Polska 13 listopada – co wydarzyło się tego dnia

Dzisiaj imieniny obchodzą: Liwia, Stanisław, Stanisława oraz Alojzy, Antonin, Arkadia, Arkadiusz, Arkady, Augustyna, Benedykt, Brykcjusz, Dydak, Eugeniusz, Eutychian, German, Izaak, Jan, Kalikst, Krystyn, Mateusz, Mikołaj, Nicefor, Paschazy, Probus, Walenty, Walentyn, Wiktor i Włodzisław. 

Nietypowe święta: Międzynarodowy Dzień Niewidomych, Dzień Placków Ziemniaczanych, Święto Służby Uzbrojenia i Elektroniki, Światowy Dzień Dobroci, Dzień Biznesmena. 

1308 - Krzyżacy zajęli Gdańsk i dokonali masakry jego mieszkańców. 

1806 - W Wilnie urodziła się Emilia Plater, uczestniczka Powstania Listopadowego na Żmudzi; jej postać stała się symbolem walki o niepodległość. 

1817 - We Lwowie powstał Zakład Narodowy im. Ossolińskich „Ossolineum” - jeden z najważniejszych ośrodków badań nad kulturą polską. 

1836 - W Żytomierzu urodził się Jarosław Dąbrowski, naczelny wódz wojsk Komuny Paryskiej, działacz niepodległościowy i rewolucyjny. 

1881 - Urodził się Wincenty Drabik, malarz i scenograf, jeden z twórców nowoczesnej scenografii polskiej. 

1899 - Urodził się Tadeusz Kulisiewicz, malarz, grafik i rysownik. 

1903 - Urodziła się Janina Dziarnowska, pisarka i tłumaczka, reportażystka. 

1904 - Na pl. Grzybowskim w Warszawie odbyła się zbrojna demonstracja PPS, w czasie której doszło do starć z rosyjską policją i wojskiem. Po obu stronach byli zabici i ranni. Wydarzenia te były pierwszym, od czasu Powstania Styczniowego, zbrojnym wystąpieniem polskiej organizacji przeciwko władzy carskiej. 

1911 - Zmarł Wojciech Piechowski, malarz, autor realistycznych scen rodzajowych. 

1912 - Zmarł Karol Lewakowski, działacz ludowy, współtwórca Stronnictwa Ludowego w Galicji i pierwszy prezes Stronnictwa. 

1918 – Polska Partia Socjalistyczna zorganizowała w Warszawie wielką demonstrację przeciwko rządom Rady Regencyjnej. 

1921 - W Krakowie ukazała się jednodniówka futurystów „Nuż w bżuhu”. 

1924 - Władysław Reymont został laureatem literackiej Nagrody Nobla za powieść „Chłopi”. 

1925 - Rząd Władysława Grabskiego podał się do dymisji. 

1937 - W Krakowie urodził się Adam Hollender, operator filmowy. 

1937 - W Wodzisławiu Śląskim urodził się Stanisław Oślizło, piłkarz, wielokrotny reprezentant Polski, zawodnik m.in. „Górnika” Zabrze, w którego barwach w 1970 r. zagrał w finale Pucharu Zdobywców Pucharów, przegrywając z Manchesterem City 1:2. 

1938 - W Krakowie urodziła się Roma Ligocka, pisarka, malarka. 

1939 - W Paryżu powołany został Komitet Ministrów dla Spraw Kraju, na jego czele stanął gen. Kazimierz Sosnkowski, który jednocześnie objął funkcję Komendanta Głównego Związku Walki Zbrojnej. 

1939 - Służbę Zwycięstwu Polski przemianowano na Związek Walki Zbrojnej (późniejsza Armia Krajowa). 

1943 - W Łodzi urodził się Włodzimierz Korcz, pianista, kompozytor, aranżer. 

1945 - Powołano Ministerstwo Ziem Odzyskanych, którego szefem został Władysław Gomułka. 

1945 - Dekret o utworzeniu Państwowego Przedsiębiorstwa „Film Polski” i nacjonalizacji majątku wytwórni filmowych. 

1946 - W Poznaniu urodził Stanisław Barańczak, poeta, krytyk literacki, tłumacz, historyk literatury, współzałożyciel Komitetu Obrony Robotników. 

1953 – Założono Olsztyński Teatr Lalek. 

1954 - Brzeg Dolny, Dęblin, Jaworzyna Śląska, Luboń, Niedobczyce, Pionki, Pszów, Radlin, Rumia, Strzemieszyce Wielkie, Świdnik i Żarów uzyskały prawa miejskie. 

