Jak wydobywać w Polsce ropę i gaz? Sztuczna inteligencja podpowiada

W kopalniach Lubiatów i Dębno eksploatuje się zarówno ropę naftową, jak i gaz ziemny, przy czym głównym produktem jest ropa – łącznie w obu kopalniach wydobywa się przeszło 480 tys. ton tego surowca rocznie, co stanowi 75 proc. całej krajowej produkcji ropy przez PGNiG.

W ciągu najbliższych czterech lat spółka zamierza w Lubiatowie i Dębnie zainwestować ok. 700 mln złotych. Celem jest zwiększenie wydajności obu kopalni w oparciu o wyniki analiz zrealizowanych przy pomocy nowoczesnych cyfrowych narzędzi, które PGNiG rozwija w ramach projektu Smart Field.

– Rozwój krajowego wydobycia ropy i gazu to jeden z priorytetów PGNiG. Angażujemy w to nie tylko znaczące środki inwestycyjne, ale również nasze bogate doświadczenie i najnowsze rozwiązania techniczne. Dzięki temu jesteśmy w stanie lepiej wykorzystać zasoby każdego złoża, co ma duże znaczenie z punktu widzenia bezpieczeństwa dostaw oraz zrównoważonego wykorzystania nieodnawialnych zasobów energetycznych – mówi Iwona Waksmundzka-Olejniczak, prezes zarządu PGNiG SA.

Inwestycje w Kopalni Ropy Naftowej i Gazu Ziemnego (KRNiGZ) Dębno będą polegały m.in. na rozbudowie instalacji technologicznej i modernizacji Ośrodka Centralnego oraz budowie generatora energii elektrycznej. Umożliwi to podłączenie do eksploatacji trzech odwiertów ze złoża gazu ziemnego Różańsko, z którego PGNiG będzie wydobywać ok. 80 mln m sześc. gazu rocznie w przeliczeniu na gaz wysokometanowy.

Zastosowanie modelowania cyfrowego wspartego sztuczną inteligencją pozwoliło wybrać najlepszy plan dalszych prac, których celem jest zwiększenie możliwych do wydobycia zasobów ropy. PGNiG zakłada, że odwiercenie kolejnych pięciu otworów eksploatacyjnych na złożu Barnówko-Mostno-Buszewo pozwoli wydobyć dodatkowe 440 tys. ton ropy naftowej. Oznacza to, że w całym okresie działania kopalni Dębno zostanie w niej wydobyte o 10 proc. surowca więcej niż prognozowano do tej pory.

– Polska nie jest krajem bogatym w ropę i gaz, dlatego chcemy najlepiej wykorzystać to, czym dysponujemy. Zaawansowane narzędzia cyfrowe pozwalają przeprowadzić symulacje różnych wariantów inwestycji i wybrać ten, który w długim okresie zapewnia największą efektywność poniesionych wydatków. Wykorzystując rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji i uczeniu maszynowym możemy zautomatyzować prace analityczne a jednocześnie skrócić ich czas oraz poprawić dokładność wyników – wyjaśnia Robert Perkowski, wiceprezes zarządu PGNiG ds. operacyjnych.

Projekt inwestycji rozbudowy KRNiGZ Lubiatów przewiduje podłączenie nowych odwiertów eksploatacyjnych oraz instalację kompresorów do zatłaczania gazu w celu stymulacji produkcji ropy. Głównym efektem prac będzie zwiększenie wydobycia gazu ziemnego o 100 mln m sześc. rocznie w przeliczeniu na gaz wysokometanowy, a więc podwojenie obecnej produkcji tego paliwa. Analiza wyników badań oraz danych eksploatacyjnych wykazała natomiast, że ze względów geologicznych w Lubiatowie nie ma możliwości zwiększenia wydobycia ropy naftowej. Realizacja inwestycji pozwoli jednak ustabilizować wydobycie tego surowca, bez czego w ciągu kolejnych lat poziom jego produkcji spadałby o ok. 8 proc. rocznie.

Prace, które PGNiG planuje przeprowadzić w Lubiatowie i Dębnie umożliwią wydłużenie okresu funkcjonowania kopalni o 15-20 lat. Jest to istotne nie tylko ze względu na poziom krajowego wydobycia węglowodorów czy utrzymanie miejsc pracy. Działalność obu instalacji jest istotnym źródłem dochodów samorządowych. Tylko w ubiegłym roku do budżetów samorządów w województwach lubuskim, wielkopolskim i zachodniopomorskim, na terenie których znajdują się złoża obsługiwane przez kopalnie oraz same instalacje, PGNiG wpłaciło ponad 56 mln zł z tytułu podatku od nieruchomości i opłat eksploatacyjnych uzależnionych od poziomu wydobycia węglowodorów.

KRNiGZ Lubiatów obsługuje wydobycie ze złóż: Lubiatów, Międzychód i Grotów, zlokalizowanych na granicy województw lubuskiego i wielkopolskiego. Ich zasoby wydobywalne oszacowano na 7,3 mln ton ropy naftowej i 7,3 mld m sześc. gazu ziemnego zaazotowanego. Do tej pory wyeksploatowano 2,36 mln ton ropy naftowej i 2,34 mld m sześc. gazu.

Do KRNiGZ Dębno podłączono złoże: Barnówko - Mostno - Buszewo położone na granicy województw zachodniopomorskiego i lubuskiego. Jego zasoby wydobywalne oszacowano na 12,6 mln ton ropy naftowej i 7,65 mld m sześc. gazu zaazotowanego, z czego do tej pory wydobyto 7,65 mln ton ropy naftowej i 6,66 mld m sześc. gazu.