lem został Honorowym Obywatelem Miasta Krakowa.

1998 - Ukazało się pierwsze wydanie Naszego Dziennika.

1999 - Sekretarz Generalny NATO Javier Solana wystosował do Polski, Czech i Węgier formalne zaproszenia do przystąpienia do Traktatu Północnoatlantyckiego.

2002 - Zarejestrowano Związek Kontroli Dystrybucji Prasy.

2003 - Podczas awaryjnego lądowania w Murzasichlu został zniszczony śmigłowiec PZL W-3 Sokół należący do TOPR.

2010 - Agencja Rozwoju Przemysłu podpisała z włosko-brytyjskim producentem śmigłowców AgustaWestland umowę sprzedaży 87,62% akcji Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego „PZL-Świdnik”.

2012 - Koncertem pod hasłem „Oto jestem” zainaugurował działalność Stadion Narodowy w Warszawie.

2015 - W Katowicach zmarł Jan Skrzek, muzyk i kompozytor bluesowy.

2019 - Gazeta Wyborcza zapowiedziała publikację bomby, która miała rozwalić PiS, faktycznie opublikowała zaledwie „kapiszon”. Tą bombą miała być informacja, że prezes Kaczyński powiedział: „Ja cię nie mogę!”.