1956 - Marszałek Konstanty Rokossowski został odwołany ze stanowiska ministra obrony narodowej. 

1956 - Sejm zlikwidował Komitet ds. Bezpieczeństwa Publicznego, w jego miejsce powołano Służbę Bezpieczeństwa. 

1961 - W Poznaniu urodził się Lech Piasecki, kolarz, mistrz świata amatorów w indywidualnym wyścigu szosowym w 1985 r. 

1962 - W Warszawie zmarł gen. Wiktor Thommee, we wrześniu 1939 r. dowódca Grupy Operacyjnej „Piotrków” i obrony Modlina. 

1962 - Powstała Liga Obrony Kraju. 

1964 - Urodziła się Małgorzata Saramonowicz, pisarka i dziennikarka. 

1974 - Zakończono budowę Obserwatorium Wysokogórskiego na Śnieżce. 

1975 – Sformowano Morską Jednostkę Działań Specjalnych „Formoza”. 

1976 - W magazynie telewizyjnym „Studio 2” wyemitowano recital szwedzkiej grupy ABBA, nagrany w trakcie jej jedynego pobytu w Polsce. 

1976 - Zmarł Konrad Eberhardt, eseista, krytyk filmowy i literacki, tłumacz. 

1980 - Sąd Wojewódzki w Warszawie odrzucił wniosek o rejestrację Niezależnego Zrzeszenia Studentów. 

1991 - W Warszawie zmarł Henryk Borowski, aktor, pedagog; uczestnik Powstania Warszawskiego. 

1998 - Premiera filmu „U Pana Boga za piecem” w reżyserii Jacka Bromskiego. 

2000 – Upadły Zakłady Metalowe „Łucznik” w Radomiu. 

2005 - W Nowym Jorku zmarł Kazimierz Lipień, zapaśnik, mistrz olimpijski z Montrealu (1976), brązowy medalista igrzysk olimpijskich w Monachium (1972); dwukrotny mistrz świata i trzykrotny mistrz Europy. 

2009 - Premiera filmu „Rewers” w reżyserii Borysa Lankosza. 

2010 - Otwarto halę widowiskowo-sportową „Orlen Arena” w Płocku. 

2012 - W Warszawie zmarł Erazm Ciołek, fotografik, fotoreporter; zasłynął zdjęciami dokumentującymi działalność opozycji demokratycznej lat 80., pokazującymi m.in. entuzjazm pierwszych strajków w Stoczni Gdańskiej i powstanie Solidarności. 

2015 – Prezydent Andrzej Duda desygnował na urząd Prezesa Rady Ministrów poseł Beatę Szydło. 

2017 – Zmarła Alina Janowska, aktorka teatralna i filmowa, odeszła, po długiej chorobie, w wieku 94 lat. Jej przygoda z filmem rozpoczęła się w 1946 roku, gdy zagrała w „Zakazanych piosenkach”. Po raz pierwszy znalazła się na szczycie popularności występując w „Wojnie domowej” (1965-66) Jerzego Gruzy - zagrała jedną z głównych ról - Irenę Kamińską, ciocię Anuli. W „Podróży za jeden uśmiech” (1972) Stanisława Jędryki pojawiła się jako ciocia Ula. Zagrała także w innych serialach m.in. „Czterdziestolatku”, „Rodzinie Leśniewskich”, „Lalce”, „Złotopolskich”. Miała na swoim koncie role w licznych filmach m.in. „Ostatni etap”, „Skarb”, „Ślepy tor”, „Samson”, „Dzięcioł”, „Poradnik matrymonialny”, „Samochodzik i Templariusze”, „Wielka miłość Balzaka”, „Pięć dni z życia emeryta”, „Och Karol”, „Rozmowy kontrolowane” czy „V.I.P.”. 

2020 – W Konstancinie zmarła Halina Kwiatkowska, krakowska aktorka, pedagog, pisarka i podróżniczka, koleżanka z lat szkolnych i studenckich Karola Wojtyły, z którym występowała na scenie szkolnej oraz Teatru Rapsodycznego. 

2023 – Po raz pierwszy zebrał się parlament wyłoniony w wyborach z 15. października 2023 r. Marszałkiem Sejmu został wybrany Szymon Hołownia, a Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska. Dymisję złożył rząd Mateusza Morawieckiego, który funkcjonował do 27. listopada 2023 r. 

źródło: PAP 

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.